BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

ĐỀ THI CHÍNH THỨC
 KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI QUỐC GIA
LỚP 12 THPT NĂM 2010

HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ THI CHÍNH THỨC
MÔN ĐỊA LÍ
(Hướng dẫn chấm gồm 04 trang)

Câu
Ý
Nội dung
Điểm

1
Địa lí tự nhiên đại cương
3,00


a
Mối quan hệ về phân bố của các vòng đai nhiệt và các đai khí áp. Nhiệt độ trung bình năm không giảm liên tục từ Xích đạo về hai cực.
2,00



- Mối quan hệ về phân bố các vòng đai nhiệt và đai khí áp.




+ Trình bày về phân bố các vòng đai nhiệt và các đai khí áp trên Trái Đất.
0,50



+ Sự phân bố các đai khí áp gắn với sự phân bố các vòng đai nhiệt (dẫn chứng và phân tích sự hình thành các đai áp thấp và áp cao để thấy có hai nguyên nhân hình thành đai khí áp là do nhiệt lực và động lực, nguyên nhân động lực liên quan đến nhiệt lực).
1,00



- Nhiệt độ trung bình năm trên Trái Đất không giảm liên tục từ Xích đạo về hai cực, vì nó không chỉ phụ thuộc vào bức xạ mặt trời, còn phụ thuộc nhiều yếu tố khác : phân bố lục địa và đại dương, dòng biển lạnh và nóng, hoàn lưu, độ cao địa hình, bề mặt đệm,….
0,50


b
Nguyên nhân làm cho nhiệt độ trung bình của bán cầu Bắc vào thời kì Trái Đất ở xa Mặt Trời cao hơn thời kì Trái Đất ở gần Mặt Trời.
1,00



- Thời kì Trái Đất ở xa Mặt Trời, bán cầu Bắc chúc về phía Mặt Trời.
0,50



- Góc nhập xạ lớn.
0,25



- Thời gian ban ngày dài hơn ban đêm.
0,25

2
Địa lí kinh tế - xã hội đại cương
2,00


a
Phân tích vai trò của hoạt động xuất, nhập khẩu trong sự phân công lao động theo lãnh thổ.
1,50



- Phân công lao động theo lãnh thổ : Mỗi lãnh thổ dựa vào thế mạnh của mình để sản xuất ra các sản phẩm hàng hoá, trao đổi với các lãnh thổ khác ; mặt khác, lại tiêu thụ các sản phẩm của các lãnh thổ khác mà mình cần. Mỗi lãnh thổ tham gia vào phân công lao động với cả hai khía cạnh : cung cấp các sản phẩm hàng hoá, tiêu thụ các sản phẩm hàng hoá.
0,50



- Xuất, nhập khẩu là hoạt động trao đổi hàng hoá giữa các quốc gia.
0,25



- Việc cung cấp và tiêu thụ sản phẩm hàng hoá giữa các lãnh thổ được tiến hành thông qua xuất, nhập khẩu.
0,25



- Xuất, nhập khẩu đòi hỏi tăng cường sản xuất, thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm.
0,25



- Xuất, nhập khẩu tạo điều kiện cho phát triển sản xuất hàng hoá quy mô lớn.
0,25


b
Về việc xác định trung tâm công nghiệp than tỉnh Quảng Ninh.
0,50



Mỗi trung tâm công nghiệp là một khu vực tập trung công nghiệp gắn liền với một đô thị vừa hoặc lớn. Tỉnh Quảng ninh là một đơn vị hành chính, hoạt động khai thác than trải rộng trên địa bàn của tỉnh, nên không thể gọi là trung tâm công nghiệp than được.


3
Địa lí tự nhiên Việt Nam (vị trí địa lí và đặc điểm tự nhiên)
3,00


a
Phân tích nguyên nhân tạo nên sự phân bậc và các hướng chính của địa hình đồi núi Việt Nam.
2,00



- Chỉ rõ 5 bậc và hai hướng chính của địa hình đồi núi nước ta (dẫn chứng cụ thể theo Atlát).
0,50



- Nguyên nhân phân bậc : nêu hình thái bán bình nguyên của địa hình đồi núi sau Cổ kiến tạo, tác động nâng lên theo chu kì của vận động tạo núi Anpơ - Himalaya trong Tân kiến tạo, mức độ tác động khác nhau của các chu kì và tác động ngoại lực. (Diễn giải).
0,75



- Nguyên nhân về hướng : Hướng tây bắc - đông nam của đồi núi từ hữu ngạn sông Hồng đến dãy Bạch Mã liên quan đến miền địa máng Đông Dương và vùng núi Tây Vân Nam. Hướng vòng cung của vùng núi Đông Bắc liên quan đến khối nền cổ Hoa Nam (gồm cả khối vòm sông Chảy). Hướng núi của Trường Sơn Nam liên quan đến địa máng Đông Dương và khối nền cổ Kon Tum. (Diễn giải).
0,75