ĐỀ 1

ĐỀ THI THỬ TỐT NGHIỆP NĂM 2026
MÔN: NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 120 phút

I. ĐỌC HIỂU (4.0 điểm)
Đọc văn bản sau:
04.02.2017
Lần đầu tôi đi suối Yến. Dòng suối trong tưởng tượng của tôi có lúc nên thơ như chuyến du
xuân của cô gái 15 đi chơi chùa Hương mà thi thoảng tôi ngâm nga hát, có lúc lại đông nghìn
nghịt, tấp nập hơn cả bến Ninh Kiều trong các bản tin thời sự.
Nay trời vừa tạnh mưa, những khoảng xanh xanh lộ ra từ vết rách của mây trời khiến tất cả
rạng rỡ. Ngay cả trên khuôn mặt của những khách du xuân, vẻ lo lắng vì mưa nay đã hết. Chỉ còn
nét tươi vui sẵn sàng đón một hành trình vui vẻ.
Mùa xuân, và cơn mưa đã làm suối Yến có đủ nước xanh lục dẫn đò xuôi ngược. Trên bến
dưới thuyền, vẻ tấp nập chẳng có nét gì của thương lái bến Ninh Kiều. Sự thành kính nơi đất Phật
khiến cả người lái đò và chúng tôi có nét trầm tư. Những cô gái trẻ miệng đỏ thắm với nụ cười
duyên e lệ trong gió. Thế mà chỉ câu ca xuân thì cũng bừng tỉnh tỏa hết nét thanh xuân. Những anh
chàng bị quyến rũ bởi sự tự tin ấy, quờ tay qua thuyền tính làm quen.
Dòng Yến râm ran câu chuyện đầu xuân. Ven bờ, những rặng trúc, rặng dừa nước nho nhỏ, xơ
xơ. Đôi con vịt rủ nhau vào đấy. Có hang Sơn Thủy Hữu Tình. Ai hò hẹn, ai trao duyên. Trăm con
mắt đổ vào nơi ấy. Tiếng vịt càng cạc và lấp ló bông sung, hồng hồng.
Dòng Yến sôi động. Tiếng cười về câu chuyện năm xưa. Câu chuyện hôm qua để chuẩn bị về
nơi đất Phật. Rặng núi xanh hiện dần ra. Không có vẻ hùng vĩ. Mà là yên bình. Mà là nên thơ. Vẫn
còn mướt láng nước của cơn mưa buổi sớm. Ánh bình minh lên, le lói tia sáng qua những đỉnh
thiêng.
Nghe nói mỗi năm dòng Yến chở khoảng 8 triệu người đi trảy hội chùa Hương. Người ta vẫn
cấy xen lúa, đặt nơi an nghỉ của người thân ở hai bên bờ sông Yến. Người già, người trẻ biết bao
lần soi mình trên dòng nước này. Có trong trẻo. Có xanh sẫm màu trời. Và tiếng mái chèo bì bõm
không bị mất đi trong tiếng cười rộn rã. Dòng Yến lạ kỳ thế! Lần đầu xuôi trên đây, quờ tay, có
một làn nước mùa xuân trong lành mát rượi.
(Hà Nội của Cẩm Thơ, Chu Cẩm Thơ,
NXB Văn học, 2024, tr.60-62)
Thực hiện yêu cầu:
Câu 1. Tính xác thực của việc ghi chép hằng ngày được thể hiện ở những yếu tố nào?
Câu 2. Liệt kê các chi tiết, hình ảnh miêu tả vẻ đẹp của dòng suối Yến.
Câu 3. Nêu tác dụng của việc sử dụng ngôi thứ nhất trong đoạn nhật kí.
Câu 4. Chi tiết Dòng suối trong tưởng tượng của tôi có lúc nên thơ như chuyến du xuân của cô gái
15 đi chơi chùa Hương mà thi thoảng tôi ngâm nga hát, có lúc lại đông nghìn nghịt, tấp nập hơn
cả bến Ninh Kiều trong các bản tin thời sự có ý nghĩa như thế nào trong việc thể hiện nội dung của
đoạn trích?
Câu 5. Tư tưởng, tình cảm gì của người viết được thể hiện trong đoạn trích có ý nghĩa như thế nào
đến cuộc sống hiện nay?
II. VIẾT (6.0 điểm)
Câu 1 (2.0 điểm) Anh/chị hãy viết đoạn văn nghị luận (200 chữ) phân tích nội dung đoạn thơ trên.
Ôi quê hương xanh biếc bóng dừa
Có ngờ đâu hôm nay ta trở lại

