SKKNNGUVANVIP

ZALO: 0372 856 138

MỤC LỤC
ĐỀ 1. TUỔI TRẺ ĐƯA MẠNG XÃ HỘI TRỞ THÀNH NỀN TẢNG VÌ LỢI ÍCH CHUNG ....2
ĐỀ 2. TUỔI TRẺ BƯỚC RA KHỎI VÙNG AN TOÀN ..............................................................14
ĐỀ 3. TUỔI TRẺ TRAU DỒI KĨ NĂNG GIAO TIẾP.................................................................24
ĐỀ 4. TUỔI TRẺ VỚI CƠ HỘI VÀ THÁCH THỨC KHI KHỞI NGHIỆP .............................36
ĐỀ 5. TUỔI TRẺ VỚI TRÁCH NHIỆM TRONG PHÁT NGÔN TRÊN MẠNG XÃ HỘI ....44

1

SKKNNGUVANVIP

ZALO: 0372 856 138

BÀI VĂN NGHỊ LUẬN XÃ HỘI
ĐỀ 1. TUỔI TRẺ ĐƯA MẠNG XÃ HỘI TRỞ THÀNH NỀN TẢNG VÌ LỢI ÍCH
CHUNG
Ngày 9 tháng 1 năm 2025, báo Tuoitre.vn đã viết: Năm 2025, mạng xã hội sẽ
"thay da đổi thịt" để trở về với đúng tôn chỉ là "nền tảng vì lợi ích chung của xã
hội".
Từ hiểu biết của bản thân, anh/chị hãy viết một bài văn (khoảng 600 chữ)
có chủ đề: Vai trò của tuổi trẻ trong việc đưa mạng xã hội trở thành nền tảng vì lợi
ích chung của xã hội.
HƯỚNG DẪN LÀM BÀI
A. MỞ BÀI
Mark Zuckerberg - người sáng lập Facebook, từng khẳng định: “Mạng xã hội
không chỉ là công cụ kết nối – đó là tấm gương phản chiếu sức mạnh tập thể của nhân
loại”. Quả thực, mạng xã hội, với sức mạnh kết nối vô biên, đã trở thành không gian
sống động phản ánh mọi góc cạnh của đời sống nhân loại. Từ diễn đàn trao đổi tri thức
đến cầu nối gắn kết cộng đồng, từ công cụ khởi xướng phong trào xã hội đến nền tảng
thúc đẩy sáng tạo, tiện ích của nó là không thể phủ nhận. Thế nhưng, khi những mặt
trái như thông tin độc hại, bạo lực mạng hay lối sống ảo lấn át giá trị thực, xã hội buộc
phải đặt câu hỏi: Liệu mạng xã hội có thể trở về với sứ mệnh ban đầu – phụng sự con
người? Câu trả lời nằm ở thế hệ đang nắm giữ chìa khóa của không gian số: Tuổi
trẻ. Ngày 9 tháng 1 năm 2025, báo Tuoitre.vn đã viết: Năm 2025, mạng xã hội sẽ "thay
da đổi thịt" để trở về với đúng tôn chỉ là "nền tảng vì lợi ích chung của xã hội". Giới
trẻ đóng vai trò then chốt trong việc định hình nền tảng này trở thành không gian tích
cực, phục vụ lợi ích xã hội.
B. THÂN BÀI
1. GIẢI THÍCH ĐƯỢC CÁC KHÁI NIỆM VÀ NÊU ĐƯỢC VẤN
ĐỀ CẦN BÀN LUẬN
Mạng xã hội:
“Mạng xã hội là cây cầu nối giữa những ước mơ cá nhân và sức mạnh tập
thể” – Seth Godin. Thật vậy, mạng xã hội là hệ thống nền tảng kỹ thuật số cho phép
người dùng xây dựng, chia sẻ và tương tác thông tin thông qua các hồ sơ cá nhân
hoặc cộng đồng ảo. Khác với phương tiện truyền thống một chiều, nó tạo ra không
gian đa chiều – nơi mỗi cá nhân vừa là người tham gia, vừa là người sáng tạo nội
dung. Từ những dòng trạng thái ngắn gọn đến những chiến dịch truyền thông rầm
rộ, mạng xã hội trở thành cầu nối vô hình xóa nhòa biên giới vật lý, biến ý tưởng
thành sức mạnh tập thể. Facebook, Instagram, Twitter, TikTok hay LinkedIn,
Zalo, v.v.… là những cái tên quen thuộc minh chứng cho sự đa dạng của nền
tảng này: Kết bạn, kinh doanh, giải trí, hay tranh luận xã hội đều có thể diễn ra chỉ
2

