HỌ TÊN…………………………………………………LỚP 6A……………..
ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP CUỐI NĂM HỌC 2025-2026 KHTN 6-KNTT
Bài 46: Năng lượng và sự truyền năng lượng
A. Lý thuyết:
1.
2.
3.

Khái niệm năng lượng: Năng lượng là đại lượng vô hướng đặc trưng cho khả năng sinh công của vật. Mọi vật thể hoặc
hệ thống có khả năng sinh công đều có năng lượng.
Đơn vị năng lượng: Đơn vị năng lượng trong hệ đo lường quốc tế (SI) là Joule (J).
 Ta có mối liên hệ: 1 J=1 N⋅m1J=1N⋅m (Joule bằng Newton nhân mét).
 Trong một số trường hợp, đơn vị calo (cal) cũng được sử dụng: 1 cal≈4.184 J1cal≈4.184J.
Sự truyền năng lượng: Năng lượng có thể truyền từ vật này sang vật khác hoặc chuyển đổi từ dạng này sang dạng khác.
Sự truyền năng lượng có thể diễn ra dưới các hình thức chính:
 Truyền cơ học: Năng lượng được truyền qua sự chuyển động hoặc tác dụng lực làm dịch chuyển vật. Ví dụ:
một quả bóng đang lăn có thể truyền động năng của nó cho một vật đứng yên khác khi va chạm.
 Truyền nhiệt: Năng lượng nhiệt được truyền từ vật có nhiệt độ cao sang vật có nhiệt độ thấp hơn do sự tiếp
xúc.
 Truyền sóng: Năng lượng được lan truyền dưới dạng sóng. Ví dụ: sóng âm thanh mang năng lượng âm thanh,
sóng ánh sáng mang năng lượng ánh sáng.

B. Bài tập trắc nghiệm (06 câu)
1.
2.
3.
4.
5.
6.

Đại lượng nào sau đây đặc trưng cho khả năng sinh công của một vật hay một hệ? a) Khối lượng b) Vận tốc c) Năng
lượng d) Gia tốc
Đơn vị đo năng lượng trong hệ SI là gì? a) Newton (N) b) Mét (m) c) Joule (J) d) Watt (W)
Khi một vật rơi tự do từ trên cao xuống, điều gì xảy ra với năng lượng của nó (bỏ qua sức cản không khí)? a) Tăng dần
b) Giảm dần c) Không đổi d) Ban đầu tăng, sau đó giảm
Hiện tượng nào sau đây minh họa cho sự truyền năng lượng dưới dạng sóng? a) Nấu sôi nước bằng bếp điện b) Nghe
thấy tiếng chuông điện thoại c) Chuyển động của xe máy khi tăng ga d) Tay bị bỏng khi chạm vào mặt bếp nóng
Để làm nóng một cốc nước bằng cách đặt nó lên bếp, năng lượng được truyền chủ yếu theo hình thức nào? a) Truyền
cơ học b) Truyền sóng c) Truyền nhiệt d) Truyền điện
Một ô tô đang di chuyển có khả năng sinh công. Điều này cho thấy ô tô đó đang có: a) Khối lượng lớn b) Vận tốc cao
c) Năng lượng d) Lực ma sát lớn

C. Bài tập tự luận (04 bài)
1.
2.
3.
4.

Em hiểu thế nào là năng lượng? Hãy nêu một ví dụ thực tế về năng lượng mà em quan sát được.
Giải thích tại sao Joule (J) là đơn vị đo năng lượng. Nêu mối liên hệ giữa đơn vị Joule và Newton (N).
Mô tả một hiện tượng trong đời sống hàng ngày mà em chứng kiến năng lượng được truyền từ vật này sang vật khác.
Xác định hình thức truyền năng lượng đó.
Giải thích tại sao một người đang chạy bộ lại có năng lượng. Năng lượng này có thể được truyền đi hoặc biến đổi như
thế nào khi người đó dừng lại?

Bài 47: Một số dạng năng lượng
A. Lý thuyết:
1.
2.

3.