Quê hương ta tất cả vẫn còn đây
Dù người thân đã ngã xuống đất này
Ta lại gặp những mặt người ta yêu biết mấy
Ta nhìn ta, ta ngắm, ta say
Ta run run nắm những bàn tay
Thương nhớ dồn trong tay ta nóng bỏng.
(…)
Đêm đầu tiên ta ngủ giữa quê hương
Sao thấy lòng ấm lạ
Dù ngoài trời tầm tã mưa tuôn
Tiếng đại bác gầm rung vách lá
Ôi quê hương ta đẹp quá!
Dù trên đường còn những hố bom
Dù áo em vẫn còn mảnh vá
Chỉ có trái tim chung thủy, sắt son
Và khẩu súng trong tay cháy bỏng căm hờn.
(Trích Trở về quê nội - Lê Anh Xuân, tập Hoa dừa, NXB Giải phóng, 1969.)
*Chú thích:
- Lê Anh Xuân tên thật là Ca Lê Hiến, sinh ngày 5 tháng 6 năm 1940 tại thị xã Bến Tre, nguyên
quán ở xã Tân Thành Bình, huyện Mỏ Cày (nay thuộc huyện Mỏ Cày Bắc), tỉnh Bến Tre. Ông cũng
là một chiến sĩ, hy sinh trong đợt tổng công kích đợt 2 Tết Mậu Thân năm 1968 tại mặt trận phía
nam Sài Gòn và đã được Nhà nước Việt Nam truy tặng Giải thưởng Nhà nước và danh hiệu Anh
hùng lực lượng vũ trang nhân dân vì những đóng góp to lớn của mình cho dân tộc.
- Lê Anh Xuân - một nhà thơ có tài năng thiên bẩm, một chiến sĩ dũng cảm, ông xuất thân trong một
gia đình giàu truyền thống, yêu văn học và làm thơ từ nhỏ.
Câu 2 (4.0 điểm) Anh/Chị hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) trình bày suy nghĩ về việc
tự nhận thức bản thân của giới trẻ ngày nay.
Phần
I

Câu
1

2

3

GỢI Ý ĐÁP ÁN
Nội dung

ĐỌC HIỂU
* Tính xác thực của việc ghi chép hằng ngày được thể hiện ở
những yếu tố:
- Thời gian cụ thể, xác thực: 04.02.2017
- Địa điểm cụ thể, xác thực: Dòng suối Yến ở Chùa Hương
với bến Ninh Kiều, hang Sơn Thủy Hữu Tình
- Số liệu cụ thể, chính xác: mỗi năm dòng Yến chở khoảng 8
triệu người đi trảy hội chùa Hương.
* Các chi tiết hình ảnh miêu tả vẻ đẹp của dòng suối Yến là:
- Suối Yến có đủ nước xanh lục dẫn đò xuôi ngược
- Ven bờ, những rặng trúc, rặng dừa nước nho nhỏ, xơ xơ.
Đôi con vịt rủ nhau vào đấy. Có hang Sơn Thủy Hữu Tình.
- Trong trẻo, xanh sẫm màu trời
- Một làn nước mùa xuân trong lành mát rượi.
*Nêu tác dụng của việc sử dụng ngôi thứ nhất trong đoạn nhật