SKKNNGUVANVIP

ZALO: 0372 856 138

bằng một cú chạm. Tuy nhiên, sức mạnh ấy cũng đi kèm nghịch lý: Khi dòng chảy
thông tin trở nên hỗn loạn, ranh giới giữa thật và giả, thiện và ác cũng mờ nhòa theo
từng lượt chia sẻ. Dẫu vậy, không thể phủ nhận rằng mạng xã hội đã định hình lại
cách con người sống, làm việc và cảm nhận thế giới – như một bản hợp xướng của
thời đại công nghệ, nơi tiếng nói cá nhân hòa vào khát vọng chung của nhân loại.
“vì lợi ích chung của xã hội”:
Xã hội chỉ thực sự phồn vinh khi lợi ích cá nhân hòa vào dòng chảy vì cộng
đồng. “Vì lợi ích chung của xã hội” là nguyên tắc hành động hướng đến việc xây
dựng và duy trì những giá trị mang tính tập thể, đảm bảo sự phát triển bền vững,
công bằng cho mọi thành viên trong cộng đồng. Triết gia John Dewey từng
nói: “Một xã hội văn minh không chỉ là nơi mọi người cùng chung sống, mà là nơi
họ cùng chung tay kiến tạo tương lai.”
- Năm 2025, mạng xã hội sẽ "thay da đổi thịt" để trở về với đúng tôn chỉ là "nền
tảng vì lợi ích chung của xã hội". Cụm từ “thay da đổi thịt” chỉ sự biến đổi toàn diện
của mạng xã hội, từ công nghệ đến cách vận hành, nhằm khắc phục những mặt trái như
tin giả, bạo lực mạng. Việc “trở về với tôn chỉ ban đầu” khẳng định mục tiêu của mạng
xã hội: kết nối con người, chia sẻ tri thức, thay vì trở thành công cụ khai thác sự chú ý
để kiếm lợi nhuận. “Nền tảng vì lợi ích chung” thể hiện qua việc ưu tiên nội dung lành
mạnh, thúc đẩy giáo dục, bảo vệ môi trường, và hỗ trợ cộng đồng yếu thế. Điều này
đòi hỏi thuật toán phải định hướng giá trị nhân văn, chính sách minh bạch để ngăn
thông tin độc hại, đồng thời đặt trách nhiệm xã hội lên trên lợi nhuận. Người dùng, đặc
biệt là giới trẻ, cần chủ động lan tỏa điều tích cực và giám sát các nền tảng. Như vậy,
câu văn trên không chỉ dự báo tương lai mà còn là lời kêu gọi hành động, biến mạng
xã hội thành không gian phục vụ nhân loại, nơi công nghệ và đạo đức song hành.
Người trẻ có vai trò rất quan trọng trong việc đưa mạng xã hội trở
thành nền tảng đem đến những giá trị đúng đắn, tốt đẹp cho cộng đồng.
Giới trẻ chính là lực lượng tiên phong định hình tương lai của mạng xã hội. Với
sự nhạy bén công nghệ, khả năng sáng tạo và ý thức xã hội sâu sắc, họ không chỉ tiếp
nhận thông tin mà còn kiến tạo xu hướng, lan tỏa giá trị chân-thiện-mỹ. Sự dấn thân và
trách nhiệm của họ chính là chìa khóa biến các nền tảng số thành mảnh đất ươm mầm
nhân văn. Bởi lẽ, chỉ khi thế hệ trẻ hành động, mạng xã hội mới thực sự trở về đúng
nghĩa vụ phụng sự con người.
2. BÀN LUẬN
2.1. Vì sao người trẻ có vai trò quan trọng trong việc đưa
mạng xã hội trở thành nền tảng vì lợi ích chung của xã hội?
2.1.1. Vai trò / lợi ích của mạng xã hội
- Mạng xã hội ra đời nhằm giúp cho cuộc sống con người phát triển, tiện ích
hơn. Mạng xã hội đang ngày càng phát triển và thu hút đông đảo con người trên khắp
3

SKKNNGUVANVIP

ZALO: 0372 856 138

thế giới tham gia, thậm chí còn đem đến khả năng kết nối dễ dàng và nhanh chóng hơn
nhiều lần môi trường thực tế.
ĐOẠN VĂN THAM KHẢO:
“Mạng xã hội không phải là thế giới ảo – đó là tấm gương phản chiếu chân
thực nhất nhịp đập của nhân loại” (Julian Assange). Thật vậy, từ khi ra đời, mạng xã
hội đã trở thành công cụ đa năng, đóng vai trò không thể thay thế trong việc định hình
xã hội hiện đại. Trước hết, nó xóa nhòa khoảng cách địa lý, biến thế giới rộng lớn
thành “ngôi làng toàn cầu” – nơi con người kết nối tức thì, chia sẻ cảm xúc và hỗ trợ
nhau qua những nền tảng như Facebook, Zalo hay WhatsApp. Bên cạnh đó, mạng xã
hội còn là kho tri thức khổng lồ, nơi người trẻ tiếp cận hàng triệu khóa học miễn phí
trên YouTube, TED Talks hay tham gia các diễn đàn học thuật để mở rộng hiểu
biết. Không chỉ dừng lại ở đó, nó trở thành công cụ đắc lực thúc đẩy kinh tế khi doanh
nghiệp vừa và nhỏ tận dụng Facebook, TikTok để quảng bá sản phẩm, tiếp cận thị
trường quốc tế với chi phí tối ưu. Hơn thế nữa, mạng xã hội còn là vũ khí của tiếng
nói tập thể, minh chứng qua các phong trào như #MeToo hay #BlackLivesMatter, nơi
sức mạnh cộng đồng được phát huy để đấu tranh cho công bằng và nhân quyền. Ngoài
ra, nó còn kiến tạo không gian an toàn để người trẻ chia sẻ áp lực cuộc sống, tìm kiếm
động lực từ những câu chuyện truyền cảm hứng, hay tham gia nhóm hỗ trợ tâm lý để
vượt qua khủng hoảng. Không những thế, mạng xã hội còn là nơi định hình văn hóa
thời đại, khi các xu hướng âm nhạc, nghệ thuật, thời trang từ TikTok, Instagram lan
tỏa toàn cầu chỉ sau một đêm, phá vỡ mọi rào cản truyền thống. Đặc biệt, trong lĩnh
vực giáo dục, nó thúc đẩy học tập suốt đời thông qua các nền tảng như Coursera,
LinkedIn Learning, giúp người trẻ nâng cao kỹ năng và cạnh tranh trong thị trường lao
động toàn cầu. Thêm vào đó, mạng xã hội còn góp phần bảo tồn di sản văn hóa khi
các nghệ nhân trẻ quảng bá nghề truyền thống qua livestream, hay các bảo tàng số hóa
hiện vật để thế giới cùng chiêm ngưỡng. Tuy nhiên, sức mạnh ấy chỉ thực sự tỏa sáng
khi người dùng, đặc biệt là giới trẻ, ý thức được trách nhiệm lan tỏa thông tin chính
xác. Bởi lẽ, như Mark Zuckerberg từng nói: “Công nghệ chỉ tốt đẹp khi nó phục vụ lợi
ích của cả cộng đồng”. Với sự sáng tạo và nhiệt huyết, thế hệ trẻ hoàn toàn có thể biến
mạng xã hội thành cánh tay đắc lực kiến tạo xã hội nhân văn, nơi mỗi lượt chia sẻ đều
gieo mầm cho những giá trị đích thực.
2.1.2. Hệ lụy từ mạng xã hội
- Tuy nhiên, không thể phủ nhận mạng xã hội phát triển quá nhanh thời gian gần
đây đã tạo nên những hệ luỵ đi ngược lại với tôn chỉ ban đầu của những người sáng
lập. Những tin giả, tin xấu, những trò lừa gạt dẫn dắt dư luận,… liên tiếp xuất hiện, ảnh
hưởng trực tiếp tới cộng đồng.
ĐOẠN VĂN THAM KHẢO:
“Mạng xã hội cho ta quyền lực kết nối cả thế giới, nhưng cũng biến ta thành nô
lệ của những thứ ta tạo ra” (Sherry Turkle). Quả thực, bên cạnh những tiện ích không
4