Động năng: Là năng lượng mà vật có được do nó đang chuyển động. Động năng của vật phụ thuộc vào khối lượng và
vận tốc của nó. Công thức tính động năng thường gặp là extK.E.=12mv2extK.E.=21mv2, trong đó mm là khối lượng
và vv là vận tốc. Vật có khối lượng lớn hơn hoặc chuyển động nhanh hơn sẽ có động năng lớn hơn.
Thế năng: Là năng lượng mà vật có được do vị trí của nó trong trường thế lực hoặc do biến dạng của nó.
 Thế năng hấp dẫn: Phụ thuộc vào khối lượng, gia tốc trọng trường và độ cao của vật so với một mốc quy ước.
Công thức: extP.E.haˆˊp daˆ˜n=mghextP.E.haˆˊp daˆ˜n=mgh, với mm là khối lượng, gg là gia tốc trọng trường,
và hh là độ cao.
 Thế năng đàn hồi: Năng lượng tích trữ trong các vật bị biến dạng đàn hồi như lò xo bị nén hoặc kéo dãn, dây
cao su bị căng.
Nhiệt năng: Là tổng động năng của các phân tử cấu tạo nên vật. Nhiệt năng liên quan trực tiếp đến nhiệt độ của vật. Vật
nóng hơn thì các phân tử chuyển động hỗn loạn hơn và có nhiệt năng lớn hơn.

4.
5.
6.
7.

Hóa năng: Là năng lượng được lưu trữ trong các liên kết hóa học giữa các nguyên tử và phân tử. Năng lượng này được
giải phóng khi xảy ra các phản ứng hóa học, ví dụ như đốt cháy nhiên liệu (gỗ, xăng, khí ga).
Điện năng: Là năng lượng của dòng điện. Nó được tạo ra từ sự chuyển động của các hạt mang điện (thường là
electron).
Quang năng: Là năng lượng của ánh sáng. Ánh sáng có thể truyền năng lượng và tác dụng lực.
Năng lượng hạt nhân: Là năng lượng dự trữ trong hạt nhân nguyên tử. Năng lượng này được giải phóng trong các phản
ứng hạt nhân như phân hạch hoặc nhiệt hạch.

B. Bài tập trắc nghiệm (06 câu)
1.
2.
3.
4.
5.
6.

Dạng năng lượng nào gắn liền với sự chuyển động của vật? a) Thế năng b) Động năng c) Hóa năng d) Nhiệt năng
Một quả bóng nằm yên trên đỉnh một ngọn đồi dốc có dạng năng lượng nào là chủ yếu? a) Động năng b) Thế năng hấp
dẫn c) Nhiệt năng d) Quang năng
Khi nhiên liệu như xăng hoặc củi bị đốt cháy, dạng năng lượng nào chủ yếu được giải phóng ra? a) Điện năng b) Hóa
năng c) Động năng d) Thế năng
Dạng năng lượng nào là do sự chuyển động hỗn loạn của các phân tử tạo nên vật? a) Quang năng b) Hóa năng c) Nhiệt
năng d) Điện năng
Một lò xo bị nén hoặc bị kéo dãn sẽ có dạng năng lượng nào? a) Động năng b) Thế năng đàn hồi c) Hóa năng d) Nhiệt
năng
Một bóng đèn sợi đốt khi hoạt động chủ yếu biến đổi dạng năng lượng nào thành quang năng và nhiệt năng? a) Hóa
năng b) Động năng c) Điện năng d) Thế năng

C. Bài tập tự luận (04 bài)
1.
2.
3.
4.

Phân biệt động năng và thế năng hấp dẫn. Nêu một ví dụ minh họa cụ thể cho mỗi loại năng lượng.
Giải thích tại sao khi một vật rơi tự do từ trên cao xuống, thế năng hấp dẫn của nó giảm dần nhưng động năng lại tăng
dần (giả sử bỏ qua sức cản của không khí).
Hãy kể tên ba dạng năng lượng khác nhau mà em gặp trong cuộc sống hàng ngày và mô tả cách chúng được sử dụng
hoặc thể hiện.
Mô tả sự chuyển hóa từ hóa năng sang nhiệt năng và quang năng khi em đốt cháy một mẩu củi trong bếp lửa.