Điểm
4,0
0,5

0,5

1,0

4

5

kí.
- Đoạn nhật kí đã sử dụng ngôi thứ nhất, xưng “tôi”. Người
viết ghi lại sự kiện, cảm nghĩ của cá nhân “vừa mới xảy ra” và
xuất hiện trực tiếp trong văn bản.
- Việc sử dụng ngôi thứ nhất trong đoạn nhật kí trên có tác
dụng:
+ Khắc họa cụ thể, chi tiết, xác thực vẻ đẹp của dòng suối
Yến và khung cảnh đi trảy hội của người dân. Vì người viết
trực tiếp có mặt trong chuyến đi trảy hội ở chùa Hương, được
trực tiếp ngồi trên đò xuôi dòng suối Yến.
+ Bộc lộ chân thực những suy nghĩ, tâm trạng, cảm xúc của
chủ thể trần thuật khi lần đầu được trảy hội trên dòng suối
Yến. Góp phần khắc họa vẻ đẹp tính cách, tâm hồn của người
viết.
+ Khiến đoạn văn sinh động, hấp dẫn vừa có tính xác thực
cao, vừa thấm đượm cảm xúc. Từ đó, tạo sự tin tưởng và
thuyết phục người đọc, người nghe.
Câu 4. Chi tiết Dòng suối trong tưởng tượng của tôi có lúc
nên thơ như chuyến du xuân của cô gái 15 đi chơi chùa
Hương mà thi thoảng tôi ngâm nga hát, có lúc lại đông nghìn
nghịt, tấp nập hơn cả bến Ninh Kiều trong các bản tin thời sự
có ý nghĩa trong việc thể hiện nội dung của đoạn trích:
- Khắc họa vẻ đẹp của dòng suối Yến và khung cảnh đi trảy
hội chùa Hương của người dân vào mùa lễ hội:
+ Vẻ đẹp của dòng suối Yến được tác giả so sánh với như
chuyến du xuân của cô gái 15 đi chơi chùa Hương. Đó là vẻ
đẹp vừa nên thơ, trữ tình, ngập tràn sắc xanh của mùa xuân
vừa tươi tắn, rạng ngời, hồn nhiên của người con gái trong độ
tuổi trăng rằm.
+ Khung cảnh trảy hội trên dòng suối Yến đông đúc, náo
nhiệt với hàng trăm, hàng nghìn người dân từ khắp mọi miền
Tổ quốc nô nức tìm về Chùa Hương, suối Yến.
- Bộc lộ chân thực tâm trạng, cảm xúc và vẻ đẹp tâm hồn của
chủ thể trần thuật.
+ Đó là niềm vui sướng, là sự háo hức của người viết khi
được lần đầu trải nghiệm lễ hội chùa Hương.
+ Tâm hồn tinh tế, phong phú, giàu tình yêu thiên nhiên, cuộc
sống.
Câu 5. Tư tưởng, tình cảm gì của người viết được thể hiện
trong đoạn trích có ý nghĩa như thế nào đến cuộc sống hiện
nay?
- Tư tưởng, tình cảm của người viết được thể hiện trong đoạn

1,0

1,0

2

trích là: Sự trân trọng ngợi ca vẻ đẹp của dòng suối Yến, của
khung cảnh non nước hữu tình xung quanh di tích Chùa
Hương; trân trọng phong tục trẩy hội mùa xuân – một nét đẹp
văn hóa cổ truyền của dân tộc; niềm trân quý từng khoảnh
khắc được hòa mình vào thiên nhiên, cuộc sống để cảm nhận
vẻ đẹp của thiên nhiên, con người. Từ đó, thức dậy tình yêu
quê hương đất nước, niềm tự hào về vẻ đẹp của non sông đất
nước và có ý thức giữ gìn, bảo vệ vẻ đẹp của quê hương đất
nước.
- Tư tưởng, tình cảm của tác giả có ý nghĩa tích cực đến cuộc
sống hiện nay:
+ Giúp chúng ta nhận thức vẻ đẹp của thiên nhiên, quê hương,
đất nước cùng những phong tục văn hóa truyền thống tốt đẹp
của dân tộc. Từ đó đánh thức dậy trong chúng ta tình yêu,
niềm tự hào với cảnh sắc thiên nhiên, với những phong tục
văn hóa đẹp của dân tộc.
+ Giúp chúng ta có ý thức sống chậm lại để giao hòa, cảm
nhận từng khoảnh khắc nhỏ bé của thiên nhiên, cuộc sống để
thanh lọc và nuôi dưỡng tâm hồn.
+ Đồng thời, giúp chúng ta nhận thức được cần có những hành
động nhỏ bé, thiết thực để giữ gìn, bảo vệ vẻ đẹp của dòng suối
Yến, bảo vệ thiên nhiên, bảo vệ những di tích văn hóa, lịch sử
cùng những phong tục truyền thống tốt đẹp của quê hương đất
nước.
VIẾT
Viết đoạn văn nghị luận phân tích nội dung của đoạn thơ
(Trích Trở về quê nội - Lê Anh Xuân)
a. Xác định yêu cầu của kiểu bài
- Nghị luận văn học
b. Xác định đúng vấn đề nghị luận
- Nét đặc sắc nội dung của đoạn thơ…
c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp để làm rõ vấn đề của bài
viết
- Xác định được các ý chính của bài viết
- Sắp xếp được các ý hợp lí theo bố cục của đoạn văn nghị
luận.
* Giới thiệu vấn đề nghị luận
* Triển khai vấn đề nghị luận
- Nội dung:
+ Đề tài: quê hương – gần gũi, thân thuộc đánh thức trong tâm
hồn người lính những xúc cảm thiêng liêng và mãnh liệt nhất
về ý thức và bổn phận …
+ Cảm xúc ngạc nhiên, ngỡ ngàng khi trở lại quê hương sau
bao ngày xa cách.

