GP GVG Nguyễn Thị Hoa

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Đàm Thị Hằng
Ngày gửi: 16h:29' 09-12-2025
Dung lượng: 1.2 MB
Số lượt tải: 1
Nguồn:
Người gửi: Đàm Thị Hằng
Ngày gửi: 16h:29' 09-12-2025
Dung lượng: 1.2 MB
Số lượt tải: 1
Số lượt thích:
0 người
PHÒNG GD&ĐT THÀNH PHỐ PHÚC YÊN
TRƯỜNG TIỂU HỌC TRƯNG NHỊ
- - - - - - - - ***- - - - - - - -
BÁO CÁO KẾT QUẢ
NGHIÊN CỨU, ỨNG DỤNG SÁNG KIẾN
Tên sáng kiến:
VẬN DỤNG TRÒ CHƠI HỌC TẬP NHẰM NÂNG CAO CHẤT
LƯỢNG DẠY HỌC MÔN TOÁN LỚP 2
Tác giả: Nguyễn Thị Hoa
Trường: Tiểu học Trưng Nhị
Vĩnh Phúc, năm 2023
BÁO CÁO KẾT QUẢ
NGHIÊN CỨU, ỨNG DỤNG SÁNG KIẾN
1. Lời giới thiệu
Giáo dục hiện nay yêu cầu dạy học theo định hướng phát triển năng lực
cho HS chính là phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo của HS. Vì vậy,
người GV phải gây được hứng thú học tập cho các em trong mỗi tiết học bằng
nhiều con đường cách thức tổ chức khác nhau. Trò chơi học tập là một trong
những hoạt động kích thích sự hứng thú cũng như phát triển tư duy một cách
mạnh mẽ nhất. Thông qua các trò chơi HS sẽ lĩnh hội những tri thức toán học
một cách dễ dàng, củng cố, khắc sâu kiến thức một cách vững chắc, tạo cho HS
niềm say mê, hứng thú trong học tập. Khi GV sử dụng các trò chơi toán học một
cách linh hoạt, hợp lí thì chắc chắn chất lượng dạy học môn Toán sẽ ngày một
nâng cao.
Trong Chương trình giáo dục Tiểu học hiện nay, môn toán cùng với các
môn học khác trong nhà trường Tiểu học có những vai trò góp phần quan trọng
đào tạo nên những con người phát triển toàn diện. Toán học là môn khoa học tự
nhiên có tính lôgic và tính chính xác cao, nó là chìa khoá mở ra sự phát triển của
các bộ môn khoa học khác.
Muốn HS Tiểu học học tốt được môn Toán thì mỗi người GV không phải
chỉ truyền đạt, giảng giải theo các tài liệu đã có sẵn trong Sách giáo khoa trong
các sách hướng dẫn và thiết kế bài giảng một cách dập khuôn, máy móc làm cho
HS học tập một cách thụ động. Nếu chỉ dạy học như vậy thì việc học tập của HS
sẽ diễn ra thật đơn điệu, tẻ nhạt và kết quả học tập sẽ không cao. Nó là một trong
những nguyên nhân gây ra cản trở việc đào tạo các em thành những con người
năng động, tự tin, sáng tạo sẵn sàng thích ứng với những đổi mới diễn ra hàng
ngày.
Với HS Tiểu học nói chung và HS lớp 2 nói riêng việc hứng thú trong học
tập là yếu tố quan trọng thôi thúc các em nắm bắt tri thức một cách nhanh hơn,
sâu sắc hơn. Khi có hứng thú học tập một môn nào đó, HS sẽ tập trung chú ý
vào đối tượng nhận thức, nhờ đó quá trình quan sát trở nên nhạy bén và chính
xác, việc ghi nhớ dễ dàng và sâu hơn nhờ đó kết quả học tập của HS sẽ ngày
càng nâng cao, năng lực của HS từng bước được hình thành, phát triển một cách
tích cực.
2. Tên sáng kiến: “Vận dụng trò chơi học tập nhằm nâng cao chất lượng dạy
học môn Toán lớp 2”
3. Tác giả sáng kiến:
- Họ và tên: Nguyễn Thị Hoa
- Địa chỉ tác giả sáng kiến: Tổ 2 – Trưng Nhị - Phúc Yên – Vĩnh Phúc
- Số điện thoại: 0348.721.468. Email: hoa16041996@gmail.com
4. Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến: Nguyễn Thị Hoa
5. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến
Sáng kiến này áp dụng vào trong dạy học để góp phần nâng cao chất
lượng dạy học môn Toán lớp 2.
Vấn đề sáng kiến giải quyết được là: Tìm ra được những khó khăn, vướng
mắc mà GV và HS thường mắc phải khi dạy học môn Toán lớp 2. Qua đó đưa ra
những sáng kiến để nâng cao chất lượng giáo dục môn Toán lớp 2 nói riêng,
chất lượng giáo dục lớp 2 nói chung.
6. Ngày sáng kiến được áp dụng lần đầu
Từ tháng 9 năm 2022
7. Mô tả bản chất của sáng kiến
7.1. Thực trạng
Năm học 2022 - 2023 tôi được phân công giảng dạy lớp 2A1. Tổng số HS
là 47 em, trong đó có 22 nữ và 25 em nam. Ngay từ đầu năm học mới, sau khi
nhận lớp tôi đã bắt tay ngay vào tìm hiểu về tình hình lớp học đồng thời khảo sát
về hứng thú và chất lượng học tập của HS.
Kết quả khảo sát hứng thú học tập, chất lượng học tập môn Toán đầu năm
học như sau:
Hứng thú học tập môn Toán
25
20
20
15
15
12
10
5
0
Thích
Bình thường
Không thích
Học sinh
Chất lượng học tập môn Toán
30
25
25
20
17
15
10
5
5
0
Hoàn thành tốt
Hoàn thành
Chưa hoàn thành
Học sinh
Qua kết quả khảo sát, tôi thấy HS lớp 2A1 chưa tích cực, chủ động trong
giờ học Toán, các hình thức tổ chức dạy học chưa gây được hứng thú cho HS.
HS tham gia giờ học còn thụ động, nhanh chán, kết quả học tập chưa cao.
7.2. Nguyên nhân
Nguyên nhân dẫn đến thực trạng trên:
7.2.1. Về phía GV
- GV chưa thực sự quan tâm đến việc học mà chơi của HS. GV ngại vận dụng
trò chơi vào trong tiết học Toán. Giờ học toán thường khô khan không gây được
hứng thú cho HS.
- Với các hoạt động đã áp dụng các trò chơi thì việc áp dụng đó chưa thực sự đa
dạng chính vì vậy mà HS chưa có hứng thú trong giờ học.
- Một số GV còn có tư tưởng ngại nghiên cứu tìm tòi trò chơi mới vì mất thời
gian chuẩn bị.
7.2.2. Về phía HS
- Một số HS không thích học Toán vì học toán rất khô khan. Điều đó dẫn đến
kết quả học tập của những em HS đó bị hạn chế nhất là năng lực giao tiếp và
hợp tác.
- HS chưa mạnh dạn và tự tin trong quá trình học và chơi các trò chơi.
- HS nghe giảng rất dễ hiểu nhưng cũng sẽ quên ngay khi các em không tập
trung cao độ.
- HS không thể ngồi quá lâu trong giờ học cũng như làm một việc gì đó nhiều
thời gian.
- Thiếu sự quan tâm của cha mẹ HS trong vấn đề học tập của con em.
Vậy: “Làm thế nào để vận dụng các trò chơi trong dạy học toán có hiệu
quả và làm thế nào thông qua trò chơi nâng cao chất lượng môn Toán cho HS?”;
Việc vận dụng các trò chơi có làm cho các em hứng thú hơn trong học tập hay
không đồng thời có giúp các em tự tin hay không?....” là những câu hỏi tôi luôn
trăn trở. Từ những lí do đó tôi mạnh dạn nghiên cứu sáng kiến: “Vận dụng trò
chơi học tập nhằm nâng cao chất lượng dạy học môn Toán lớp 2” để đưa vào
trong mỗi tiết học toán của lớp mình.