Bài 48: Sự chuyển hóa năng lượng
A. Lý thuyết:
1.
2.

3.

Nguyên lý bảo toàn năng lượng: Định luật này phát biểu rằng năng lượng không tự nhiên sinh ra và cũng không tự
nhiên mất đi, nó chỉ chuyển hóa từ dạng này sang dạng khác hoặc truyền từ vật này sang vật khác. Trong một hệ cô lập,
tổng năng lượng của hệ luôn không đổi.
Các dạng chuyển hóa năng lượng phổ biến:
 Cơ năng thành nhiệt năng: Xảy ra khi có ma sát giữa hai vật hoặc khi vật bị biến dạng mạnh.
 Hóa năng thành nhiệt năng và quang năng: Khi đốt cháy các nhiên liệu như củi, xăng, dầu.
 Điện năng thành nhiệt năng, quang năng, cơ năng, âm năng: Ví dụ: bàn là (điện thành nhiệt), bóng đèn (điện
thành quang và nhiệt), quạt điện (điện thành cơ), loa (điện thành âm).
 Quang năng thành hóa năng: Đây là quá trình quang hợp của thực vật, nơi ánh sáng mặt trời được chuyển hóa
thành năng lượng hóa học dự trữ trong các hợp chất hữu cơ.
 Điện năng thành hóa năng: Quá trình nạp ắc quy hoặc điện phân.
 Thế năng hấp dẫn thành động năng: Khi một vật rơi từ trên cao xuống.
 Động năng thành thế năng hấp dẫn: Khi ném một vật thẳng đứng lên cao.
 Năng lượng hạt nhân thành nhiệt năng và điện năng: Trong các nhà máy điện hạt nhân.
Hiệu suất: Là tỉ số giữa năng lượng có ích thu được so với tổng năng lượng ban đầu. Hiệu suất luôn nhỏ hơn 100% do
có năng lượng bị hao phí.

B. Bài tập trắc nghiệm (06 câu)
1.
2.
3.

Theo định luật bảo toàn năng lượng, điều nào sau đây là đúng? a) Năng lượng có thể tự sinh ra hoặc mất đi. b) Năng
lượng chỉ có thể chuyển hóa từ dạng này sang dạng khác. c) Năng lượng không thể truyền từ vật này sang vật khác. d)
Tổng năng lượng của một hệ không cô lập là không đổi.
Khi một chiếc xe đạp đang xuống dốc không đạp, dạng năng lượng nào chủ yếu chuyển hóa thành động năng giúp xe
tiếp tục chuyển động? a) Hóa năng b) Điện năng c) Thế năng hấp dẫn d) Nhiệt năng
Thiết bị nào sau đây biến đổi chủ yếu điện năng thành nhiệt năng và quang năng? a) Quạt điện b) Động cơ điện c)
Bóng đèn sợi đốt d) Máy bơm nước

4.
5.
6.

Quá trình quang hợp ở thực vật là một ví dụ về sự chuyển hóa từ dạng năng lượng nào sang dạng năng lượng nào? a)
Nhiệt năng thành hóa năng b) Quang năng thành hóa năng c) Hóa năng thành quang năng d) Điện năng thành quang
năng
Khi sử dụng pin mặt trời, năng lượng mặt trời (quang năng) được biến đổi chủ yếu thành: a) Cơ năng b) Điện năng c)
Nhiệt năng d) Hóa năng
Một hệ thống được xem là "cô lập" nếu nó thỏa mãn điều kiện nào sau đây? a) Chỉ có thể trao đổi năng lượng với môi
trường xung quanh. b) Không thể trao đổi năng lượng với môi trường xung quanh. c) Chỉ có thể trao đổi vật chất với
môi trường xung quanh. d) Không thể trao đổi cả vật chất lẫn năng lượng với môi trường xung quanh.