2,0

0,25
0,25
1,0

+ Tâm trạng xót xa trước những mất mát, hi sinh của những
người thân yêu. Nỗi niềm xúc động, nhớ thương tha thiết trước
khung cảnh quê hương và hình ảnh con người nơi đây.
+ Tấm lòng ấm áp, hạnh phúc và tự hào về vẻ đẹp của quê
hương, tinh thần yêu nước, quyết tâm đánh giặc và lòng căm
thù giặc sâu sắc của những con người quê hương nhà thơ. Mặc
dù khung cảnh quê hương đã bị bom đạn tàn phá, hủy diệt; con
người nơi đây chịu bao mất mát, đau thương và cuộc sống vẫn
khổ cực, vất vả, khó khăn tuy nhiên nhà thơ vẫn cảm thấy trọn
vẹn vẻ đẹp của quê hương… Đó là vẻ đẹp của sự kiêu hãnh,
của lòng chung thuỷ sắt son và ý chí căm hờn.
* Kết thúc vấn đề nghị luận
- Khẳng định khái quát những nét đặc sắc về nội dung và nghệ
thuật của đoạn thơ.
- Nêu tác động của tác phẩm đối với bản thân hoặc cảm nghĩ
sau khi đọc, thưởng thức bài thơ.

d. Diễn đạt
Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết
văn bản.
e. Sáng tạo:
Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt
mới mẻ.
Anh/Chị hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) trình bày
suy nghĩ về việc tự nhận thức bản thân của giới trẻ ngày nay.
2

a. Xác định được yêu cầu của kiểu bài: Xác định đúng yêu cầu
của kiểu bài: nghị luận xã hội.
b. Xác định đúng vấn đề nghị luận: việc tự nhận thức bản thân
của giới trẻ ngày nay.
c. Đề xuất được các hệ thống ý phù hợp để làm rõ vấn đề của
bài viết.
- Xác định được các ý chính của bài viết.
- Sắp xếp được các ý hợp lí theo bố cục ba phần của bài nghị
luận:
* Giới thiệu vấn đề nghị luận và nêu khái quát quan điểm cá
nhân về vấn đề. Tự nhận thức bản thân là vấn đề quan trọng
trong cuộc sống hiện đại với tất cả mọi người nói chung và
với thế hệ trẻ nói riêng bởi lẽ: Tôi tư duy nghĩa là tôi tồn tại.