SKKNNGUVANVIP

ZALO: 0372 856 138

thể phủ nhận, mạng xã hội đang trở thành con dao hai lưỡi, gây ra những hệ lụy khôn
lường cho cá nhân và xã hội. Trước hết, nó tàn phá sức khỏe tinh thần khi người trẻ
đắm chìm vào thế giới ảo, nơi những “like” và “follow” trở thành thước đo giá trị bản
thân. Áp lực phô diễn cuộc sống hoàn hảo trên zalo, Facebook, Instagram hay
TikTok khiến nhiều người rơi vào trạng thái tự ti, trầm cảm, thậm chí mắc hội chứng
FOMO (nỗi sợ bị bỏ lỡ) – nguyên nhân dẫn đến rối loạn giấc ngủ và suy giảm năng
suất làm việc. Bên cạnh đó, mạng xã hội phá vỡ các mối quan hệ thực khi con người
dần đánh mất kỹ năng giao tiếp mặt đối mặt, thay vào đó là những cuộc trò chuyện hời
hợt qua tin nhắn, nơi ngữ điệu và ánh mắt bị thay thế bằng biểu tượng cảm xúc vô
hồn. Không chỉ dừng lại ở đó, nó trở thành công cụ lan truyền thông tin độc hại: tin
giả về vaccine, thuyết âm mưu chính trị, hay những trào lưu nguy hiểm như “thử thách
ăn thuốc tẩy” trên Facebook đã gây hoang mang, thậm chí cướp đi sinh mạng của nhiều
người. Hơn thế nữa, mạng xã hội là mảnh đất màu mỡ cho bạo lực mạng, nơi những
lời công kích, miệt thị ẩn danh có thể biến nạn nhân thành “tù nhân tinh thần”, đẩy họ
đến bờ vực tuyệt vọng. Ngoài ra, quyền riêng tư bị xâm phạm nghiêm trọng khi dữ
liệu cá nhân trở thành món hàng bị rao bán, dẫn đến nguy cơ lừa đảo, tống tiền hoặc
đánh cắp danh tính. Không những thế, nó còn định hình lối sống thiếu lành mạnh khi
người trẻ dành hàng giờ để lướt feed vô nghĩa, thay vì đọc sách, rèn luyện kỹ năng, hay
khám phá thế giới thực. Đặc biệt, mạng xã hội đang dần giết chết tư duy phản biện:
thuật toán AI nhồi nhét thông tin một chiều khiến người dùng thụ động tiếp nhận, mất
khả năng phân tích đa chiều và trở nên dễ dãi trước những luận điệu cực đoan. Thêm
vào đó, ngôn ngữ bị suy thoái khi giới trẻ lạm dụng teencode, từ lóng, khiến khả năng
diễn đạt trở nên nghèo nàn, thiếu chuyên nghiệp trong học tập và công việc. Tệ hại
hơn, mạng xã hội tạo ra ảo vọng về sự kết nối toàn cầu, nhưng thực chất lại nhấn chìm
con người trong cô đơn, khi những cuộc tương tác ảo không thể thay thế hơi ấm của
một cái ôm hay sự đồng cảm từ ánh mắt trực tiếp. Như nhà xã hội học Zygmunt Bauman
từng cảnh tỉnh: “Chúng ta đang sống trong thời đại của 'tình yêu lỏng' – những mối
quan hệ dễ dàng kết nối và cũng dễ dàng tan vỡ như bong bóng xà phòng”. Để không
trở thành nạn nhân của chính công nghệ, mỗi người cần tỉnh táo nhận diện mặt tối của
mạng xã hội, biến nó thành công cụ chứ không phải ngục tù tinh thần. Bởi lẽ, sự tự do
đích thực chỉ đến khi chúng ta dám đối mặt với sự thật: Kết nối thực sẽ mãi vẹn nguyên,
còn kết nối ảo chỉ là bóng ma của thời đại số.
2.1.3. Giới trẻ là chủ thể quyết định tính chất và định hướng phát triển của
mạng xã hội thông qua nhận thức và hành động có trách nhiệm.
- Người trẻ chiếm số lượng đông đảo nhất trong số những người tham gia vào
các nền tảng mạng xã hội. Người trẻ cũng là đối tượng tạo ra nhiều xu hướng mới hoặc
hưởng ứng nhanh nhất các xu hướng trên các nền tảng mạng. Khi người trẻ hiểu được
tôn chỉ đúng đắn của mạng xã hội và nỗ lực hiện thực hoá nó thì chắc chắn môi trường
5