C. Bài tập tự luận (04 bài)
1.
2.
3.
4.

Phát biểu đầy đủ định luật bảo toàn năng lượng và nêu ý nghĩa quan trọng của định luật này trong khoa học và đời
sống.
Mô tả chi tiết quá trình chuyển hóa năng lượng xảy ra trong một nhà máy thủy điện, từ nguồn năng lượng ban đầu đến
khi tạo ra điện năng.
Khi em thả một quả bóng cao su từ trên cao xuống và nó bật nảy lên, hãy mô tả sự chuyển hóa năng lượng diễn ra trong
quá trình này. Tại sao quả bóng không bao giờ nảy lên đến đúng độ cao ban đầu của nó?
Lấy một ví dụ về sự chuyển hóa năng lượng trong cơ thể con người khi em thực hiện một hoạt động thể chất (ví dụ:
chạy bộ). Năng lượng ban đầu đến từ đâu và nó được chuyển hóa thành những dạng năng lượng nào?

Bài 49: Năng lượng hao phí
A. Lý thuyết:
1.
2.

3.

4.

Khái niệm năng lượng hao phí: Năng lượng hao phí là phần năng lượng không được chuyển hóa thành dạng có ích theo
mục đích sử dụng, mà bị tiêu tán ra môi trường xung quanh, thường dưới dạng nhiệt hoặc âm thanh không mong muốn.
Nguyên nhân gây hao phí năng lượng:
 Ma sát: Lực ma sát giữa các bộ phận chuyển động, lực cản của không khí hoặc chất lỏng. Ví dụ: ma sát giữa
lốp xe và mặt đường, ma sát giữa các bánh răng trong máy móc.
 Tỏa nhiệt: Các thiết bị hoạt động thường tỏa ra nhiệt lượng ra môi trường, làm giảm hiệu quả sử dụng năng
lượng. Ví dụ: động cơ xe máy nóng lên, bóng đèn nóng lên.
 Âm thanh: Một số thiết bị tạo ra tiếng ồn, đó là năng lượng âm thanh bị tiêu tán. Ví dụ: tiếng ồn của quạt,
tiếng động cơ.
 Các quá trình khác: Ví dụ: sự lan truyền của ánh sáng không tới đúng mục đích, sự rò rỉ điện.
Hậu quả của năng lượng hao phí:
 Giảm hiệu suất làm việc của thiết bị, máy móc.
 Lãng phí nguồn năng lượng, làm tăng chi phí sử dụng.
 Gây ô nhiễm môi trường (nhiệt độ tăng lên, tiếng ồn).
Giảm thiểu năng lượng hao phí:
 Sử dụng các vật liệu giảm ma sát (chất bôi trơn).
 Thiết kế thiết bị hiệu quả, cách nhiệt tốt.
 Giảm tiếng ồn.
 Ưu tiên sử dụng các thiết bị có hiệu suất cao.

B. Bài tập trắc nghiệm (06 câu)
1.
2.
3.
4.
5.
6.

Năng lượng hao phí là phần năng lượng bị tiêu tán dưới dạng nào là chủ yếu? a) Cơ năng b) Điện năng c) Nhiệt năng
và âm thanh d) Hóa năng
Hiện tượng nào sau đây gây ra năng lượng hao phí do ma sát? a) Bóng đèn dây tóc nóng lên khi hoạt động b) Xe đạp
chuyển động trên đường c) Chuông điện thoại reo d) Quả bóng bật lên khi rơi xuống
Tại sao động cơ xe máy lại bị nóng lên trong quá trình hoạt động? a) Do quá trình đốt cháy hóa năng b) Do điện năng
được chuyển hóa thành cơ năng c) Do ma sát giữa các bộ phận và quá trình cháy không hoàn toàn d) Do năng lượng
hạt nhân được giải phóng
Năng lượng hao phí có thể dẫn đến hậu quả nào sau đây? a) Tăng hiệu suất làm việc của máy móc b) Tiết kiệm nguồn
năng lượng c) Lãng phí năng lượng và gây ô nhiễm môi trường d) Giảm nhiệt độ môi trường
Để giảm thiểu năng lượng hao phí do ma sát trong các bộ phận máy móc, người ta thường sử dụng biện pháp nào? a)
Tăng áp lực lên các bộ phận b) Sử dụng chất bôi trơn c) Làm cho bề mặt tiếp xúc nhám hơn d) Tăng nhiệt độ hoạt động
Tiếng ồn phát ra từ một chiếc máy bay đang cất cánh là một dạng của: a) Năng lượng có ích b) Năng lượng tiêu thụ c)
Năng lượng hao phí d) Năng lượng tái tạo

C. Bài tập tự luận (04 bài)

1.
2.
3.
4.