0,25
0,5

4,0
0,25
0,5
1,0

Sự tự nhận thức bản thân cũng là biểu hiện của việc “tư duy”.
* Triển khai vấn đề nghị luận:
- Giải thích: Tự nhận thức bản thân là sự hiểu biết về chính
bản thân mình trên các phương diện như lí tưởng sống, mục
tiêu, ước mơ, lí tưởng, lối sống, thế giới tâm hồn ... Tự nhận
thức về bản thân có ý nghĩa quan trọng trong việc quyết định
cách sống, hành động và sự thành công.
- Biểu hiện của người biết tự nhận thức bản thân:
+ Biết được sở trường, sở đoảng của chính bản thân. Biết xác
định mục tiêu, biết lập kế hoạch cho chính bản thân mình.
+ Biết làm chủ cảm xúc của chính mình, biết làm chủ hoàn
cảnh, tình huống khó khăn.
+ Biết yêu thương những người xung quanh, biết gắn kết cái
tôi cá nhân của mình với cộng đồng, xã hội.
- Vai trò của việc tự nhận thức bản thân
+ Giúp cho thanh niên xác định được mục tiêu, lựa chọn được
hướng đi trong cuộc đời. Khi nhận thức được bản thân mình
“Mình là ai? Mình như thế nào? Mình mong muốn điều gì?”
thì khi đó sự sống có ý nghĩa, mới làm được những điều giá
trị.
+ Giúp thế hệ trẻ tôi luyện những phẩm chất quý giá: chăm
chỉ, cần cù, lạc quan, tin tưởng vào chính mình.
+ Tạo được niềm tin với mọi người xung quanh, lan tỏa
những giá trị tích cực và trở thành tấm gương cho thế hệ học
tập.
- Các giải pháp để trở thành người biết tự nhận thức bản
thân:
+ Trau dồi kiến thức, kĩ năng
+ Tích cực tham gia trải nghiệm, tham gia vào những hoạt
động thực tiễn trong cuộc sống như trong học tập, lao động,
trong công tác xã hội để có cơ hội phát huy những thế mạnh
của bản thân, khắc phục các điểm yếu và vận dụng những
điều đã học vào thực tế.
- Dẫn chứng:
+ Thế hệ trẻ Việt Nam đã khẳng định được sức mạnh trí tuệ,
thể chất qua nững tấm huy chương vàng, huy chương bạc từ
những cuộc thi Olympic Toán, Lý, Hoá, Sinh hay trong
những giải thể thao hàng đầu của châu lục và thế giới. Chính
là những thành tích xuất sắc đó là minh chứng cho ý thức tự
nhận thức bản thân mình của thế hệ trẻ.
- Bàn luận, mở rộng nâng cao
+ Tuy nhiên tự nhận thức bản thân không phải để thể hiện và đề

Tổng điểm

cao cái tôi quá mức, cũng như không phải để đánh mất niềm tin
vào chính mình.
+ Phê phán một bộ phận lớn thanh niên lại không suy nghĩ
được như thế. Họ sống hờ hững với chính bản thân mình, họ
không biết mình có năng lực, sở trường gì, không biết được
ước mơ của bản thân là gì, không xác định được mục tiêu, con
đường đi cho chính mình.
- Bài học rút ra:
+ Là một người trẻ, cần nhận thức được vai trò quan trọng của
việc tự nhận thức bản thân để hoàn thiện nhân cách, phát triển
năng lực trên hành trình trưởng thành mỗi ngày.
+ Việc thực hiện bổn phận, nhận thức bản thân của mỗi người
rất đa dạng, phong phú. Hãy lựa chọn một con đường, một cách
thức phù hợp nhất để nhận thức chính bản thân mình.
- Khẳng định lại vấn đề: Jim Rohn cho rằng Chính qua sự
nhận thức về nỗi đau khổ của mình mà chúng ta tiến bộ. Nỗi
đau khổ của mình phải chăng cũng chính là một phần trong
bản thân con người chúng ta. Và chỉ khi chúng ta ý thức được
những hay, dở của chính mình chúng ta mới trưởng thành,
hoàn thiện, tiến bộ mỗi ngày. Tôi tin rằng bạn và tôi, chúng ta
sẽ luôn sẵn sàng và dũng cảm để đối diện với chính bản thân
mình để thay đổi chính mình và thay đổi cuộc đời. Đời thay
đổi khi chúng ta thay đổi và chúng ta chỉ thay đổi khi chúng
ta biết tự nhận thức về mình.
- Sắp xếp được hệ thống ý hợp lí theo đặc điểm, bố cục của
kiểu bài văn.
d. Viết bài viết đảm bảo các yêu cầu sau:
- Triển khai được ít nhất hai luận điểm để làm rõ quan điểm
của cá nhân.
- Lựa chọn được các thao tác lập luận, phương thức biểu đạt
phù hợp để triển khai vấn đề nghị luận.
- Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng; bằng chứng
tiêu biểu, phù hợp; kết hợp nhuần nhuyễn giữa lí lẽ và bằng
chứng.
Lưu ý: HS có thể bày tỏ suy nghĩ, quan điểm riêng nhưng
phải phù hợp với chuẩn mực đạo đức và pháp luật.
đ. Diễn đạt. Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp
tiếng Việt, liên kết văn bản.
e. Sáng tạo:
Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận, có cách diễn đạt
mới mẻ.