SKKNNGUVANVIP

ZALO: 0372 856 138

mạng xã hội sẽ có những thay đổi nhanh chóng theo hướng tích cực và ngày càng trở
nên “vì xã hội” hơn.
ĐOẠN VĂN THAM KHẢO:
Giới trẻ chính là lực lượng nòng cốt định đoạt tương lai của mạng xã hội, bởi
họ không chỉ là người dùng đông đảo nhất mà còn là kiến trúc sư vẽ nên diện mạo của
không gian số. Trước hết, với vai trò là nhóm chiếm hơn 60% người dùng mạng xã hội
toàn cầu (theo Statista, 2023), giới trẻ nắm giữ sức mạnh “bỏ phiếu bằng lượt tương
tác” – mỗi cú chạm like, share hay comment đều có thể làm bùng nổ xu hướng hoặc hạ
bệ một thông tin độc hại. Không chỉ dừng lại ở số lượng, họ còn là những người tiên
phong sáng tạo nội dung, khởi xướng trào lưu từ những video TikTok lan tỏa lối sống
xanh đến các chiến dịch như #ChallengeForChange kêu gọi hành động vì môi
trường. Đặc biệt, sự nhạy bén trong việc tiếp thu công nghệ giúp họ trở thành lực lượng
hưởng ứng nhanh nhất, biến những ý tưởng nhỏ thành làn sóng mạnh mẽ, như phong
trào ủng hộ người yếu thế trên Facebook hay gây quỹ cứu trợ thiên tai qua nền tảng
gây quỹ trực tuyến. Tuy nhiên, sức mạnh ấy chỉ thực sự tạo ra đột phá khi giới trẻ ý
thức được trách nhiệm của mình. Khi nhận thức rõ mạng xã hội là công cụ phục vụ
cộng đồng chứ không phải sân chơi vô trách nhiệm, họ chủ động đấu tranh với tin giả
bằng cách báo cáo nội dung xấu, kiểm chứng thông tin trước khi chia sẻ, và lan tỏa các
chiến dịch như #StopCyberbullying để bảo vệ nạn nhân bắt nạt trực tuyến. Nhờ vậy,
môi trường mạng dần được “làm sạch”, minh chứng qua việc các nền tảng như
Instagram hay YouTube buộc phải cải cách thuật toán, ưu tiên hiển thị nội dung tích
cực sau áp lực từ người dùng trẻ. Kết quả, mạng xã hội dần trở về đúng nghĩa vụ nguyên
thủy: Từ nơi giải trí đơn thuần, nó trở thành cầu nối giáo dục qua các khóa học trực
tuyến miễn phí, thành diễn đàn đấu tranh cho công bằng xã hội, hay thành công cụ kết
nối tình nguyện viên toàn cầu trong các dự án nhân đạo. Như vậy, hành trình “thay da
đổi thịt” của mạng xã hội phụ thuộc hoàn toàn vào việc giới trẻ chọn đứng về phía giá
trị nhân văn hay buông xuôi theo mặt tối của công nghệ. Bởi lẽ, như nhà hoạt động xã
hội Malala Yousafzai từng khẳng định: “Một đứa trẻ, một giáo viên, một cuốn sách và
một cây bút có thể thay đổi cả thế giới” – và trong thời đại số, “cây bút” ấy chính là
mạng xã hội, nơi tiếng nói tuổi trẻ có sức mạnh viết lại những quy tắc cho tương lai.
2.2. Cách người trẻ cần làm để phát huy vai trò quan trọng
của mình.
- Nhận thức được tôn chỉ của mạng xã hội và ý thức rõ vai trò của cá nhân mình
trong việc đưa mạng xã hội trở nên “vì xã hội” hơn.
- Thực hiện những hành động thiết thực để giúp môi trường mạng xã hội trong
sạch, lan toả những việc làm tốt đẹp đến mọi người, ngăn chặn những tin giả, tin xấu,
nghiêm khắc lên án những hành vi lợi dụng mạng xã hội để thao túng, lợi dụng người
khác,…
6