7.3. Vận dụng trò chơi học tập nhằm nâng cao chất lượng dạy học môn
Toán lớp 2
7.3.1. Thiết kế trò chơi học tập môn Toán
7.3.1.1. Yêu cầu
Tổ chức trò chơi học tập để dạy môn toán nói chung và môn toán lớp 2 nói
riêng, chúng ta phải dựa vào nội dung bài học, điều kiện thời gian trong mỗi tiết
học cụ thể để đưa ra các trò chơi cho phù hợp.
Song muốn tổ chức được trò chơi trong dạy toán có hiệu quả cao thì đòi
hỏi mỗi GV phải có kế hoạch chuẩn bị chu đáo, tỉ mỉ, cặn kẽ và đảm bảo các
yêu cầu sau :
- Trò chơi mang ý nghĩa giáo dục.
- Trò chơi phải nhằm mục đích củng cố, khắc sâu nội dung bài học.
- Trò chơi phải phù hợp với tâm sinh lý HS lớp, phù hợp với khả năng
người hướng dẫn và cơ sở vật chất của nhà trường.
- Hình thức tổ chức trò chơi phải đa dạng, phong phú.
- Trò chơi phải được chuẩn bị chu đáo các tình huống có thể xảy ra.
- Trò chơi phải gây được hứng thú đối với HS
7.3.1.2. Các bước tổ chức trò chơi
- Bước 1: Giới thiệu trò chơi
+ Nêu tên trò chơi: mỗi trò chơi cần một cái tên cụ thể, hấp dẫn để thu hút
HS tham gia.
+ Hướng dẫn HS chơi trò chơi.
GV phổ biến luật chơi một cách cụ thể, dễ hiểu để HS nắm bắt được cách
chơi. Lưu ý cho HS một số lỗi các em có thể gặp phải khi tham gia trò chơi.
- Bước 2: Chơi trò chơi
GV tổ chức cho HS chơi, có thể chơi theo cá nhân hoặc chơi theo nhóm
nhỏ. HS tham gia chơi theo đúng luật chơi đã phổ biến và chơi trong khoảng thời
gian đã quy định. GV theo dõi cá nhân hoặc các nhóm chơi, có thể giúp đỡ những
cá nhân gặp khó khăn.
- Bước 3: Tổng kết trò chơi.
Kết thúc và tổng kết kết quả chơi. GV nhận xét thái độ của HS tham gia
chơi, khen ngợi những cá nhân (nhóm) chơi tốt, động viên, khích lệ những cá nhân
( nhóm) chơi chưa hiệu quả và tổng kết những kiến thức được rút ra qua trò chơi.
7.3.2. Một số trò chơi cho HS trong giờ học môn Toán lớp 2
7.3.2.1. Một số trò chơi phù hợp với từng hoạt động của bài học
Trong các hoạt động của tiết học có thể sử dụng rất nhiều trò chơi tuy
nhiên GV cần lựa chọn các trò chơi một cách phù hợp và hiệu quả.
a. Đối với hoạt động Khởi động
Đối với hoạt động khởi động tôi thường sử dụng các trò chơi: Bắn tên, Ai
nhanh hơn, Chuyền hoa, Vượt chướng ngại vật,…
Ví dụ: Khi dạy Bài 8: Bảng cộng (qua 10) (Tiết 2), Sách Toán 2- Tập 1Bộ sách Kết nối tri thức vào cuộc sống, tôi sử dụng trò chơi: “Vượt chướng ngại
vật” để khởi động, tạo không khí vui vẻ sẵn sàng học tập và kết nối kiến thức bài
cho HS.
* Mục đích: Củng cố kỹ năng cộng qua 10 ở HS.
* Chuẩn bị: Máy chiếu, phông chiếu, loa.
* Cách chơi: HS trả lời đúng kết quả phép tính thì được đi qua mỗi
chướng ngại vật. HS đi hết 5 chướng ngại vật sẽ thắng cuộc.
* Thời gian trả lời mỗi chướng ngại vật là: 15 giây
* GV tổ chức cho HS chơi.
* Tổng kết: GV nhận xét kết quả chơi, thái độ của người tham dự, tuyên
dương dương những cá nhân chơi tốt, động viên, khích lệ những HS chơi chưa
tích cực và hiệu quả
Ảnh: Trò chơi - Vượt chướng ngại vật
b. Đối với hoạt động Luyện tập- Thực hành
Ví dụ 1: Ở bài tập 1: Tính nhẩm, trong hoạt động luyện tập của bài Bài 12:
Bảng trừ (qua 10), Sách Toán 2- Bộ sách Kết nối tri thức vào cuộc sống, tôi sử
dụng trò chơi: “Truyền điện”
- Mục đích: Luyện tập và củng cố kỹ năng tính nhẩm, luyện phản xạ nhanh
ở HS.
- Thời gian: 2 phút
- Cách chơi: HS ngồi tại chỗ. Quản trò gọi bắt đầu từ 1 em xung phong. Ví
dụ em A xướng to 1 phép tính chẳng hạn “15 - 7” và chỉ nhanh vào em B bất kỳ
để “truyền điện”. Lúc này em B phải nói tiếp, ví dụ “ bằng 8” rồi nêu tiếp phép
tính “11 - 2” và lại chỉ nhanh vào em C bất kỳ. Cứ làm như thế cho đến khi hết
thời gian quy định.
- Tổng kết: Nhận xét cách chơi, thái độ của người chơi.
- Lưu ý:
+ Trò chơi này không cần chuẩn bị đồ dùng.
+ Trò chơi này có thể áp dụng cho nhiều bài khác nhau.
+ Trò chơi này không cầu kì nhưng vẫn gây được hứng thú vui tươi, sôi nổi
trong giờ học.
Với bài tập này tôi có thể vận dụng trò chơi khác như: “Tìm lá cho hoa”
Ở trò chơi này HS được hoạt động theo nhóm (nhóm 2, nhóm 4,…).
- Chuẩn bị : 10 chiếc lá ghi phép tính, 2 bông hoa có nhụy hoa là kết quả
của của phép tính ghi trên lá.
- Cách chơi: Chọn 2 đội, mỗi đội 4 em. Gắn 2 bông hoa và những chiếc
lá lên bảng rồi giới thiệu: có 2 bông hoa mà nhụy của nó là kết quả của các
phép tính ghi trên lá, phải chọn nhanh những chiếc lá có phép tính ứng với kết
quả ở nhụy hoa và gắn vào hoa của đội mình để tạo thành bông hoa toán học
thật đúng, thật đẹp. Đội nào gắn nhanh và có nhiều hình đúng là đội chiến
thắng. Cả 2 đội cùng gắn được nhiều hình đúng bằng nhau thì đội nào nhanh
hơn là đội thắng cuộc.
- GV cho Hs chơi và tổng kết trò chơi.
- Sau khi tổng kết trò chơi, GV có thể hỏi thêm câu hỏi để khắc sâu bài:
Tại sao chiếc lá 15 - 7 lại gắn vào bông hoa số 8? Tại sao chiếc lá 13 – 6 em lại
không gắn vào bông hoa nào? để HS trả lời.
Qua đó, khắc sâu kiến thức về bảng trừ (qua 10) cho HS.
c. Đối với hoạt động Vận dụng- Trải nghiệm
Đối với hoạt động vận dụng – trải nghiệm tôi thường sử dụng các trò
chơi: Cờ cá ngựa, Ô cửa bí mật, Ai nhanh hơn, Ai thông minh hơn HS lớp 2,…
Ví dụ: Khi dạy Bài 24: Luyện tập chung, Sách Toán 2, tập 1- Bộ sách Kết
nối tri thức vào cuộc sống. Tôi sử dụng trò chơi “Ai thông minh hơn học sinh
lớp 2” để tổ chức cho HS.
- Mục đích: Củng cố phép cộng (có nhớ) số có nhớ số có hai chữ số cho số có
một chữ số.
- Chuẩn bị: Máy chiếu, phông chiếu, loa, các tấm thẻ hoa đáp án.
- Cách chơi: Có thể cho cả lớp chơi hoặc chia đội chơi.
Đối với bài này, tôi chia lớp thành các nhóm, GV sẽ phát cho mỗi nhóm một
thẻ hoa đáp án, mỗi nhóm sẽ trả lời câu hỏi bằng cách giơ phiếu trả lời bằng các
tấm thẻ hoa A, B, C, D tương ứng. Mỗi câu trả lời đúng đội đó được 10 điểm.
Sau 5 câu hỏi đội nào có nhiều điểm nhất sẽ là đội chiến thắng. Đội thua sẽ vỗ
tay hoặc hát chúc mừng đội thắng.