Năng lượng hao phí là gì? Nêu hai ví dụ về năng lượng hao phí trong cuộc sống hàng ngày.
Giải thích tại sao trong quá trình chuyển hóa năng lượng, luôn có một phần năng lượng bị hao phí. Nêu ít nhất hai
nguyên nhân gây ra sự hao phí này.
Mô tả các nguồn năng lượng hao phí khi một chiếc ô tô đang chạy trên đường. Hậu quả của những hao phí này là gì?
Em có thể làm gì để giảm thiểu năng lượng hao phí trong các thiết bị điện gia đình (ví dụ: tủ lạnh, điều hòa)?

Bài 50: Năng lượng tái tạo
A. Lý thuyết:
1.
2.

3.

4.

Khái niệm năng lượng tái tạo: Năng lượng tái tạo (hay năng lượng tái sinh) là nguồn năng lượng có thể được bổ sung
một cách tự nhiên hoặc nhanh chóng hơn con người tiêu thụ, và chúng không cạn kiệt trong thang thời gian của con
người.
Các dạng năng lượng tái tạo phổ biến:
 Năng lượng mặt trời: Thu thập năng lượng từ ánh sáng và nhiệt của Mặt Trời, sử dụng pin quang điện để tạo
ra điện hoặc hệ thống nhiệt mặt trời để làm nóng nước.
 Năng lượng gió: Sử dụng tua bin gió để chuyển đổi động năng của gió thành điện năng.
 Năng lượng thủy điện: Khai thác thế năng của nước chảy từ đập hoặc dòng sông để quay tua bin và tạo ra
điện.
 Năng lượng địa nhiệt: Khai thác nhiệt từ lòng đất, thường dùng để sưởi ấm hoặc phát điện.
 Năng lượng sinh khối: Sử dụng các vật liệu hữu cơ như gỗ, rơm rạ, chất thải nông nghiệp để tạo ra nhiệt hoặc
điện.
 Năng lượng thủy triều và sóng biển: Khai thác năng lượng từ chuyển động của thủy triều và sóng biển.
Ưu điểm của năng lượng tái tạo:
 Thân thiện với môi trường: Phát thải khí nhà kính thấp hoặc bằng không, giảm ô nhiễm không khí.
 Bền vững: Nguồn cung cấp dồi dào, không cạn kiệt.
 An ninh năng lượng: Giảm sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu.
 Giảm chi phí vận hành: Sau khi lắp đặt ban đầu, chi phí vận hành thường thấp.
Nhược điểm của năng lượng tái tạo:
 Tính không ổn định: Phụ thuộc vào điều kiện thời tiết (nắng, gió) hoặc địa lý.
 Chi phí đầu tư ban đầu cao: Việc xây dựng các nhà máy điện mặt trời, điện gió, thủy điện đòi hỏi vốn lớn.
 Yêu cầu diện tích lớn: Các trang trại điện mặt trời, điện gió cần diện tích đất rộng.
 Ảnh hưởng đến cảnh quan và sinh thái: Các công trình thủy điện, điện gió có thể ảnh hưởng đến môi trường tự
nhiên.