SKKNNGUVANVIP

ZALO: 0372 856 138

- Tham gia vào các cộng đồng sử dụng mạng xã hội thông minh, xây dựng các
cộng đồng tích cực, cùng nhau thực hiện các dự án thiện nguyện có ích cho cộng
đồng,…
ĐOẠN VĂN THAM KHẢO:
- Nâng cao nhận thức và lan tỏa thông tin chính xác
Trước hết, người trẻ cần nâng cao nhận thức và lan tỏa thông tin chính xác
để biến mạng xã hội thành nền tảng “vì xã hội”. Trong thời đại bùng nổ thông tin, việc
kiểm chứng nguồn tin trở thành kỹ năng sống còn. Như triết gia Socrates từng nói: “Sự
thiếu hiểu biết là gốc rễ của mọi tội lỗi”, giới trẻ phải chủ động sử dụng các công cụ
như Google Fact Check Tools để xác minh thông tin trước khi chia sẻ, tránh vô tình
tiếp tay cho tin giả. Không dừng lại ở đó, họ cần sáng tạo nội dung khoa học bằng
video, infographic (Đồ họa thông tin) với ngôn ngữ trẻ trung, biến những vấn đề phức
tạp như biến đổi khí hậu hay bình đẳng giới thành thông điệp dễ tiếp cận. Đặc biệt, thái
độ phản biện tích cực là chìa khóa để chống lại các quan điểm cực đoan. Thay vì công
kích, hãy dùng dẫn chứng logic và thái độ tôn trọng để phản bác thuyết âm mưu, như
cách các nhà hoạt động trẻ đã vạch trần thông tin sai lệch về vaccine COVID-19. Chỉ
khi giữ vai trò người gác cổng thông tin, thế hệ Z mới xây dựng được môi trường mạng
minh bạch.
- Sáng tạo nội dung nhân văn, định hướng giá trị cộng đồng
Bên cạnh đó, giới trẻ nên sáng tạo nội dung nhân văn, định hướng giá trị
cộng đồng. Nhà văn Mỹ Maya Angelou từng nói: “Bạn sẽ không thể làm cạn kiệt sức
mạnh của lòng tốt. Càng cho đi nhiều, bạn càng có nhiều hơn” – tinh thần ấy chính là
kim chỉ nam để người trẻ kiến tạo những trào lưu tích cực. Không dừng lại ở lượt thả
tim vô hồn, họ có thể thiết kế các thử thách kết nối hành động tử tế, như
#7DaysForEarth (7 ngày sống xanh), #ShareTheMeal (chia sẻ bữa ăn cho trẻ em nghèo).
Điều này chứng minh: Sức mạnh mạng xã hội không nằm ở độ “hot” nhất thời, mà ở
khả năng biến ý tưởng thành phong trào có sức lan tỏa thực tế.
Không chỉ dừng ở trào lưu, việc kể chuyện truyền cảm hứng là cách tái định
nghĩa giá trị thẩm mỹ của giới trẻ. Nhiều TikToker đã chọn khắc họa hành trình vượt
khó của người khuyết tật tự mở xưởng thủ công, hay clip ghi lại chuyến thiện nguyện
đem sách vở đến trẻ em vùng cao. Cách làm này chạm đến chiều sâu nhân văn, như lời
nhà làm phim Spielberg: “Những câu chuyện chân thực luôn có sức mạnh thay đổi góc
nhìn”. Điển hình là TikToker Lê Tuấn Khang – chàng trai miền Tây với kênh TikTok
tỷ view. Xuất phát từ công việc chăn vịt bình dị, anh đã biến cuộc sống dân dã thành
kịch bản đời thực đầy hấp dẫn. Những video như cảnh cả xóm chèo xuồng đi “đám giỗ
bên cồn”, hay hình ảnh anh lấm lem bùn đất gom lúa sau lũ, được dàn dựng tinh tế với
góc quay drone, nhạc nền trữ tình, tạo nên sự đối lập thú vị giữa chất liệu mộc mạc và
kỹ thuật hiện đại. Thành công của Khang đến từ nội dung có tâm: anh để người xem
lạc vào không gian làng quê thuần Việt, nơi tình người ấm áp và nét đẹp văn hóa được
7