- GV tổ chức cho HS chơi và tổng kết trò chơi.
7.3.2.2. Một số trò chơi phù hợp với từng dạng bài, kiểu bài
a. Đối với các dạng bài thực hiện tính
Trò chơi 1: “Đánh cờ”
Ở bài tập 1 Bài 14: Luyện tập chung, Sách Toán 2, tập 1- Bộ sách Kết nối
tri thức với cuộc sống tôi sử dụng trò chơi “Đánh cờ”
- Mục đích: Luyện kĩ năng tính nhẩm nhanh, luyện phản xạ nhanh ở HS.
- Chuẩn bị: Bàn cờ (bằng giấy bìa cứng); các tờ giấy vẽ ô bàn cờ, mỗi ô
ghi 1 phép tính trong bảng cộng, trừ; quân cờ màu trắng và xanh (bằng nắp chai
nhựa) ghi kết quả các phép tính.
- Cách chơi: Mỗi bàn cờ có 2 người hoặc 2 đội chơi (mỗi đội 2, 3 người)
đội trắng và đội xanh.
Quản trò đưa ra 1 phép tính có trong ô bàn cờ thì HS hoặc đội chơi nhanh
chóng tìm quân cờ có kết quả đúng đặt vào ô phép tính đó trên bàn cờ. Sau khi
hết giờ, HS (đội) nào có nhiều quân cờ có kết quả đúng trên bàn cờ hơn thì
thắng.
- Cách tính điểm:
+ Đội nào đặt quân cờ vào ô bàn cờ trước thì được tính cho đội đó.
+ Nếu đặt sai phép tính hoặc sai kết quả thì nhường quyền cho đội kia.
+ Đội thua sẽ múa, hát, vỗ tay chức mừng đội thắng,…
- GV tổ chức chơi và tổng kết.
- Thông qua trò chơi này, không những HS củng cố được các kiến thức đã
học mà các em còn thấy thoải mái tinh thần. Trò chơi học tập giúp thay đổi không
khí học tập và giúp HS tiếp thu kiến thức một cách nhanh nhất đồng thời rèn luyện
cho các em thói quen nhanh tay, nhanh mắt.
Trò chơi 2: Trò chơi "Xây nhà cho thỏ"
Sau khi dạy Bài 22: Phép trừ (có nhớ) số có hai chữ số cho số có một chữ
số, Sách Toán 2, tập 1- Bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống tôi sử dụng trò
chơi “Xây nhà cho thỏ” để củng cố kiến thức trừ (có nhớ) số có hai chữ số cho
số có một chữ số.
- Chuẩn bị:
+ 6 mảnh ghép ngôi nhà ghi các phép tính, 6 mảnh là các mái nhà ghi kết
quả tương ứng với các phép tính ghi trên ngôi nhà và 2 mảnh ghi kết quả sai.
+ Chọn 2 đội chơi, mỗi đội có 3 em
- Thời gian: 2 phút
- Cách chơi: Khi nghe hô “1, 2, 3 bắt đầu” các em phải nhẩm nhanh kết
quả phép tính trên mảnh ghép của ngôi nhà, rồi tìm mảnh ghép có kết quả tương
ứng gắn vào đúng vị trí. Khi dán xong sẽ được hình ngôi nhà.
- Luật chơi:
+ Gắn đúng 1 hình được 10 điểm, hình nào gắn sai không được điểm, gắn đúng
cả 5 hình được 50 điểm.
+ Đội nào gắn nhiều hình đúng, nhanh, xong trước là đội thắng cuộc.
+ Cả hai đội cùng gắn được số hình đúng bằng nhau thì đội nào nhanh hơn, xong
trước là đội thắng cuộc.
+ Nếu đội gắn xong trước mà gắn được ít hình đúng hơn đội xong sau, thì đội
xong sau là đội chiến thắng.
- Lưu ý: Ở trò chơi này nên đưa ra một vài kết quả không đúng để HS lựa
chọn, nếu không tính cẩn thận sẽ rất dễ nhầm.
Ảnh: Trò chơi – Xây nhà cho thỏ
b. Đối với dạng bài Giải toán có lời văn.
Trò chơi: “Chiếc hộp bí ẩn”
Khi dạy Bài 10: Luyện tập chung, Sách Toán 2, tập 1- Bộ sách Kết nối tri
thức với cuộc sống tôi sử dụng trò chơi “Chiếc hộp bí ẩn” để cho HS khởi động.
- Mục đích: Rèn kỹ năng đọc, hiểu tóm tắt bài toán và giải bài bài toán về
thêm, bớt một số đơn vị.
- Chuẩn bị:
+ Một số tranh con vật, tranh các loại quả.
+ Một số thẻ ghi tóm tắt bài toán ở mặt trước và đáp án ở mặt sau.
- Cách chơi: HS truyền chiếc hộp lần lượt cho nhau theo hàng ngang, vừa
chuyền vừa hát. Quản trò yêu cầu dừng thì HS nào cầm hộp sẽ mở hộp và đọc
bài toán trên mảnh giấy bất kì nào mà HS lấy được và nêu to câu trả lời. Chẳng
hạn em đó phải nhẩm: “Có tất cả số bạn là : 8 + 3 = 11 bạn” rồi nói to “Đáp số
11 bạn” sau đó lật mặt sau của tấm thẻ để kiểm tra đáp số. Nếu đúng thì được
tặng một tranh. Nếu trả lời sai thì em đó bị loại và phải nhảy lò cò quanh lớp.
- GV tổ chức cho HS chơi và tổng kết trò chơi.
c. Đối với dạng bài về đại lượng và đo đại lượng.
Ví dụ : Trò chơi “Dọn sạch đại dương”
Trước khi vào bài Bài Ki-lô-mét, Sách Toán 2, tập 2- Bộ sách Kết nối tri
thức với cuộc sống tôi sử dụng trò chơi “Dọn sạch đại dương”để cho HS khởi
động.
- Mục đích: Củng cố, luyện tập đổi các đơn vị đo đề - xi – mét, mét đã học
kết giáo dục HS bảo vệ môi trường xanh, sạch, đẹp.
- Chuẩn bị: Máy chiếu, phông chiếu, máy tính, loa, kế hoạch bài dạy, một
số bông hoa viết đáp án A, B, C, D.
- Cách chơi:
+ Quản trò phát cho mỗi HS hoặc mỗi đội chơi 1 bông hoa.
+ Quản trò chiếu lần lượt từng câu hỏi về nội dung kiến thức đã học, mỗi
câu 4 đáp án A, B, C, D; bấm giờ, trong 10 giây các đội giơ thẻ chọn đáp án.
- Luật chơi:
+ Trong thời gian quy định, đội nào giơ đáp án đúng thì được chơi tiếp,
đội nào giơ sai hoặc hết giờ mà không chọn được đáp án thì bị loại.
+ Đội nào chơi đúng hết các câu hỏi thì chiến thắng và được khen.
- GV cho HS thực hiện chơi và tổng kết.
- Kết thúc trò chơi GV hỏi lại cách đổi các đơn vị đề - xi –mét, mét… để
khắc sâu kiến thức cho HS.
- Thông qua trò chơi, HS không những nhớ kiến thức, nội dung bài trước
mà còn rèn luyện thói quen nhanh tay, nhanh mắt cho HS..
- Tương tự trò chơi “Dọn sạch đại dương”, sử dụng một số phần mềm như
PowerPoint, Violet,… để thiết kế trò chơi trong giáo án điện tử như: Triệu phú
tri thức, Hugo-Giải cứu rừng xanh, Giải cứu rùa biển, Bức tranh kì diệu,…
Ảnh: Trò chơi: Dọn sạch đại dương
7.3.2.3. Một số trò chơi gắn với các ngày lễ, Tết trong năm, các câu chuyện cổ
tích
- GV luôn đổi mới phương pháp tổ chức trò chơi, người thầy vừa là người
tổ chức trò chơi, vừa là trọng tài và đóng vai trò là người dẫn dắt trò chơi một
cách dí dỏm tạo được không khí sôi nổi.
- GV luôn bao quát tất cả các đối tượng HS trong quá trình tổ chức trò
chơi để kịp thời phát hiện, khích lệ, động viên những HS chưa tích cực tham gia.