1,5

0,25
0,5
10,0

ĐỀ 2

ĐỀ THI THỬ TỐT NGHIỆP NĂM 2026
MÔN: NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 120 phút

HAI ĐẦU ĐẤT NƯỚC
Mùa thu Hà Nội như cô gái Liêu Trai, đẹp lộng lẫy kiêu kì, ảm ảnh một đời. Có lần tôi
bắt đầu lữ hành, phải mặc áo len, nhưng qua nửa đường dài, phải dùng cánh tay làm mắc
áo. Ngoài cửa toa tàu, dưới mây trắng máy bay, đâu là Huế có Trường Tiền cầu cong, đâu
là Hải Vân lượn khúc, mà khi đặt chân lên Sài Sòn, đón mình như nhiệt huyết. Người bạn đi
tiễn chân nơi Thăng Long, chắc về nhà nghe đêm vang tiếng rao ngô rang lúa rang hạt dẻ,...
còn mình đây nghe mùi khói dầu hôi dầu cặn nhức đầu, nhận ra nơi vừa đến khác hẳn chốn
vừa đi. [...]
Hà Nội có phố Trần Hưng Đạo dài hơn hai ngàn một trăm mét với bóng sấu tỏa tròn
xanh mướt bốn mùa che bóng, những biệt thự có vẻ êm đềm quý tộc của khu phố cũ, nơi
thoảng hương hoa sữa đêm thu cho tình ái lấy làm trú ngụ... nơi ta quen thuộc tuổi yêu
đương chẳng cần nước hoa cũng mê man cùng mái tóc... Còn Sài Gòn, phố Trần Hưng Đạo
cũng có đây, con phố dài hơn mười cây số nối Chợ Cũ Sài Gòn vào sâu lòng Chợ Lớn, với
bóng cây dầu thưa thớt nhưng tấp nập ngày đêm, xe cộ nườm nượp, chỗ mút đường có Đại
Thế Giới còn có tên L'Arc-en-Ciel. Thuở trước, lần đầu tiên có người Sài Gòn mách nước
cho khách lạ là con đường dài lắm, không thể đi chân, mà hãy gọi một cái xe, khi khách hỏi
thăm đến số nhà trên một nghìn ấy còn bao xa nữa, người khách lớ ngớ, chưa quen với con
số nhà trên bao nhiêu, hẻm bao nhiêu, con số nghìn, khác hẳn một Hà Nội số không nhiều vì
phố ngắn, có phố chỉ một số nhà, như phố Hoà Lò, phố Mai Xuân Thường, phổ Hồ Hoàn
Kiếm chỉ có 52 thước, nơi có món thịt bò khô nổi tiếng cho tuổi học trò...
Đêm Sài Gòn, hình như người ta không ngủ. Âm nhạc và sân khẩu, quán rượu và hàng
ăn. Xe chuyển và chợ họp... Hai giờ sáng, người này trở về nhà thì người kia đã trở dậy ra
đường. Những Hàng Xanh, Cầu Muối, những Bà Quẹo, Bà Chiểu, những Khánh Hội, Bàn
Cờ,...
Đêm Hà Nội êm đềm ru ru trên hàng sao đen phố Lò Đúc, hàng hoàng lan phổ Phan
Đình Phùng, hàng cau cổng chùa Trấn Quốc,... có những căn gác nhỏ sáng đèn thâu đêm ở
góc Hồ Tây, làng Cổng Vị, ở khu tập thể (chung cư) Thành Công hay phố Lê, phố Láng....
cho bài thơ trang viết ra đời, cho kịch bản mang số phận con người [...].
Hà Nội của tôi và Sài Gòn của tôi, hai đầu đất nước, hai đĩa cân của chếc bàn cân,
dập dềnh lên xuống nơi cái điểm tựa, cái đòn bẩy là Huế hay Đà Nẵng, ai cho tôi bồng bềnh,
cho tôi thương nhớ... ở nơi này thì mong nơi kia, ở nơi kia thì tưởng về nơi cũ... cứ như ngày
và đêm luân phiên không nghỉ.