SKKNNGUVANVIP

ZALO: 0372 856 138

gìn giữ nguyên vẹn. Điều này lý giải vì sao dù không đầu tư khủng, anh vẫn thu hút
hàng triệu người theo dõi – minh chứng cho sức hút bền vững của những giá trị chân
phương.
Song hành cùng những câu chuyện đời, việc quảng bá văn hóa bản địa qua góc
nhìn trẻ cũng là cách giữ lửa di sản. MV “Bắc Bling” của Hòa Minzy là ví dụ nổi bật
khi kết hợp nhạc điện tử sôi động với làn điệu quan họ mượt mà. Khung hình rực rỡ
sắc màu tranh Đông Hồ, hay tiết mục múa nón quai thao trên nền nhạc EDM đã biến
Bắc Ninh thành “thương hiệu văn hóa” thu hút giới trẻ. Kết quả, MV vượt qua mốc
100 triệu lượt xem, đưa di sản Kinh Bắc vươn tầm quốc tế, đồng thời thúc đẩy du lịch
địa phương tăng 30% – bằng chứng cho thấy sức mạnh của việc “trẻ hóa” văn hóa
truyền thống.
Những ví dụ từ Lê Tuấn Khang đến “Bắc Bling” đều khẳng định: Khi nội dung
nhân văn được đầu tư chỉn chu, nó không chỉ giải trí mà còn định hình tư duy, lan tỏa
lối sống đẹp. Như nhà báo Trần Đăng Tuấn từng viết: “Mạng xã hội là tấm gương phản
chiếu tâm hồn thế hệ – hãy để nó ngời sáng những giá trị đáng trân trọng”. Bởi lẽ,
mỗi video triệu view về lòng tốt, mỗi trào lưu tôn vinh văn hóa chính là viên gạch xây
nên “ngôi nhà” cộng đồng vững chãi giữa thế giới số.
- Đấu tranh chống tiêu cực, bảo vệ không gian mạng lành mạnh
Không chỉ vậy, đấu tranh chống tiêu cực, bảo vệ không gian mạng lành
mạnh là nhiệm vụ không thể trì hoãn. Triết gia Voltaire từng cảnh tỉnh: “Sự im lặng
của kẻ trung lập chính là đồng lõa với kẻ ác” – tinh thần ấy càng thôi thúc giới trẻ hành
động quyết liệt. Báo cáo nội dung độc hại là bước đầu tiên để "dọn sạch" môi trường
mạng. Mỗi lần nhấn nút "report" trên Facebook hay Instagram không chỉ là thao tác kỹ
thuật, mà là hành động chủ động loại bỏ bài đăng bạo lực, kỳ thị, ngăn chúng trở thành
"virus" đầu độc cộng đồng. Điều này đặc biệt quan trọng khi các nền tảng thường ưu
tiên nội dung gây tranh cãi để tăng tương tác.
Hỗ trợ nạn nhân bắt nạt mạng cần được thực hiện như một phong trào có tổ
chức. Việc lập nhóm Zalo chia sẻ kinh nghiệm pháp lý, kết nối chuyên gia tâm lý không
chỉ giúp nạn nhân vượt qua sang chấn, mà còn tạo "lá chắn" phòng thủ trước những
đợt tấn công tiếp theo.
Tẩy chay nghệ sĩ, KOLs phản cảm là cách giới trẻ kiến tạo chuẩn mực đạo
đức mới. Câu chuyện sa ngã của Quang Linh Vlogs và Hằng Du Mục là bài học đắt
giá về hệ lụy của việc lạm dụng sức ảnh hưởng. Từng được ngưỡng mộ nhờ những clip
thiện nguyện tại châu Phi như khoan giếng, hỗ trợ nông nghiệp, Quang Linh đánh mất
hình ảnh khi tham gia quảng cáo kẹo rau củ Kera với thông tin sai lệch: “một viên kẹo
thay thế một đĩa rau”. Thực tế, sản phẩm không đáp ứng dinh dưỡng như cam kết. Cùng
với Hằng Du Mục – người từng truyền cảm hứng cho phụ nữ qua livestream – họ biến
buổi phát trực tiếp thành sân khấu lừa dối, khiến hàng nghìn người tiêu dùng bị ảnh
hưởng sức khỏe. Hậu quả, cả hai bị khởi tố với cáo buộc "Sản xuất hàng giả là thực
8

SKKNNGUVANVIP

ZALO: 0372 856 138

phẩm" và "Lừa dối khách hàng". Danh tiếng của họ sụp đổ. Sự kiện này không chỉ phơi
bày mặt tối của "nền kinh tế sức chú ý", mà còn cảnh tỉnh những ai đang đánh đổi uy
tín để kiếm lời bất chính.
Tương tự, ngày 18/4/2025, phát ngôn thiếu ý thức của MC Bích Hồng về lễ
diễu binh kỷ niệm 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước đã gây bão
dư luận. Việc cô than phiền vì tắc đường do diễn tập, châm biếm "miễn tự hào" không
chỉ thể hiện sự ích kỷ, mà còn là hành động vô ơn với lịch sử. Cộng đồng mạng lên án
gay gắt phát ngôn vô cảm của nữ MC này. Ngày 19/4, Đài truyền hình SCTV đã chấm
dứt hợp tác với cô. Đây là hệ quả tất yếu cho thái độ coi thường giá trị cốt lõi.
Những ví dụ từ Quang Linh Vlogs đến MC Bích Hồng đều minh chứng một
chân lý: Không gian mạng chỉ thực sự trong lành khi cộng đồng chủ động "gạn
đục khơi trong". Mỗi lượt report, mỗi hành động tẩy chay không chỉ là biểu hiện của
lương tri, mà còn là lời tuyên bố mạnh mẽ: Sự nổi tiếng không được xây dựng trên sự
dối trá, và lòng tốt không thể bị lợi dụng để trục lợi. Bởi như ngọn hải đăng giữa biển
đêm, chính ý thức phản kháng của công chúng sẽ dẫn lối cho một xã hội số nhân văn.
- Dùng mạng xã hội để kết nối và hành động thực tế
Hơn thế, giới trẻ cần dùng mạng xã hội để kết nối và hành động thực tế. Nhà
nhân chủng học Margaret Mead từng khẳng định: “Đừng bao giờ nghi ngờ rằng một
nhóm nhỏ những công dân có tâm có thể thay đổi thế giới” – tinh thần ấy đang được
thế hệ trẻ hiện thực hóa qua những chiến dịch ý nghĩa. Tổ chức sự kiện cộng đồng trở
thành xu hướng khi giới trẻ biến Facebook Event thành công cụ kêu gọi hiến máu, hay
dùng Zoom tổ chức lớp dạy kỹ năng sống miễn phí cho thanh thiếu niên vùng sâu.
Cách làm này không chỉ phá vỡ giới hạn địa lý, mà còn chứng minh sức mạnh kết nối
vô biên của không gian số.
Gây quỹ từ thiện được nâng tầm nhờ sáng tạo nội dung đa phương tiện. Các
chiến dịch như “Cây ATM gạo” mùa COVID-19 hay phong trào “Áo ấm vùng cao”
trên TikTok đã chuyển hóa lượt xem thành hành động cụ thể: mỗi video triệu view
đóng góp trực tiếp vào quỹ hỗ trợ trẻ em nghèo. Đặc biệt, việc livestream minh bạch
quy trình phân phát quà từ thiện đã xây dựng niềm tin, biến mạng xã hội thành cầu nối
trực tiếp giữa tấm lòng và hoàn cảnh khó khăn.
Xây dựng mạng lưới tình nguyện qua group Zalo, Telegram là cách giới trẻ
hiện đại hóa tinh thần “lá lành đùm lá rách”. Từ nhóm “Dọn rác biển” quy tụ 10.000
tình nguyện viên khắp cả nước đến dự án “Ánh sáng tri thức” kết nối gia sư trẻ với học
sinh vùng cao, tất cả đều chứng minh: khi ý thức cộng đồng được số hóa, sự tử tế sẽ
nhân lên theo cấp số mũ.
Điển hình cho tinh thần này là cách giới trẻ tôn vinh Đại lễ 30/4 kỷ niệm 50
năm thống nhất đất nước. Không dừng ở việc đăng tải ảnh cờ đỏ sao vàng, họ đã
dùng TikTok và Instagram Reels tái hiện lịch sử qua góc nhìn mới mẻ. Những clip ngắn
về Bác Hồ với phông nền hiệu ứng neon, hay hình ảnh Võ Thị Sáu được minh họa bằng
9