- Khi dạy các bài học đến các dịp ngày lễ, ngày tết (20/11, 20/10, Tết
Nguyên đán...) GV lựa chọn các trò chơi có tên phù hợp. Chẳng hạn: Hái lộc
đầu năm vào dịp Tết, Lễ Halloween vào tháng 12, Ăn khế trả vàng gắn với câu
chuyện Cây khế,…
Ví dụ 1: Trò chơi “Hái lộc đầu năm”
- Mục đích: Áp dụng cho nhiều dạng bài khác nhau để củng cố, luyện tập
các kiến thức đã học như giải toán có lời văn, đổi đơn vị đại lượng, xem giờ,....
Tạo cơ hội cho những HS còn rụt rè, nhút nhát, chưa tích cực tham gia vào hoạt
động tập thể.
- Chuẩn bị:
+ Một cây cảnh, trên cây có đính các phong bao lì xì bên trong có chứa
các yêu cầu.
- Cách chơi: Lần lượt từng HS lên lên hái lộc. Sau khi hái được HS đọc
yêu cầu trong phong bao lì xì cho cả lớp cùng nghe. HS trả lời câu hỏi trong các
phong bao lì xì.
- Luật chơi:
+ HS trả lời đúng thì được cả lớp khen và được thưởng một phong bao lì
xì bên trong có chứa tranh ảnh các con vật hoặc các loài hoa.
+ HS trả lời sai hoặc không trả lời được thì nhảy lò cò về chỗ.
Ví dụ 2 : Trò chơi "Giải cứu nàng Bạch Tuyết"
- Mục đích : Rèn các kỹ năng tính nhẩm cộng, trừ, nhân, chia kỹ năng tìm
thành phần chưa biết trong phép tính,... Tạo cơ hội cho những HS còn rụt rè,
nhút nhát, chưa tích cực tham gia vào hoạt động tập thể.
- Chuẩn bị: Máy chiếu, màn chiếu, loa.
- Cách chơi: Phù thủy đã bắt cóc nàng Bạch Tuyết và đưa nàng hai quả
táo, trong đó có một quả táo độc. Nhiệm vụ của HS là trả lời các câu hỏi mà phù
thủy đưa ra, trả lời đúng sẽ giúp Bạch Tuyết chọn được quả táo không có độc.
Mỗi câu hỏi HS sẽ có 10 giây suy nghĩ.
Em nào trả lời đúng thì được tuyên dương và nhận một phần thưởng nhỏ
là một sticker bông hoa sau đó quy đổi là phần thưởng hoặc kẹo,...
Trên đây là một số sáng kiến tôi đưa ra để giúp GV tổ chức trò chơi toán
học gây hứng thú học tập cho HS lớp 2 có hiệu quả. Để cho tiết học luôn mới
mẻ, GV có thể thay đổi các trò chơi cho phù hợp với các hoạt động trong tiết
học.
Trò chơi trong dạy học Toán rất phong phú nhưng trên đây chỉ là một vài
trò chơi tôi thường áp dụng trong quá trình dạy học môn Toán. Trong các sáng
kiến tôi đã trình bày và nêu ví dụ về việc áp dụng các trò chơi rất cụ thể, chi tiết
cho từng hoạt động của mỗi tiết học. Nếu GV vận dụng một cách linh hoạt các
trò chơi đó thì sẽ phát huy được các năng lực cho HS nhất là năng lực Toán học.
Ngoài ra, tạo một không khí lớp học vui vẻ, thân thiện giúp HS hứng thú, mạnh
dạn, chủ động tiếp thu bài.
* Khả năng áp dụng sáng kiến
Các trò chơi tôi nêu trên không chỉ áp dụng trong môn Toán mà có thể
dụng trong tất cả các môn học.
Việc áp dụng tổ chức các trò chơi tuy chuẩn bị vất vả nhưng tôi vẫn tìm
thấy niềm vui ở trong công việc và càng thấy yêu nghề hơn bởi vì thông qua các
trò chơi thì sự tương tác giữa GV và HS, giữa HS và HS được cải thiện tốt hơn.
Đưa trò chơi vào trong tiết học toán sẽ giúp cho giờ học thoải mái, sôi nổi
mang lại sự hứng thú sẽ không còn hiện tượng HS ngủ gật, uể oải hay mất tập
trung trong học tập đồng thời phát triển các năng lực cho HS. Chất lượng học
tập của HS ngày được nâng lên, hạn chế tình trạng HS tiếp thu kiến thức một
cách thụ động. Nếu áp dụng linh hoạt, sáng tạo trò chơi trong tiết học Toán thì
tiết học sẽ trở nên nhẹ nhàng, không áp lực đối với những HS thiếu tự tin, chưa
mạnh dạn. Giúp HS nhút nhát hòa mình vào tập thể và yêu thích môn Toán hơn.
Việc sử dụng công nghệ thông tin vào mỗi trò chơi giúp GV đem lại thành
công và đạt hiệu quả cao trong việc tổ chức. Sau thời gian áp dụng những trò
chơi toán học vào các tiết học toán không những giúp HS khắc sâu được kiến
thức mà còn giúp các em phát triển được nhiều năng lực, phẩm chất đạo đức như
tình đoàn kết, thân ái, tính trung thực, tinh thần trách nhiệm.
Bảng so sánh mức độ hứng thú học Toán của HS
Hứng thú học tập môn Toán
30
25
25
22
20
20
15
15
12
10
5
0
0
Bình thường
Rất thích
Không thích
Đầu năm học
Cuối HK I
Bảng so sánh chất lượng học tập môn Toán
Chất lượng học tập môn Toán
30
25
25
25
22
20
17
15
10
5
5
0
0
Hoàn thành tốt
Hoàn thành
Đầu năm học
Chưa hoàn thành
Cuối HK I
Qua hai bảng so sánh trên, cho thấy đầu năm học 2022-2023 và đến hết
học kì I số HS có hứng thú trong học môn Toán tăng rõ rệt. Do đó, chất lượng
khảo sát cũng được nâng cao, cụ thể: không còn HS dưới chuẩn, số HS đạt
điểm 9-10 tăng rõ rệt. Điều đó cho thấy việc áp dụng các trò chơi một cách
linh hoạt, sáng tạo trong dạy học môn Toán đạt kết quả tốt.
8. Những thông tin cần được bảo mật (nếu có): Không
9. Các điều kiện cần thiết để áp dụng sáng kiến:
9.1. Đối với GV
Mỗi GV cần tăng cường nghiên cứu đầu tư thời gian soạn giảng đưa trò
chơi toán học vào tiết dạy toán theo định hướng thoát ly sách giáo khoa bám sát
chuẩn kiến thức kĩ năng môn học phù hợp với đối tượng HS lớp mình và tăng
cường dự giờ thăm lớp học hỏi đồng nghiệp.
9.2. Đối với nhà trường
Cần tăng cường bồi dưỡng năng lực chuyên môn nghiệp vụ cho mỗi GV.
Đặc biệt là phổ biến các trò chơi mới, ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học
để đáp ứng cho nhu cầu dạy học theo định hướng đổi mới như hiện nay.
Cần tăng cường tổ chức những buổi thảo luận, hội thảo có quy mô về chuyên
môn. Đặc biệt về vấn đề đưa trò chơi vào giờ học một cách hiệu quả để GV có cơ
hội được tiếp cận và học hỏi, giao lưu với đồng nghiệp nhiều hơn.
10. Đánh giá lợi ích thu được hoặc dự kiến có thể thu được do áp dụng
sáng kiến theo ý kiến của tác giả và theo ý kiến của tổ chức, cá nhân đã
tham gia áp dụng sáng kiến lần đầu, kể cả áp dụng thử (nếu có) theo các nội
dung sau:
10.1. Đánh giá lợi ích thu được hoặc dự kiến có thể thu được do áp dụng
sáng kiến theo ý kiến của tác giả
Trò chơi học tập là một loại hình hoạt động vui chơi có nhiều tác dụng
như: tạo ra không khí vui tươi, hồn nhiên, sinh động trong giờ học; kích thích trí
tưởng tượng, tò mò, ham hiểu biết ở HS.
Với những sáng kiến nêu trên tôi đã dần dần nâng cao chất lượng môn
Toán đối với lớp tôi. Đồng thời tạo cho HS sự say mê hứng thú khi học toán và
từ đó HS ngày càng yêu thích môn Toán hơn.