B. Bài tập trắc nghiệm (06 câu)
1.
2.
3.
4.
5.
6.

Nguồn năng lượng nào sau đây được gọi là năng lượng tái tạo? a) Than đá b) Dầu mỏ c) Năng lượng gió d) Khí tự
nhiên
Loại năng lượng nào khai thác nhiệt từ sâu bên trong lòng Trái Đất? a) Năng lượng mặt trời b) Năng lượng gió c) Năng
lượng địa nhiệt d) Năng lượng sinh khối
Ưu điểm nổi bật nhất của năng lượng tái tạo so với nhiên liệu hóa thạch là gì? a) Chi phí đầu tư ban đầu thấp b) Nguồn
cung dồi dào và thân thiện với môi trường c) Hoạt động ổn định trong mọi điều kiện d) Dễ dàng vận chuyển và lưu trữ
Sử dụng tua bin để chuyển động năng của gió thành điện năng là phương pháp khai thác loại năng lượng nào? a) Năng
lượng thủy điện b) Năng lượng mặt trời c) Năng lượng sinh khối d) Năng lượng gió
Năng lượng nào được tạo ra từ việc đốt các vật liệu hữu cơ như gỗ, rơm rạ? a) Năng lượng hạt nhân b) Năng lượng
thủy triều c) Năng lượng địa nhiệt d) Năng lượng sinh khối
Một trong những nhược điểm của năng lượng mặt trời và năng lượng gió là: a) Chúng tạo ra khí thải độc hại b) Chúng
phụ thuộc vào điều kiện thời tiết c) Chúng làm cạn kiệt nguồn tài nguyên d) Chúng có chi phí vận hành rất cao

C. Bài tập tự luận (04 bài)
1.
2.
3.
4.

Năng lượng tái tạo là gì? Nêu ít nhất ba ví dụ về các dạng năng lượng tái tạo.
Trình bày ưu điểm chính của việc sử dụng năng lượng tái tạo so với nhiên liệu hóa thạch.
Giải thích nguyên lý hoạt động cơ bản của một nhà máy điện gió. Nguồn năng lượng ban đầu là gì và nó được chuyển
hóa thành dạng năng lượng nào?
Nếu bạn được lựa chọn một dạng năng lượng tái tạo để phát triển tại địa phương mình, bạn sẽ chọn loại nào và tại sao?
(Hãy cân nhắc các điều kiện tự nhiên và xã hội của địa phương).

Bài 51: Tiết kiệm năng lượng
A. Lý thuyết:
1.
2.

3.

Khái niệm tiết kiệm năng lượng: Tiết kiệm năng lượng là sử dụng năng lượng một cách hợp lý, hiệu quả, giảm thiểu
lãng phí, đảm bảo đáp ứng nhu cầu cần thiết và giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường.
Tầm quan trọng của tiết kiệm năng lượng:
 Bảo tồn tài nguyên thiên nhiên: Nhiều nguồn năng lượng là hữu hạn (nhiên liệu hóa thạch), việc tiết kiệm giúp
kéo dài thời gian sử dụng.
 Giảm chi phí: Giảm hóa đơn tiền điện, tiền gas, tiền xăng dầu cho cá nhân và gia đình.
 Bảo vệ môi trường: Giảm lượng khí thải nhà kính, giảm ô nhiễm không khí và nước, hạn chế biến đổi khí hậu.
 Nâng cao hiệu quả sử dụng: Sử dụng năng lượng một cách thông minh giúp đạt được mục tiêu mong muốn
với lượng năng lượng tiêu thụ ít nhất.
 Tăng cường an ninh năng lượng quốc gia.
Biện pháp tiết kiệm năng lượng trong gia đình và đời sống:
 Sử dụng thiết bị điện hiệu suất cao: Chọn các thiết bị có nhãn năng lượng tốt (ví dụ: nhãn 5 sao).
 Tắt các thiết bị điện khi không sử dụng: Đèn, quạt, tivi, máy tính...
 Sử dụng ánh sáng tự nhiên: Tận dụng tối đa ánh sáng mặt trời ban ngày.
 Sử dụng các thiết bị tiết kiệm điện: Bóng đèn LED thay cho bóng đèn sợi đốt, điều hòa có chế độ tiết kiệm
điện.
 Sử dụng nước nóng hợp lý: Chỉ đun đủ lượng nước cần dùng, sử dụng bình nước nóng năng lượng mặt trời.
 Cách nhiệt cho nhà cửa: Giúp giảm nhu cầu sử dụng điều hòa hoặc máy sưởi.
 Sử dụng phương tiện giao thông công cộng, đi xe đạp, đi bộ: Giảm tiêu thụ nhiên liệu.
 Bảo dưỡng định kỳ các thiết bị: Giúp chúng hoạt động hiệu quả hơn.