SKKNNGUVANVIP

ZALO: 0372 856 138

phong cách hoạt hình anime, đã thu hút hàng triệu lượt xem. Cách làm này không chỉ
“trẻ hóa” lịch sử, mà còn khiến thế hệ Z chủ động tìm hiểu về quá khứ hào hùng. Đặc
biệt, dự án phim ngắn “Hành trình Thống Nhất” – sử dụng kỹ thuật stop-motion để mô
phỏng chiến dịch Hồ Chí Minh – đã được Bảo tàng Lịch sử Quốc gia chia sẻ rộng rãi
như tư liệu giáo dục trực quan.
Hành trình của chàng trai trẻ Đào Quang Hà trở thành biểu tượng sáng tạo
trong cách giới trẻ tri ân lịch sử. Với chiếc xe đạp Thống Nhất, anh đạp xe xuyên Việt
từ Hà Nội vào TP.HCM để tham dự lễ diễu binh kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng
miền Nam. Không chỉ là chuyến đi xuyên Việt, hành trình ấy còn mang theo tinh thần
“về nguồn” rất riêng, rất trẻ: kiên cường, giản dị và đầy lòng biết ơn. Qua tài khoản
TikTok “Hà và Việt Nam”, anh livestream những cung đường, chia sẻ hình ảnh đất
nước tươi đẹp. Cách làm này chứng minh: việc tôn vinh lịch sử có thể bắt đầu từ những
hành động giản dị, chân thành. Như nhà văn Nguyễn Nhật Ánh từng viết: “Tuổi trẻ là
hành trình đi tìm ý nghĩa của quá khứ trong nhịp sống hiện đại” – Đào Quang Hà đã
biến câu nói ấy thành hiện thực, lan tỏa tinh thần yêu nước một cách mộc mạc mà sâu
lắng.
Những ví dụ trên cho thấy: Mạng xã hội không phải thế giới ảo, mà là công
cụ hiện thực hóa lý tưởng. Từ việc dùng filter cờ đỏ sao vàng đến hành trình đạp xe
xuyên Việt, giới trẻ đang viết nên bản hùng ca mới – nơi công nghệ và truyền thống
hòa quyện, nơi mỗi lượt chia sẻ đều mang hơi thở của trách nhiệm công dân. Như ngọn
lửa tiếp sức từ quá khứ, họ đang chứng minh: Tự hào dân tộc không phải khẩu hiệu sáo
rỗng, mà là hành động cụ thể được kết nối và nhân rộng từ mạng xã hội.
- Hợp tác với các bên liên quan để thúc đẩy thay đổi
Không những thế, giới trẻ cần hợp tác với các bên liên quan để thúc đẩy
thay đổi hệ thống. Nhà hoạt động xã hội Martin Luther King từng nói: “Sức mạnh của
chúng ta nằm ở khả năng đoàn kết” – điều này càng đúng trong thời đại số, khi mọi
vấn đề đều đòi hỏi giải pháp đa chiều. Đối thoại với nền tảng là bước đầu tiên: Người
trẻ cần yêu cầu Meta, TikTok công khai thuật toán, ưu tiên hiển thị nội dung giáo dục
thay vì thông tin độc hại. Việc này không chỉ giúp định hướng thông tin lành mạnh mà
còn tạo áp lực để các nền tảng thực hiện trách nhiệm xã hội. Phối hợp với tổ chức phi
chính phủ như UNICEF hay Greenpeace thiết kế chiến dịch truyền thông về quyền trẻ
em hoặc bảo vệ môi trường. Vận động chính sách là chìa khóa quan trọng: Tham gia
diễn đàn công nghệ, gửi kiến nghị đến cơ quan quản lý để thúc đẩy luật bảo vệ dữ liệu
cá nhân, hạn chế tin giả. Chỉ khi giới trẻ chủ động đóng vai trò cầu nối giữa cộng đồng
và nhà làm luật, những thay đổi hệ thống mới bền vững và thiết thực.
- Rèn luyện kỹ năng sống để cân bằng thế giới ảo - thực
Song song đó, việc rèn luyện kỹ năng sống để cân bằng thế giới ảo - thực
giúp giới trẻ làm chủ công nghệ thay vì bị nó điều khiển. Nhà triết học Seneca từng
nhắc nhở: “Không ai nghèo khó vì thiếu thốn vật chất, mà vì thiếu sự làm chủ bản
10