Người bạn ở cư xá Bắc Hải, người bạn ở khu tập thể Thanh Xuân, có lúc mình sao
nhãng, có lúc nhớ thiết tha... Đêm nằm, bẩm đốt ngón tay, hết bàn tay phải qua bàn tay trái.
Ngoài kia, những cơn gió thổi qua nóc cây long não cứ rì rầm một bản nhạc đẩy tâm sự chỉ
có người thức thâu đêm mới hiểu...
(Theo Băng Sơn, in trong Thú chơi người Hà Nội, NXB Văn hoá - thông tin, Hà Nội,
2005, tr. 540-542)
Trả lời các câu hỏi/Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1. Xác định đề tài của văn bản.
Câu 2. Chỉ ra những địa danh được nhắc đến trong đoạn văn: Đêm Sài Gòn, hình như
người ta không ngủ. Âm nhạc và sân khẩu, quán rượu và hàng ăn. Xe chuyển và chợ họp...
Hai giờ sáng, người này trở về nhà thì người kia đã trở dậy ra đường. Những Hàng Xanh,
Cầu Muối, những Bà Quẹo, Bà Chiểu, những Khánh Hội, Bàn Cờ,...
Câu 3. Nêu hiệu quả nghệ thuật của phép tu từ so sánh được sử dụng trong câu văn:
Mùa thu Hà Nội như cô gái Liêu Trai, đẹp lộng lẫy kiêu kì, ám ảnh một đời.
Câu 4. Nhận xét cái tôi trữ tình của tác giả được thể hiện qua văn bản.
Câu 5. Điều tâm đắc nhất mà anh/chị rút ra được về quan điểm sống sau khi đọc văn
bản trên là gì? (Trả lời trong khoảng 5 – 7 dòng)
II. PHẦN VIẾT (6,0 điểm)
Câu 1 (2,0 điểm)
Anh/Chị hãy viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) cảm nhận vẻ đẹp đặc trưng của hai thành
phố lớn ở hai đầu đất nước được thể hiện qua văn bản ở phần đọc hiểu.
Câu 2 (4,0 điểm)
“Hòn đá có thể cho lửa, cành cây có thể cho lửa. Nhưng chỉ có con người mới biết
nuôi lửa và truyền lửa. Lửa xuất hiện khi có tương tác, ít ra là hai vật tạo lửa. Lửa là kết quả
của số nhiều... Nước Việt hình chữ S, hiện thân của số nhiều, lẽ nào thiếu lửa? Không có
lửa, con rồng chẳng phải là rồng, chỉ là con giun con rắn. Không có lửa, làm gì có “nồng”
nàn, “nhiệt” tâm! Làm gì có “sốt” sắng, “nhiệt” tình! Làm gì còn “nhiệt” huyết, “cháy”
bỏng! Sẽ đâu rồi “lửa” yêu thương? Việc mẹ, việc cha, việc nhà việc nước, làm gì với đôi
vai lạnh lẽo ơ hờ? Không có lửa, em lấy gì “hun” đúc ý chí, “nấu” sử sôi kinh?...
Cho nên: biết ủ lửa để giữ phẩm cách Người, nhân cách Việt. Tuổi trẻ là mùa xuân
của xã hội. Thế nhưng: Nếu không có lửa, sao thành mùa xuân? Vậy thì: Hãy thắp mình cho
đất nước sang xuân.”
(Đoàn Công Lê Huy, Yêu xứ sở thương đồng bào, NXB Kim Đồng 2016, trang 46)
Từ những suy nghĩ về ý nghĩa của ngọn lửa trong đoạn trích trên, anh/chị hãy viết một
bài văn nghị luận trả lời cho câu hỏi “Tuổi trẻ cần thắp lên ngọn lửa gì?”.
-----------------------HẾT-----------------------ĐÁP ÁN
I. Yêu cầu chung:

1. Giám khảo nắm vững yêu cầu của Hướng dẫn chấm để đánh giá tổng quát bài làm
của học sinh. Hướng dẫn chấm chỉ nêu những nội dung cơ bản, có tính định hướng, định tính
chứ không định lượng. Giám khảo cần linh hoạt khi vận dụng; trân trọng những bài có ý kiến
và giọng điệu riêng. Chấp nhận các cách kiến giải khác nhau, kể cả không có trong hướng
dẫn chấm, miễn là hợp lí và có sức thuyết phục.
2. Tổng điểm toàn bài là 10,0 điểm, cho lẻ đến 0,25 điểm.
II. Yêu cầu cụ thể:
Phần Câu
Nội dung
Điểm
I
ĐỌC HIỂU
4,0
1 Đề tài của văn bản: Đất nước
0,5
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh trả lời như đáp án: 0,5 điểm.
- Học sinh trả lời không đúng đáp án: 0 điểm.
2 Những địa danh được nhắc đến trong đoạn văn: Sài Gòn, Hàng Xanh, 0,5
Cầu Muối, Bà Quẹo, Bà Chiểu, Khánh Hội, Bàn Cờ
Hướng dẫn chấm:
+ Học sinh trả lời từ 03 địa danh trở lên: 0,5 điểm.
+ Học sinh trả lời được 01- 02 địa danh: 0,25 điểm
+ Học sinh không trả lời hoặc trả lời không đúng đáp án: 0 điểm
3 Hiệu quả nghệ thuật của phép tu từ so sánh được sử dụng trong câu 1,0
văn Mùa thu Hà Nội như cô gái Liêu Trai, đẹp lộng lẫy kiêu kì, ảm
ảnh một đời:
- Làm cho câu văn giàu hình ảnh, tăng hiệu quả biểu đạt, gợi hình,
gợi cảm.
- Nhấn mạnh vẻ đẹp lãng mạn, huyền ảo, riêng biệt của mùa thu Hà
Nội.
Hướng dẫn chấm:
+ Học sinh trả lời như đáp án hoặc diễn đạt tương đương: 1,0 điểm.
+ Học sinh trả lời được 1 ý: 0,5 điểm
+ Học sinh trả lời chung chung không rõ ý: 0,25 điểm
+ Học sinh không trả lời hoặc trả lời không đúng đáp án: 0 điểm
4 Nhận xét cái tôi trữ tình của tác giả được thể hiện qua văn bản:
Cái tôi nhẹ nhàng, tinh tế, lắng đọng, giàu cảm xúc, hướng nội; yêu 1,0
quê hương, đất nước.
Hướng dẫn chấm:
+ Học sinh trả lời như đáp án hoặc diễn đạt tương đương: 1,0 điểm.
+ Học sinh trả lời được 1 ý như đáp án hoặc diễn đạt tương đương:
0,5 điểm
+ Học sinh trả lời chung chung không rõ ý: 0,25 điểm
+ Học sinh không trả lời hoặc trả lời không đúng đáp án: 0 điểm
5 Điều tâm đắc rút ra được về lẽ sống sau khi đọc văn bản.
1,0

II
1

Thí sinh có thể nêu một hoặc nhiều điều mà mình cảm thấy tâm đắc
miễn đáp ứng được yêu cầu của đề bài; phù hợp với chuẩn mực đạo
đức, pháp luật.
Gợi ý: Sống phải biết yêu quê hương, đất nước…
Hướng dẫn chấm:
+ Học sinh chỉ cần nêu được một điều tâm đắc nhất rút ra được về lẽ
sống. Nội dung câu trả lời cần tự nhiên, chân thành, có sức thuyết
phục; độ dài theo số dòng quy đinh (1,0 điểm).
+ Học sinh chỉ nêu được một điều tâm đắc nhất rút ra được về lẽ
sống nhưng không đúng theo quy định của đề bài (0,5 điểm).
+ Học sinh trả lời chung chung không rõ ý: 0,25 điểm
+ Học sinh không trả lời hoặc trả lời không đúng đáp án: 0 điểm
LÀM VĂN
Anh/Chị hãy viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) cảm nhận vẻ đẹp đặc
trưng của hai thành phố lớn ở hai đầu đất nước