Bài 11 
Câu 1. Thành lập và định đô ở Thăng Long 

- sau khi Lê Hoàng mất (1005), Lê Long  Đĩnh lên ngôi vua, thi hành nhiều chính
sách tàn bạo, làm cho triều thần chán ghét nhà Tiền Lê
- Năm 1009, Lê Long Đĩnh mất, triều thần suy tôn Lý Công Uẩn lên làm vua, lập ra
nhà Lý 
- Năm 1010, Lý Công Uẩn đặt niên hiệu là Thuận Thiên, dời đô từ Hoa Lư về thành
Đại La đổi tên là Thăng Long 
- Năm 1054, nhà Lý đổi tên nước là Đại Việt 
- Lý Công Uẩn quyết định dời đô về đài La Thăng Long 
+ Kinh đô Hoa Lư không còn phù hợp với tình hình đất nước 
+ Đại La là nơi có địa thế thuận lợi về phát triển kinh tế, đưa đất nước đi lên, ổn định
về chính trị
Câu 2. Những thành tựu tiêu biểu về giáo dục thời Lý

-  đã chú ý đến công tác giáo dục, tuyển chọn nhân tài bổ sung vào bộ máy chính
quyền
- cho dựng Văn Miếu (1070)
- Mở khoa thi đầu tiên (1075)
- Thành lập Quốc Tử Giám, trường đại học đầu tiên của nước ta (1076)
- Việc xây dựng Văn Miếu Quốc Tử Giám và mở khoa thi đầu tiên có ý nghĩa:
+ thể hiện sự quan tâm chăm lo của nhà nước đối với giáo dục
+ Thực hiện các khoa thi cho thấy nhà Lý đã bước đầu sử dụng con đường khoa cử
để tuyển chọn nhân tài, đặt cơ sở đưa đất nước phát triển 
BÀI 12
Câu 3. Những nét độc đáo trong cuộc kháng chiến chống Tống của nhà Lý (1075-

1077)
- Lựa chọn và xây dựng phòng tuyến phòng ngự vững chắc trên sông Như Nguyệt 
- Chủ động tấn công quy mô lớn vào trận tuyến của địch khi thấy địch yếu
- Chủ động kết thúc chiến sự bằng biện pháp mềm dẻo, thương lượng, đề nghị
“giảng hòa” để hạn chế tổn thất
- Vai trò của Lý Thường Kiệt trong cuộc kháng chiến được thể hiện:

+ Chủ trương “ngồi yên đợi giặc không bằng đem quân đánh trước để chặn thế mạnh
của giặc”
+ chủ động tiến công địch đấy địch vào thế bị động
+ nắm bắt thời cơ, chủ động kết thúc cuộc chiến bằng biện pháp mềm dẻo, thương
lượng, đề nghị “giảng hòa: để hạn chế tổn thất 
Câu 4. Nguyên nhân thắng lợi 

- tinh thần đoàn đoàn kết quyết tâm chống giặc của nhân dân
- tinh thần chủ động tích cực trong chiến lược chiến thuật của vua tôi nhà Lý, tài chỉ
huy của Lý Thường Kiệt 
- ý nghĩa lịch sử 
+ đánh tan cuộc xâm lược nhà Tống 
+ bảo vệ vững chắc nền độc lập dân tộc
+ thể hiện tinh thần đoàn kết quyết tâm chống giặc của nhân dân ta 
+ ca ngợi sự lãnh đạo sáng suốt tài ba của Lý Thường Kiệt
Câu 5. Bài học cho công cuộc bảo vệ Tổ quốc hiện nay

- kiên trì quyết tâm chống giặc 
- linh hoạt, mềm dẻo trong đối sách để tránh kéo dài cuộc chiến, hao tổn sức mạnh
quốc gia
- ngoài chiến tranh quân sự, cần áp dụng chiến thuật tâm lý chiến trong chiến tranh
BÀI 13
- cuối thế kỷ XII, nhà Lý suy yếu phải dựa vào họ Trần, nhà Trần từng bước thâu
tóm quyền lực 
- Tháng 1/1226, Lý Chiêu Hoàng nhường ngôi cho chồng là Trần Cảnh => nhà Trần
thành lập 
- Nông nghiệp 
+ Thi hành các chính sách tích cực nhằm phục hồi và phát triển: khai hoang, đắp đê,
chú trọng thủy lợi, miễn giảm tô thuế 
- Thủ công nghiệp: có bước phát triển mới
+ Nhà nước: chuyên đúc tiền, chế tạo vũ vũ khí, đóng thuyền chiến
+ Làng xã: có các làng nghề, phường nghề, các sản phẩm thủ công rất đa dạng phong
phú 

- Thương nghiệp: hoạt động buôn bán diễn ra nhiều nơi, Thăng Long hình thành
nhiều phường nghề và buôn bán
+ Cửa khẩu, cửa biển (Vân Đồn - Quảng Ninh, Hội Thống - Nghệ An) buôn bán tấp
nập, thu hút nhiều thương nhân nước ngoài đến trao đổi hàng hóa 
Câu 2. Một số thành tựu văn hóa thời Trần

- Tôn giáo: nho giáo và phật giáo 
- Quân sự: binh thư yếu lược, Vạn Kiếp tông bí truyền thư của Trần Quốc Tuấn 
- Văn học: văn học chữ Hán và chữ Nôm phát triển 
- Y học Tuệ Tĩnh: là thầy thuốc nổi tiếng nghiên cứu và viết sách về cây thuốc nam
- Kiến trúc, điêu khắc: nhiều công trình được xây dựng: Kinh Đô Thăng Long, lăng
mộ vua Trần, Thái Vũ Minh
- Nghệ thuật diễn xướng: phát triển nhiều loại hình: múa rối, chèo, tuồng, hát xẩm
- Những thành tựu còn được bảo tồn đến ngày nay
+ tôn giáo: Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử
+ Quân sự: Binh thư yếu lược
+ Văn học: Hịch tướng sĩ, tụng giá hoàn kinh sư, phú đông Bạch Đằng
+ Y học: nam dược thần hiệu 
- Những việc làm góp phần bảo tồn và phát huy giá trị của thành tựu đó
- tìm hiểu giá trị cũng như thực trạng của những thành tựu đó
- tham gia các hoạt động tuyên truyền phổ biến đến những người xung quanh