SKKNNGUVANVIP

ZALO: 0372 856 138

thân” – điều này càng đúng trong thời đại số. Giới hạn thời gian online bằng các ứng
dụng quản lý thời gian (như Screen Time hay Digital Wellbeing) là bước đầu tiên để
tránh sa đà vào mạng xã hội, giúp người trẻ ý thức rõ thời lượng sử dụng thiết bị. Tham
gia hoạt động ngoại khóa như học nhóm, chơi thể thao, hay gặp gỡ bạn bè không chỉ
tái tạo năng lượng mà còn xây dựng kỹ năng mềm – thứ không thể có khi dán mắt vào
màn hình. Đặc biệt, rèn tư duy phản biện qua việc đọc sách, tham gia lớp học về hiểu
biết truyền thông giúp giới trẻ chủ động tiếp nhận thông tin, không bị thuật toán dẫn
dắt vào lối mòn tư duy. Khi biết phân tích đa chiều, họ sẽ không còn là nạn nhân của
tin giả hay định kiến xã hội. Cân bằng không phải từ bỏ công nghệ, mà là cách để con
người làm chủ công cụ, biến mạng xã hội thành đôi cánh chứ không phải xiềng xích.
- Đánh giá chung
Nhà hoạt động môi trường Greta Thunberg từng nói: “Sự thay đổi sẽ không đến
từ những người chờ đợi – nó đến từ những người dám hành động”. Để mạng xã hội
thực sự “vì xã hội”, giới trẻ phải đồng thời là người kiến tạo nội dung lành mạnh, chiến
binh chống tiêu cực, và công dân số có trách nhiệm, góp phần xây dựng xã hội công
bằng và nhân văn hơn.
3. MỞ RỘNG, NÂNG CAO VẤN ĐỀ, TRAO ĐỔI VỚI QUAN ĐIỂM
TRÁI CHIỀU HOẶC Ý KIẾN KHÁC
- Cần lên án những người trẻ đang sử dụng mạng xã hội sai cách, biến mạng xã
hội thành nơi lừa gạt, mưu lợi cá nhân,…
- Nỗ lực để mạng xã hội thành nền tảng vì cộng đồng không phải chỉ là sứ mệnh
của những người trẻ mà là của tất cả mọi người trên trái đất.
ĐOẠN VĂN THAM KHẢO:
"Đạo đức là nền tảng của mọi hành động chân chính" (Khổng Tử). Thật
đáng buồn khi chứng kiến một bộ phận người trẻ lợi dụng mạng xã hội để thỏa mãn
lòng tham và sự ích kỷ. Chúng ta không thể làm ngơ trước những hành vi đáng lên án
như phát tán tin giả gây hoang mang dư luận, lừa đảo trục lợi qua các chiến dịch từ
thiện, hay bôi nhọ danh dự cá nhân để câu kéo tương tác. Mạng xã hội – vốn là công
cụ kết nối nhân văn – đang bị biến thành sân chơi cho những trò đùa độc hại, nơi sự
thật bị bóp méo và lòng tốt bị lợi dụng trắng trợn. Đã đến lúc cần lên án mạnh mẽ, đẩy
lùi thứ văn hóa "sống ảo" đang đầu độc giá trị sống của cả một thế hệ!
"Một cây làm chẳng nên non" – câu tục ngữ dân gian đã khẳng định sức mạnh
của sự đoàn kết. Dù giới trẻ là lực lượng chủ chốt trên mạng xã hội, việc biến nền tảng
này thành không gian vì lợi ích chung không thể là trách nhiệm riêng của họ. Nhiều
người cho rằng: tuổi trẻ phải gánh vác sứ mệnh này. Nhưng điều đó vô tình xóa nhòa
vai trò của các yếu tố then chốt khác. Mạng xã hội là hệ thống phức tạp, nơi các công
ty công nghệ kiểm soát thuật toán, nhà nước xây dựng luật pháp, và người dùng ở mọi
lứa tuổi cùng tương tác. Nếu doanh nghiệp chỉ chạy theo lợi nhuận bằng cách khuyến
khích nội dung tiêu cực, hay chính sách quản lý còn thiếu chặt chẽ, thì mọi nỗ lực của
11

SKKNNGUVANVIP

ZALO: 0372 856 138

giới trẻ chỉ như giọt nước giữa đại dương. Hơn nữa, việc giáo dục ý thức sử dụng mạng
xã hội cần xuất phát từ gia đình và nhà trường, không thể đổ dồn lên vai thế hệ trẻ. Tỷ
phú Warren Buffett đã nói: "Muốn đi nhanh hãy đi một mình, muốn đi xa hãy đi
cùng nhau" – chỉ khi tất cả cùng chung tay, mạng xã hội mới thực sự trở thành nền
tảng vì sự phát triển lành mạnh của toàn xã hội.
4. BÀI HỌC NHẬN THỨC VÀ HÀNH ĐỘNG

-CÒN TIẾPTài liệu bài...