B. Bài tập trắc nghiệm (06 câu)
1.
2.
3.
4.
5.
6.

Tiết kiệm năng lượng có nghĩa là gì? a) Cắt giảm hoàn toàn việc sử dụng năng lượng b) Sử dụng năng lượng một cách
hợp lý, giảm lãng phí c) Chỉ sử dụng các nguồn năng lượng đắt tiền d) Phụ thuộc hoàn toàn vào năng lượng tự nhiên
Tại sao việc tiết kiệm năng lượng lại quan trọng đối với môi trường? a) Giúp tăng nhiệt độ trái đất b) Giảm lượng khí
thải nhà kính và ô nhiễm c) Làm cạn kiệt nhanh hơn nguồn tài nguyên d) Tăng nhu cầu khai thác năng lượng
Biện pháp nào sau đây giúp tiết kiệm năng lượng điện trong gia đình? a) Luôn để tivi ở chế độ chờ b) Sử dụng bóng
đèn sợi đốt công suất lớn c) Tắt đèn khi ra khỏi phòng và sử dụng bóng đèn LED d) Sử dụng quạt điện thay cho quạt
trần
Chọn mua các thiết bị gia dụng có nhãn năng lượng là một cách để: a) Tăng chi phí sử dụng điện b) Làm tăng lượng
năng lượng hao phí c) Đảm bảo thiết bị hoạt động hiệu quả và tiết kiệm điện d) Giảm tuổi thọ của thiết bị
Trong lĩnh vực giao thông, biện pháp nào sau đây góp phần tiết kiệm năng lượng? a) Tăng tốc độ di chuyển trên đường
cao tốc b) Lái xe với vòng tua máy cao c) Sử dụng phương tiện giao thông công cộng hoặc đi bộ d) Thường xuyên nổ
máy xe khi dừng đèn đỏ
Tiết kiệm năng lượng giúp ích gì cho cá nhân và gia đình? a) Tăng chi phí sinh hoạt b) Giảm chi phí sinh hoạt c) Gây ô
nhiễm môi trường d) Làm giảm sự thoải mái

C. Bài tập tự luận (04 bài)
1.
2.
3.
4.

Em hiểu thế nào về tiết kiệm năng lượng? Nêu tầm quan trọng của việc tiết kiệm năng lượng đối với cá nhân, gia đình
và xã hội.
Hãy liệt kê ít nhất 4 biện pháp cụ thể mà em có thể thực hiện tại nhà để tiết kiệm năng lượng điện.
Tại sao việc sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả lại góp phần bảo vệ môi trường?
Ngoài việc tiết kiệm năng lượng điện, em còn có thể tiết kiệm những dạng năng lượng nào khác trong cuộc sống hàng
ngày? Hãy đưa ra một ví dụ minh họa.

Bài 52: Chuyển động nhìn thấy của Mặt Trời - Thiên thể
A. Lý thuyết:
1.

Chuyển động nhìn thấy của Mặt Trời:
 Chuyển động hàng ngày (Nhật động): Chúng ta quan sát thấy Mặt Trời mọc ở phía Đông, di chuyển trên bầu
trời và lặn ở phía Tây. Đây là chuyển động biểu kiến do Trái Đất tự quay quanh trục của nó theo chiều ngược
kim đồng hồ (nhìn từ cực Bắc).



2.
3.
4.

Chuyển động hàng năm (Chuyển động biểu kiến trên Hoàng đạo): Trong suốt một năm, Mặt Trời dường như
di chuyển qua các chòm sao trên bầu trời, đi theo một đường gọi là Hoàng đạo. Sự thay đổi vị trí biểu kiến này
là do Trái Đất quay quanh Mặt Trời.
Hiện tượng ngày và đêm: Là hệ quả của việc Trái Đất tự quay quanh trục của nó. Phần Trái Đất hướng về phía Mặt
Trời sẽ có ban ngày, phần khuất sẽ có ban đêm.
Hiện tượng các mùa: Là hệ quả của việc Trái Đất quay quanh Mặt Trời đồng thời trục quay của Trái Đất nghiêng một
góc khoảng 23.5∘23.5∘ so với mặt phẳng quỹ đạo. Khi bán cầu nào nghiêng về phía Mặt Trời thì bán cầu đó có mùa
nóng (hè), khi nghiêng ra xa thì có mùa lạnh (đông).
Thiên thể: Là các vật thể tự nhiên tồn tại trong vũ trụ bên ngoài bầu khí quyển của Trái Đất, ví dụ: Mặt Trời, Mặt
Trăng, các hành tinh, sao chổi, thiên thạch, sao, v.v.