Tổ chức tốt trò chơi học tập không chỉ làm cho các em hứng thú hơn trong
việc tiếp nhận tri thức mà còn giúp các em tự tin, có cơ hội tự khẳng định mình
và tự đánh giá trong học tập.
Vi
TRƯỜNG TIỂU HỌC TRƯNG NHỊ
- - - - - - - - ***- - - - - - - -
BÁO CÁO KẾT QUẢ
NGHIÊN CỨU, ỨNG DỤNG SÁNG KIẾN
Tên sáng kiến:
VẬN DỤNG TRÒ CHƠI HỌC TẬP NHẰM NÂNG CAO CHẤT
LƯỢNG DẠY HỌC MÔN TOÁN LỚP 2
Tác giả: Nguyễn Thị Hoa
Trường: Tiểu học Trưng Nhị
Vĩnh Phúc, năm 2023
BÁO CÁO KẾT QUẢ
NGHIÊN CỨU, ỨNG DỤNG SÁNG KIẾN
1. Lời giới thiệu
Giáo dục hiện nay yêu cầu dạy học theo định hướng phát triển năng lực
cho HS chính là phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo của HS. Vì vậy,
người GV phải gây được hứng thú học tập cho các em trong mỗi tiết học bằng
nhiều con đường cách thức tổ chức khác nhau. Trò chơi học tập là một trong
những hoạt động kích thích sự hứng thú cũng như phát triển tư duy một cách
mạnh mẽ nhất. Thông qua các trò chơi HS sẽ lĩnh hội những tri thức toán học
một cách dễ dàng, củng cố, khắc sâu kiến thức một cách vững chắc, tạo cho HS
niềm say mê, hứng thú trong học tập. Khi GV sử dụng các trò chơi toán học một
cách linh hoạt, hợp lí thì chắc chắn chất lượng dạy học môn Toán sẽ ngày một
nâng cao.
Trong Chương trình giáo dục Tiểu học hiện nay, môn toán cùng với các
môn học khác trong nhà trường Tiểu học có những vai trò góp phần quan trọng
đào tạo nên những con người phát triển toàn diện. Toán học là môn khoa học tự
nhiên có tính lôgic và tính chính xác cao, nó là chìa khoá mở ra sự phát triển của
các bộ môn khoa học khác.
Muốn HS Tiểu học học tốt được môn Toán thì mỗi người GV không phải
chỉ truyền đạt, giảng giải theo các tài liệu đã có sẵn trong Sách giáo khoa trong
các sách hướng dẫn và thiết kế bài giảng một cách dập khuôn, máy móc làm cho
HS học tập một cách thụ động. Nếu chỉ dạy học như vậy thì việc học tập của HS
sẽ diễn ra thật đơn điệu, tẻ nhạt và kết quả học tập sẽ không cao. Nó là một trong
những nguyên nhân gây ra cản trở việc đào tạo các em thành những con người
năng động, tự tin, sáng tạo sẵn sàng thích ứng với những đổi mới diễn ra hàng
ngày.
Với HS Tiểu học nói chung và HS lớp 2 nói riêng việc hứng thú trong học
tập là yếu tố quan trọng thôi thúc các em nắm bắt tri thức một cách nhanh hơn,
sâu sắc hơn. Khi có hứng thú học tập một môn nào đó, HS sẽ tập trung chú ý
vào đối tượng nhận thức, nhờ đó quá trình quan sát trở nên nhạy bén và chính
xác, việc ghi nhớ dễ dàng và sâu hơn nhờ đó kết quả học tập của HS sẽ ngày
càng nâng cao, năng lực của HS từng bước được hình thành, phát triển một cách
tích cực.
2. Tên sáng kiến: “Vận dụng trò chơi học tập nhằm nâng cao chất lượng dạy
học môn Toán lớp 2”
3. Tác giả sáng kiến:
- Họ và tên: Nguyễn Thị Hoa
- Địa chỉ tác giả sáng kiến: Tổ 2 – Trưng Nhị - Phúc Yên – Vĩnh Phúc
- Số điện thoại: 0348.721.468. Email: hoa16041996@gmail.com
4. Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến: Nguyễn Thị Hoa
5. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến
Sáng kiến này áp dụng vào trong dạy học để góp phần nâng cao chất
lượng dạy học môn Toán lớp 2.
Vấn đề sáng kiến giải quyết được là: Tìm ra được những khó khăn, vướng
mắc mà GV và HS thường mắc phải khi dạy học môn Toán lớp 2. Qua đó đưa ra
những sáng kiến để nâng cao chất lượng giáo dục môn Toán lớp 2 nói riêng,
chất lượng giáo dục lớp 2 nói chung.
6. Ngày sáng kiến được áp dụng lần đầu
Từ tháng 9 năm 2022
7. Mô tả bản chất của sáng kiến
7.1. Thực trạng
Năm học 2022 - 2023 tôi được phân công giảng dạy lớp 2A1. Tổng số HS
là 47 em, trong đó có 22 nữ và 25 em nam. Ngay từ đầu năm học mới, sau khi
nhận lớp tôi đã bắt tay ngay vào tìm hiểu về tình hình lớp học đồng thời khảo sát
về hứng thú và chất lượng học tập của HS.
Kết quả khảo sát hứng thú học tập, chất lượng học tập môn Toán đầu năm
học như sau:
Hứng thú học tập môn Toán
25
20
20
15
15
12
10
5
0
Thích
Bình thường
Không thích
Học sinh
Chất lượng học tập môn Toán
30
25
25
20
17
15
10
5
5
0
Hoàn thành tốt
Hoàn thành
Chưa hoàn thành
Học sinh
Qua kết quả khảo sát, tôi thấy HS lớp 2A1 chưa tích cực, chủ động trong
giờ học Toán, các hình thức tổ chức dạy học chưa gây được hứng thú cho HS.
HS tham gia giờ học còn thụ động, nhanh chán, kết quả học tập chưa cao.
7.2. Nguyên nhân
Nguyên nhân dẫn đến thực trạng trên:
7.2.1. Về phía GV
- GV chưa thực sự quan tâm đến việc học mà chơi của HS. GV ngại vận dụng
trò chơi vào trong tiết học Toán. Giờ học toán thường khô khan không gây được
hứng thú cho HS.
- Với các hoạt động đã áp dụng các trò chơi thì việc áp dụng đó chưa thực sự đa
dạng chính vì vậy mà HS chưa có hứng thú trong giờ học.
- Một số GV còn có tư tưởng ngại nghiên cứu tìm tòi trò chơi mới vì mất thời
gian chuẩn bị.
7.2.2. Về phía HS
- Một số HS không thích học Toán vì học toán rất khô khan. Điều đó dẫn đến
kết quả học tập của những em HS đó bị hạn chế nhất là năng lực giao tiếp và
hợp tác.
- HS chưa mạnh dạn và tự tin trong quá trình học và chơi các trò chơi.
- HS nghe giảng rất dễ hiểu nhưng cũng sẽ quên ngay khi các em không tập
trung cao độ.
- HS không thể ngồi quá lâu trong giờ học cũng như làm một việc gì đó nhiều
thời gian.
- Thiếu sự quan tâm của cha mẹ HS trong vấn đề học tập của con em.
Vậy: “Làm thế nào để vận dụng các trò chơi trong dạy học toán có hiệu
quả và làm thế nào thông qua trò chơi nâng cao chất lượng môn Toán cho HS?”;
Việc vận dụng các trò chơi có làm cho các em hứng thú hơn trong học tập hay
không đồng thời có giúp các em tự tin hay không?....” là những câu hỏi tôi luôn
trăn trở. Từ những lí do đó tôi mạnh dạn nghiên cứu sáng kiến: “Vận dụng trò
chơi học tập nhằm nâng cao chất lượng dạy học môn Toán lớp 2” để đưa vào
trong mỗi tiết học toán của lớp mình.
7.3. Vận dụng trò chơi học tập nhằm nâng cao chất lượng dạy học môn
Toán lớp 2
7.3.1. Thiết kế trò chơi học tập môn Toán
7.3.1.1. Yêu cầu
Tổ chức trò chơi học tập để dạy môn toán nói chung và môn toán lớp 2 nói
riêng, chúng ta phải dựa vào nội dung bài học, điều kiện thời gian trong mỗi tiết
học cụ thể để đưa ra các trò chơi cho phù hợp.
