ĐỀ KIỂM TRA CUỐI KỲ I, NĂM HỌC 2023 – 2024
Môn: Ngữ văn 11
Thời gian làm bài: 90 phút
(Không kể thời gian phát đề)
I. ĐỌC HIỂU (6,0 điểm)
Đọc đoạn trích:
(1) Trên Tây Bắc! Ôi mười năm Tây Bắc
Xứ thiêng liêng rừng núi đã anh hùng
Nơi máu rỏ tâm hồn ta thấm đất
Nay dạt dào đã chín trái đầu xuân.

(5) Con nhớ em con, thằng em liên lạc
Rừng thưa em băng, rừng rậm em chờ
Sáng bản Na, chiều em qua bản Bắc
Mười năm tròn! Chưa mất một phong thư.

(2) Ơi kháng chiến (1)! Mười năm qua như ngọn lửa
Nghìn năm sau, còn đủ sức soi đường.
Con đã đi nhưng con cần vượt nữa
Cho con về gặp lại Mẹ yêu thương.

(6) Con nhớ mế (2)! Lửa hồng soi tóc bạc
Năm con đau, mế thức một mùa dài.
Con với mế không phải hòn máu cắt
Nhưng trọn đời con nhớ mãi ơn nuôi.

(3) Con gặp lại nhân dân như nai về suối cũ
Cỏ đón giêng hai, chim én gặp mùa,
Như đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa
Chiếc nôi ngừng bỗng gặp cánh tay đưa.

(7) Nhớ bản sương giăng, nhớ đèo mây phủ
Nơi nao qua, lòng lại chẳng yêu thương?
Khi ta ở, chỉ là nơi đất ở
Khi ta đi, đất đã hoá tâm hồn!

(4) Con nhớ anh con, người anh du kích
Chiếc áo nâu anh mặc đêm công đồn
Chiếc áo nâu suốt một đời vá rách
Đêm cuối cùng anh cởi lại cho con.

(8) Anh bỗng nhớ em như đông về nhớ rét
Tình yêu ta như cánh kiến hoa vàng(3)
Như xuân đến chim rừng lông trở biếc
Tình yêu làm đất lạ hoá quê hương

(Trích Tiếng hát con tàu – Chế Lan Viên, Ánh sáng và phù sa, NXB Văn học, 1960)
(1) Kháng chiến: chỉ cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp (1946-1954).
(2) Mế: từ gọi mẹ trong ngôn ngữ một số dân tộc thiểu số.
(3) Cánh kiến hoa vàng: loài cây thân gỗ, vào mùa xuân nở hoa vàng lộng lẫy.
Thực hiện các yêu cầu sau:
Câu 1. Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích trên.
Câu 2. Ở khổ thơ thứ 3, nhân vật trữ tình có cảm xúc như thế nào khi được trở về với nhân dân?
Câu 3. Chỉ ra ba hình ảnh diễn tả vẻ đẹp thơ mộng của thiên nhiên miền Tây Bắc trong khổ thơ thứ
7 và 8.
Câu 4. Theo tác giả, điều gì làm đất lạ hoá quê hương?
Câu 5. Nêu hiệu quả của biện pháp tu từ so sánh được sử dụng trong khổ thơ thứ 3.
Câu 6. Theo anh/chị hình ảnh lửa hồng soi tóc bạc trong câu thơ: Con nhớ mế! Lửa hồng soi tóc
bạc biểu đạt điều gì?
Câu 7. Dấu chấm hỏi trong câu thơ: “Nơi nao qua, lòng lại chẳng yêu thương?” có tác dụng gì?
Câu 8. Anh/Chị hãy nhận xét ngắn gọn về tình cảm của tác giả đối với mảnh đất và con người miền
Tây Bắc được thể hiện trong đoạn trích.
II. VIẾT (4,0 điểm)
Từ đoạn trích ở phần Đọc hiểu, hãy viết một bài văn (khoảng 500 chữ) trình bày cảm nhận
về một khổ thơ mà anh/chị tâm đắc.
--------------- HẾT --------------