B. Bài tập trắc nghiệm (06 câu)
1.
2.
3.
4.
5.
6.

Hiện tượng Mặt Trời mọc ở đằng Đông và lặn ở đằng Tây là do: a) Mặt Trời quay quanh trục của nó b) Trái Đất quay
quanh Mặt Trời c) Trái Đất tự quay quanh trục của nó d) Mặt Trăng di chuyển trên bầu trời
Hiện tượng ngày và đêm xảy ra là do nguyên nhân chính nào? a) Sự chuyển động của Mặt Trời quanh Trái Đất b) Sự tự
quay của Trái Đất quanh trục của nó c) Sự thay đổi độ nghiêng của trục Trái Đất d) Sự phản xạ ánh sáng từ Mặt Trời
Đường đi biểu kiến của Mặt Trời trên bầu trời trong một năm gọi là gì? a) Xích đạo trời b) Cực trời c) Hoàng đạo d)
Thiên cầu
Tại sao Trái Đất lại có các mùa (xuân, hạ, thu, đông)? a) Do khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời thay đổi đều đặn b)
Do Trái Đất tự quay quanh trục với tốc độ thay đổi c) Do trục quay của Trái Đất nghiêng so với mặt phẳng quỹ đạo và
Trái Đất quay quanh Mặt Trời d) Do sự thay đổi cường độ bức xạ Mặt Trời theo chu kỳ 11 năm
Khái niệm "thiên thể" dùng để chỉ loại vật thể nào? a) Các vật thể nhân tạo do con người tạo ra trong không gian b) Các
vật thể tự nhiên tồn tại trong vũ trụ bên ngoài Trái Đất c) Các hiện tượng khí tượng trên Trái Đất d) Các loại đá quý
trên mặt đất
Nếu Trái Đất ngừng tự quay quanh trục, hiện tượng nào sẽ xảy ra? a) Các mùa sẽ biến mất b) Sẽ không còn ngày và
đêm luân phiên nữa c) Khoảng cách đến Mặt Trời sẽ thay đổi d) Các hành tinh khác sẽ ngừng quay

C. Bài tập tự luận (04 bài)
1.
2.
3.
4.

Giải thích tại sao chúng ta lại quan sát thấy Mặt Trời "mọc" và "lặn" mỗi ngày. Nguyên nhân thực sự của hiện tượng
này là gì?
Trình bày vai trò của độ nghiêng trục quay Trái Đất đối với sự xuất hiện của các mùa trên hành tinh của chúng ta.
Mặt Trời dường như di chuyển trên bầu trời theo một đường nhất định trong suốt một năm. Con đường đó được gọi là
gì và nguyên nhân của sự di chuyển biểu kiến này là gì?
Em hiểu thế nào về khái niệm "thiên thể"? Hãy kể tên ba thiên thể khác nhau và nêu một đặc điểm nổi bật của mỗi
thiên thể đó.

Bài 53: Mặt Trăng
A. Lý thuyết:
1.
2.

3.

Mặt Trăng là gì: Mặt Trăng là vệ tinh tự nhiên duy nhất của Trái Đất. Nó quay quanh Trái Đất và không tự phát ra ánh
sáng mà phản chiếu ánh sáng từ Mặt Trời.
Chuyển động của Mặt Trăng:
 Quay quanh Trái Đất: Mặt Trăng quay quanh Trái Đất theo một quỹ đạo gần giống hình elip. Chu kỳ quay
quanh Trái Đất của nó xấp x