Song muốn tổ chức được trò chơi trong dạy toán có hiệu quả cao thì đòi
hỏi mỗi GV phải có kế hoạch chuẩn bị chu đáo, tỉ mỉ, cặn kẽ và đảm bảo các
yêu cầu sau :
- Trò chơi mang ý nghĩa giáo dục.
- Trò chơi phải nhằm mục đích củng cố, khắc sâu nội dung bài học.
- Trò chơi phải phù hợp với tâm sinh lý HS lớp, phù hợp với khả năng
người hướng dẫn và cơ sở vật chất của nhà trường.
- Hình thức tổ chức trò chơi phải đa dạng, phong phú.
- Trò chơi phải được chuẩn bị chu đáo các tình huống có thể xảy ra.
- Trò chơi phải gây được hứng thú đối với HS
7.3.1.2. Các bước tổ chức trò chơi
- Bước 1: Giới thiệu trò chơi
+ Nêu tên trò chơi: mỗi trò chơi cần một cái tên cụ thể, hấp dẫn để thu hút
HS tham gia.
+ Hướng dẫn HS chơi trò chơi.
GV phổ biến luật chơi một cách cụ thể, dễ hiểu để HS nắm bắt được cách
chơi. Lưu ý cho HS một số lỗi các em có thể gặp phải khi tham gia trò chơi.
- Bước 2: Chơi trò chơi
GV tổ chức cho HS chơi, có thể chơi theo cá nhân hoặc chơi theo nhóm
nhỏ. HS tham gia chơi theo đúng luật chơi đã phổ biến và chơi trong khoảng thời
gian đã quy định. GV theo dõi cá nhân hoặc các nhóm chơi, có thể giúp đỡ những
cá nhân gặp khó khăn.
- Bước 3: Tổng kết trò chơi.
Kết thúc và tổng kết kết quả chơi. GV nhận xét thái độ của HS tham gia
chơi, khen ngợi những cá nhân (nhóm) chơi tốt, động viên, khích lệ những cá nhân
( nhóm) chơi chưa hiệu quả và tổng kết những kiến thức được rút ra qua trò chơi.
7.3.2. Một số trò chơi cho HS trong giờ học môn Toán lớp 2
7.3.2.1. Một số trò chơi phù hợp với từng hoạt động của bài học
Trong các hoạt động của tiết học có thể sử dụng rất nhiều trò chơi tuy
nhiên GV cần lựa chọn các trò chơi một cách phù hợp và hiệu quả.
a. Đối với hoạt động Khởi động
Đối với hoạt động khởi động tôi thường sử dụng các trò chơi: Bắn tên, Ai
nhanh hơn, Chuyền hoa, Vượt chướng ngại vật,…
Ví dụ: Khi dạy Bài 8: Bảng cộng (qua 10) (Tiết 2), Sách Toán 2- Tập 1Bộ sách Kết nối tri thức vào cuộc sống, tôi sử dụng trò chơi: “Vượt chướng ngại
vật” để khởi động, tạo không khí vui vẻ sẵn sàng học tập và kết nối kiến thức bài
cho HS.
* Mục đích: Củng cố kỹ năng cộng qua 10 ở HS.
* Chuẩn bị: Máy chiếu, phông chiếu, loa.
* Cách chơi: HS trả lời đúng kết quả phép tính thì được đi qua mỗi
chướng ngại vật. HS đi hết 5 chướng ngại vật sẽ thắng cuộc.
* Thời gian trả lời mỗi chướng ngại vật là: 15 giây
* GV tổ chức cho HS chơi.
* Tổng kết: GV nhận xét kết quả chơi, thái độ của người tham dự, tuyên
dương dương những cá nhân chơi tốt, động viên, khích lệ những HS chơi chưa
tích cực và hiệu quả
Ảnh: Trò chơi - Vượt chướng ngại vật
b. Đối với hoạt động Luyện tập- Thực hành
Ví dụ 1: Ở bài tập 1: Tính nhẩm, trong hoạt động luyện tập của bài Bài 12:
Bảng trừ (qua 10), Sách Toán 2- Bộ sách Kết nối tri thức vào cuộc sống, tôi sử
dụng trò chơi: “Truyền điện”
- Mục đích: Luyện tập và củng cố kỹ năng tính nhẩm, luyện phản xạ nhanh
ở HS.
- Thời gian: 2 phút
- Cách chơi: HS ngồi tại chỗ. Quản trò gọi bắt đầu từ 1 em xung phong. Ví
dụ em A xướng to 1 phép tính chẳng hạn “15 - 7” và chỉ nhanh vào em B bất kỳ
để “truyền điện”. Lúc này em B phải nói tiếp, ví dụ “ bằng 8” rồi nêu tiếp phép
tính “11 - 2” và lại chỉ nhanh vào em C bất kỳ. Cứ làm như thế cho đến khi hết
thời gian quy định.
- Tổng kết: Nhận xét cách chơi, thái độ của người chơi.
- Lưu ý:
+ Trò chơi này không cần chuẩn bị đồ dùng.
+ Trò chơi này có thể áp dụng cho nhiều bài khác nhau.
+ Trò chơi này không cầu kì nhưng vẫn gây được hứng thú vui tươi, sôi nổi
trong giờ học.
Với bài tập này tôi có thể vận dụng trò chơi khác như: “Tìm lá cho hoa”
Ở trò chơi này HS được hoạt động theo nhóm (nhóm 2, nhóm 4,…).
- Chuẩn bị : 10 chiếc lá ghi phép tính, 2 bông hoa có nhụy hoa là kết quả
của của phép tính ghi trên lá.
- Cách chơi: Chọn 2 đội, mỗi đội 4 em. Gắn 2 bông hoa và những chiếc
lá lên bảng rồi giới thiệu: có 2 bông hoa mà nhụy của nó là kết quả của các
phép tính ghi trên lá, phải chọn nhanh những chiếc lá có phép tính ứng với kết
quả ở nhụy hoa và gắn vào hoa của đội mình để tạo thành bông hoa toán học
thật đúng, thật đẹp. Đội nào gắn nhanh và có nhiều hình đúng là đội chiến
thắng. Cả 2 đội cùng gắn được nhiều hình đúng bằng nhau thì đội nào nhanh
hơn là đội thắng cuộc.
- GV cho Hs chơi và tổng kết trò chơi.
- Sau khi tổng kết trò chơi, GV có thể hỏi thêm câu hỏi để khắc sâu bài:
Tại sao chiếc lá 15 - 7 lại gắn vào bông hoa số 8? Tại sao chiếc lá 13 – 6 em lại
không gắn vào bông hoa nào? để HS trả lời.
Qua đó, khắc sâu kiến thức về bảng trừ (qua 10) cho HS.
c. Đối với hoạt động Vận dụng- Trải nghiệm
Đối với hoạt động vận dụng – trải nghiệm tôi thường sử dụng các trò
chơi: Cờ cá ngựa, Ô cửa bí mật, Ai nhanh hơn, Ai thông minh hơn HS lớp 2,…
Ví dụ: Khi dạy Bài 24: Luyện tập chung, Sách Toán 2, tập 1- Bộ sách Kết
nối tri thức vào cuộc sống. Tôi sử dụng trò chơi “Ai thông minh hơn học sinh
lớp 2” để tổ chức cho HS.
- Mục đích: Củng cố phép cộng (có nhớ) số có nhớ số có hai chữ số cho số có
một chữ số.
- Chuẩn bị: Máy chiếu, phông chiếu, loa, các tấm thẻ hoa đáp án.
- Cách chơi: Có thể cho cả lớp chơi hoặc chia đội chơi.
Đối với bài này, tôi chia lớp thành các nhóm, GV sẽ phát cho mỗi nhóm một
thẻ hoa đáp án, mỗi nhóm sẽ trả lời câu hỏi bằng cách giơ phiếu trả lời bằng các
tấm thẻ hoa A, B, C, D tương ứng. Mỗi câu trả lời đúng đội đó được 10 điểm.
Sau 5 câu hỏi đội nào có nhiều điểm nhất sẽ là đội chiến thắng. Đội thua sẽ vỗ
tay hoặc hát chúc mừng đội thắng.
- GV tổ chức cho HS chơi và tổng kết trò chơi.
7.3.2.2. Một số trò chơi phù hợp với từng dạng bài, kiểu bài
a. Đối với các dạng bài thực hiện tính
Trò chơi 1: “Đánh cờ”
Ở bài tập 1 Bài 14: Luyện tập chung, Sách Toán 2, tập 1- Bộ sách Kết nối
tri thức với cuộc sống tôi sử dụng trò chơi “Đánh cờ”
- Mục đích: Luyện kĩ năng tính nhẩm nhanh, luyện phản xạ nhanh ở HS.
- Chuẩn bị: Bàn cờ (bằng giấy bìa cứng); các tờ giấy vẽ ô bàn cờ, mỗi ô
ghi 1 phép tính trong bảng cộng, trừ; quân cờ màu trắng và xanh (bằng nắp chai
nhựa) ghi kết quả các phép tính.
- Cách chơi: Mỗi bàn cờ có 2 người hoặc 2 đội chơi (mỗi đội 2, 3 người)
đội trắng và đội xanh.
Quản trò đưa ra 1 phép tính có trong ô bàn cờ thì HS hoặc đội chơi nhanh
chóng tìm quân cờ có kết quả đúng đặt vào ô phép tính đó trên bàn cờ. Sau khi
hết giờ, HS (đội) nào có nhiều quân cờ có kết quả đúng trên bàn cờ hơn thì
thắng.
- Cách tính điểm:
+ Đội nào đặt quân cờ vào ô bàn cờ trước thì được tính cho đội đó.
+ Nếu đặt sai phép tính hoặc sai kết quả thì nhường quyền cho đội kia.
+ Đội thua sẽ múa, hát, vỗ tay chức mừng đội thắng,…
- GV tổ chức chơi và tổng kết.
- Thông qua trò chơi này, không những HS củng cố được các kiến thức đã
học mà các em còn thấy thoải mái tinh thần. Trò chơi học tập giúp thay đổi không
khí học tập và giúp HS tiếp thu kiến thức một cách nhanh nhất đồng thời rèn luyện
cho các em thói quen nhanh tay, nhanh mắt.
Trò chơi 2: Trò chơi "Xây nhà cho thỏ"
Sau khi dạy Bài 22: Phép trừ (có nhớ) số có hai chữ số cho số có một chữ
số, Sách Toán 2, tập 1- Bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống tôi sử dụng trò
chơi “Xây nhà cho thỏ” để củng cố kiến thức trừ (có nhớ) số có hai chữ số cho
số có một chữ số.
- Chuẩn bị:
+ 6 mảnh ghép ngôi nhà ghi các phép tính, 6 mảnh là các mái nhà ghi kết
quả tương ứng với các phép tính ghi trên ngôi nhà và 2 mảnh ghi kết quả sai.
+ Chọn 2 đội chơi, mỗi đội có 3 em
- Thời gian: 2 phút
- Cách chơi: Khi nghe hô “1, 2, 3 bắt đầu” các em phải nhẩm nhanh kết
quả phép tính trên mảnh ghép của ngôi nhà, rồi tìm mảnh ghép có kết quả tương
ứng gắn vào đúng vị trí. Khi dán xong sẽ được hình ngôi nhà.
- Luật chơi:
+ Gắn đúng 1 hình được 10 điểm, hình nào gắn sai không được điểm, gắn đúng
cả 5 hình được 50 điểm.
+ Đội nào gắn nhiều hình đúng, nhanh, xong trước là đội thắng cuộc.
+ Cả hai đội cùng gắn được số hình đúng bằng nhau thì đội nào nhanh hơn, xong
trước là đội thắng cuộc.
+ Nếu đội gắn xong trước mà gắn được ít hình đúng hơn đội xong sau, thì đội
xong sau là đội chiến thắng.
- Lưu ý: Ở trò chơi này nên đưa ra một vài kết quả không đúng để HS lựa
chọn, nếu không tính cẩn thận sẽ rất dễ nhầm.
Ảnh: Trò chơi – Xây nhà cho thỏ
b. Đối với dạng bài Giải toán có lời văn.
Trò chơi: “Chiếc hộp bí ẩn”
Khi dạy Bài 10: Luyện tập chung, Sách Toán 2, tập 1- Bộ sách Kết nối tri
thức với cuộc sống tôi sử dụng trò chơi “Chiếc hộp bí ẩn” để cho HS khởi động.
- Mục đích: Rèn kỹ năng đọc, hiểu tóm tắt bài toán và giải bài bài toán về
thêm, bớt một số đơn vị.
- Chuẩn bị:
+ Một số tranh con vật, tranh các loại quả.
+ Một số thẻ ghi tóm tắt bài toán ở mặt trước và đáp án ở mặt sau.
- Cách chơi: HS truyền chiếc hộp lần lượt cho nhau theo hàng ngang, vừa
chuyền vừa hát. Quản trò yêu cầu dừng thì HS nào cầm hộp sẽ mở hộp và đọc
bài toán trên mảnh giấy bất kì nào mà HS lấy được và nêu to câu trả lời. Chẳng
hạn em đó phải nhẩm: “Có tất cả số bạn là : 8 + 3 = 11 bạn” rồi nói to “Đáp số
11 bạn” sau đó lật mặt sau của tấm thẻ để kiểm tra đáp số. Nếu đúng thì được
tặng một tranh. Nếu trả lời sai thì em đó bị loại và phải nhảy lò cò quanh lớp.
- GV tổ chức cho HS chơi và tổng kết trò chơi.
c. Đối với dạng bài về đại lượng và đo đại lượng.
Ví dụ : Trò chơi “Dọn sạch đại dương”
Trước khi vào bài Bài Ki-lô-mét, Sách Toán 2, tập 2- Bộ sách Kết nối tri
thức với cuộc sống tôi sử dụng trò chơi “Dọn sạch đại dương”để cho HS khởi
động.
- Mục đích: Củng cố, luyện tập đổi các đơn vị đo đề - xi – mét, mét đã học
kết giáo dục HS bảo vệ môi trường xanh, sạch, đẹp.
- Chuẩn bị: Máy chiếu, phông chiếu, máy tính, loa, kế hoạch bài dạy, một
số bông hoa viết đáp án A, B, C, D.
- Cách chơi:
+ Quản trò phát cho mỗi HS hoặc mỗi đội chơi 1 bông hoa.
+ Quản trò chiếu lần lượt từng câu hỏi về nội dung kiến thức đã học, mỗi
câu 4 đáp án A, B, C, D; bấm giờ, trong 10 giây các đội giơ thẻ chọn đáp án.
- Luật chơi:
+ Trong thời gian quy định, đội nào giơ đáp án đúng thì được chơi tiếp,
đội nào giơ sai hoặc hết giờ mà không chọn được đáp án thì bị loại.
+ Đội nào chơi đúng hết các câu hỏi thì chiến thắng và được khen.
- GV cho HS thực hiện chơi và tổng kết.
- Kết thúc trò chơi GV hỏi lại cách đổi các đơn vị đề - xi –mét, mét… để
khắc sâu kiến thức cho HS.
- Thông qua trò chơi, HS không những nhớ kiến thức, nội dung bài trước
mà còn rèn luyện thói quen nhanh tay, nhanh mắt cho HS..
- Tương tự trò chơi “Dọn sạch đại dương”, sử dụng một số phần mềm như
PowerPoint, Violet,… để thiết kế trò chơi trong giáo án điện tử như: Triệu phú
tri thức, Hugo-Giải cứu rừng xanh, Giải cứu rùa biển, Bức tranh kì diệu,…
Ảnh: Trò chơi: Dọn sạch đại dương
7.3.2.3. Một số trò chơi gắn với các ngày lễ, Tết trong năm, các câu chuyện cổ
tích
- GV luôn đổi mới phương pháp tổ chức trò chơi, người thầy vừa là người
tổ chức trò chơi, vừa là trọng tài và đóng vai trò là người dẫn dắt trò chơi một
cách dí dỏm tạo được không khí sôi nổi.
- GV luôn bao quát tất cả các đối tượng HS trong quá trình tổ chức trò
chơi để kịp thời phát hiện, khích lệ, động viên những HS chưa tích cực tham gia.
- Khi dạy các bài học đến các dịp ngày lễ, ngày tết (20/11, 20/10, Tết
Nguyên đán...) GV lựa chọn các trò chơi có tên phù hợp. Chẳng hạn: Hái lộc
đầu năm vào dịp Tết, Lễ Halloween vào tháng 12, Ăn khế trả vàng gắn với câu
chuyện Cây khế,…
Ví dụ 1: Trò chơi “Hái lộc đầu năm”
- Mục đích: Áp dụng cho nhiều dạng bài khác nhau để củng cố, luyện tập
các kiến thức đã học như giải toán có lời văn, đổi đơn vị đại lượng, xem giờ,....
Tạo cơ hội cho những HS còn rụt rè, nhút nhát, chưa tích cực tham gia vào hoạt
động tập thể.
- Chuẩn bị:
+ Một cây cảnh, trên cây có đính các phong bao lì xì bên trong có chứa
các yêu cầu.
- Cách chơi: Lần lượt từng HS lên lên hái lộc. Sau khi hái được HS đọc
yêu cầu trong phong bao lì xì cho cả lớp cùng nghe. HS trả lời câu hỏi trong các
phong bao lì xì.
- Luật chơi:
+ HS trả lời đúng thì được cả lớp khen và được thưởng một phong bao lì
xì bên trong có chứa tranh ảnh các con vật hoặc các loài hoa.
+ HS trả lời sai hoặc không trả lời được thì nhảy lò cò về chỗ.
Ví dụ 2 : Trò chơi "Giải cứu nàng Bạch Tuyết"
- Mục đích : Rèn các kỹ năng tính nhẩm cộng, trừ, nhân, chia kỹ năng tìm
thành phần chưa biết trong phép tính,... Tạo cơ hội cho những HS còn rụt rè,
nhút nhát, chưa tích cực tham gia vào hoạt động tập thể.
- Chuẩn bị: Máy chiếu, màn chiếu, loa.
- Cách chơi: Phù thủy đã bắt cóc nàng Bạch Tuyết và đưa nàng hai quả
táo, trong đó có một quả táo độc. Nhiệm vụ của HS là trả lời các câu hỏi mà phù
thủy đưa ra, trả lời đúng sẽ giúp Bạch Tuyết chọn được quả táo không có độc.
Mỗi câu hỏi HS sẽ có 10 giây suy nghĩ.
Em nào trả lời đúng thì được tuyên dương và nhận một phần thưởng nhỏ
là một sticker bông hoa sau đó quy đổi là phần thưởng hoặc kẹo,...
Trên đây là một số sáng kiến tôi đưa ra để giúp GV tổ chức trò chơi toán
học gây hứng thú học tập cho HS lớp 2 có hiệu quả. Để cho tiết học luôn mới
mẻ, GV có thể thay đổi các trò chơi cho phù hợp với các hoạt động trong tiết
học.
Trò chơi trong dạy học Toán rất phong phú nhưng trên đây chỉ là một vài
trò chơi tôi thường áp dụng trong quá trình dạy học môn Toán. Trong các sáng
kiến tôi đã trình bày và nêu ví dụ về việc áp dụng các trò chơi rất cụ thể, chi tiết
cho từng hoạt động của mỗi tiết học. Nếu GV vận dụng một cách linh hoạt các
trò chơi đó thì sẽ phát huy được các năng lực cho HS nhất là năng lực Toán học.
Ngoài ra, tạo một không khí lớp học vui vẻ, thân thiện giúp HS hứng thú, mạnh
dạn, chủ động tiếp thu bài.
* Khả năng áp dụng sáng kiến
Các trò chơi tôi nêu trên không chỉ áp dụng trong môn Toán mà có thể
dụng trong tất cả các môn học.
Việc áp dụng tổ chức các trò chơi tuy chuẩn bị vất vả nhưng tôi vẫn tìm
thấy niềm vui ở trong công việc và càng thấy yêu nghề hơn bởi vì thông qua các
trò chơi thì sự tương tác giữa GV và HS, giữa HS và HS được cải thiện tốt hơn.
Đưa trò chơi vào trong tiết học toán sẽ giúp cho giờ học thoải mái, sôi nổi
mang lại sự hứng thú sẽ không còn hiện tượng HS ngủ gật, uể oải hay mất tập
trung trong học tập đồng thời phát triển các năng lực cho HS. Chất lượng học
tập của HS ngày được nâng lên, hạn chế tình trạng HS tiếp thu kiến thức một
cách thụ động. Nếu áp dụng linh hoạt, sáng tạo trò chơi trong tiết học Toán thì
tiết học sẽ trở nên nhẹ nhàng, không áp lực đối với những HS thiếu tự tin, chưa
mạnh dạn. Giúp HS nhút nhát hòa mình vào tập thể và yêu thích môn Toán hơn.
Việc sử dụng công nghệ thông tin vào mỗi trò chơi giúp GV đem lại thành
công và đạt hiệu quả cao trong việc tổ chức. Sau thời gian áp dụng những trò
chơi toán học vào các tiết học toán không những giúp HS khắc sâu được kiến
thức mà còn giúp các em phát triển được nhiều năng lực, phẩm chất đạo đức như
tình đoàn kết, thân ái, tính trung thực, tinh thần trách nhiệm.
Bảng so sánh mức độ hứng thú học Toán của HS
Hứng thú học tập môn Toán
30
25
25
22
20
20
15
15
12
10
5
0
0
Bình thường
Rất thích
Không thích
Đầu năm học
Cuối HK I
Bảng so sánh chất lượng học tập môn Toán
Chất lượng học tập môn Toán
30
25
25
25
22
20
17
15
10
5
5
0
0
Hoàn thành tốt
Hoàn thành
Đầu năm học
Chưa hoàn thành
Cuối HK I
Qua hai bảng so sánh trên, cho thấy đầu năm học 2022-2023 và đến hết
học kì I số HS có hứng thú trong học môn Toán tăng rõ rệt. Do đó, chất lượng
khảo sát cũng được nâng cao, cụ thể: không còn HS dưới chuẩn, số HS đạt
điểm 9-10 tăng rõ rệt. Điều đó cho thấy việc áp dụng các trò chơi một cách
linh hoạt, sáng tạo trong dạy học môn Toán đạt kết quả tốt.
8. Những thông tin cần được bảo mật (nếu có): Không
9. Các điều kiện cần thiết để áp dụng sáng kiến:
9.1. Đối với GV
Mỗi GV cần tăng cường nghiên cứu đầu tư thời gian soạn giảng đưa trò
chơi toán học vào tiết dạy toán theo định hướng thoát ly sách giáo khoa bám sát
chuẩn kiến thức kĩ năng môn học phù hợp với đối tượng HS lớp mình và tăng
cường dự giờ thăm lớp học hỏi đồng nghiệp.
9.2. Đối với nhà trường
Cần tăng cường bồi dưỡng năng lực chuyên môn nghiệp vụ cho mỗi GV.
Đặc biệt là phổ biến các trò chơi mới, ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học
để đáp ứng cho nhu cầu dạy học theo định hướng đổi mới như hiện nay.
Cần tăng cường tổ chức những buổi thảo luận, hội thảo có quy mô về chuyên
môn. Đặc biệt về vấn đề đưa trò chơi vào giờ học một cách hiệu quả để GV có cơ
hội được tiếp cận và học hỏi, giao lưu với đồng nghiệp nhiều hơn.
10. Đánh giá lợi ích thu được hoặc dự kiến có thể thu được do áp dụng
sáng kiến theo ý kiến của tác giả và theo ý kiến của tổ chức, cá nhân đã
tham gia áp dụng sáng kiến lần đầu, kể cả áp dụng thử (nếu có) theo các nội
dung sau:
10.1. Đánh giá lợi ích thu được hoặc dự kiến có thể thu được do áp dụng
sáng kiến theo ý kiến của tác giả
Trò chơi học tập là một loại hình hoạt động vui chơi có nhiều tác dụng
như: tạo ra không khí vui tươi, hồn nhiên, sinh động trong giờ học; kích thích trí
tưởng tượng, tò mò, ham hiểu biết ở HS.
Với những sáng kiến nêu trên tôi đã dần dần nâng cao chất lượng môn
Toán đối với lớp tôi. Đồng thời tạo cho HS sự say mê hứng thú khi học toán và
từ đó HS ngày càng yêu thích môn Toán hơn.
Tổ chức tốt trò chơi học tập không chỉ làm cho các em hứng thú hơn trong
việc tiếp nhận tri thức mà còn giúp các em tự tin, có cơ hội tự khẳng định mình
và tự đánh giá trong học tập.
Vi
 









Các ý kiến mới nhất