CHỦ ĐỀ 2 : NGUYÊN TỐ HÓA HỌC

ZALO : 0376675342
I. NGUYÊN TỐ HÓA HỌC.
Câu 1. [KNTT- SGK] Cho các nguyên tử sau: B (Z=8, A=16), D (Z=9, A=19), E (Z=8, A=18), G (Z=7, A=15).
Trong các nguyên tử trên, các nguyên tử nào thuộc cùng một nguyên tố hoá học?
..........................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................................
Câu 2. [KNTT- SGK] Kí hiệu một nguyên tử cho biết những thông tin gì? Cho ví dụ.
..........................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................... .................
.........................................................................................................................................................
Câu 3. [CTST - SGK] Viết kí hiệu nguyên tử của nguyên tố oxygen. Biết nguyên tử của nguyên tố này có 8 electron
và 8 neutron.
..........................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................... .................
.........................................................................................................................................................
Câu 4. [KNTT- SGK]Hãy biểu diễn kí hiệu của một số nguyên tử sau:
a) Nitrogen (số proton = 7 và số neutron = 7).
..........................................................................................................................................................................
b) Phosphorus (số proton = 15 và số neutron = 16).
..........................................................................................................................................................................
c) Copper (số proton = 29 và số neutron = 34).
..........................................................................................................................................................................
Câu 5. [CTST - SGK] Hoàn thành những thông tin chưa biết trong bảng sau
Đồng vị
Số hiệu nguyên tử
Số khối
Số proton
16
Số neutron
16
20
Số electron
20
Câu 6. [CTST - SBT] Hoàn thành các thông tin trong bảng sau:
Nguyên tố
Kí hiệu Số hiệu nguyên tử Số khối
Số proton
Sodium
Na
11
22
Fluorine
F
9
19
Bromine
Br
80
Calcium
Ca
40
20
Hydrogen
H
1
Radon
Rn
86
Câu 7. [CD-SGK].Hoàn thành bảng sau đây:
Kí hiệu
Số hiệu nguyên tử Số khối
39

Số proton

9

11
23

10

Số neutron

Số electron

45
1
136

Số electron

Số neutron

19

16
20
Câu 8. [CTST - SBT] Hoàn thành những thông tin còn thiếu trong bảng sau:
Nguyên tử Kí hiệu nguyên tử Số hiệu nguyên tử Số khối
Europium

Silver
Tellurium

47

109
128

II. ĐỒNG VỊ
1. ĐỊNH NGHĨA
Câu 1. [CTST - SGK] Quan sát Hình 3.2, so sánh điểm giống và khác nhau giữa các loại nguyên tử của nguyên tố
hydrogen.

Câu 2. [KNTT- SGK]Xác định thành phần nguyên tử (số proton, neutron, electron) của mỗi đồng vị sau:
a)
,
,
.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
b)
,
,
,
.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 3. [CTST - SGK] Kim cương là một trong những dạng tồn tại của nguyên tố carbon trong tự nhiên. Nguyên tố
này có hai đồng vị bền với số khối lần lượt là 12 và 13. Hãy viết kí hiệu nguyên tử của hai đồng vị này.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 4. [CD-SGK].Cho các nguyên tử sau:
Những nguyên tử nào là đồng vị của nhau?
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
2. CÔNG THỨC TRUNG BÌNH
Câu 1 : Trong tự nhiên copper (kí hiệu: Cu hay còn gọi là đồng)có hai đồng vị là
chiếm 73% và
nguyên tử khối trung bình của nguyên tố Cu.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................

. Tính

Câu 2. [CD-SGK].Trong tự nhiên, argon có các đồng vị
,
,
, chiếm tương ứng khoảng 99,604%;
0,063% và 0,333% số nguyên tử. Tính nguyên tử khối trung bình của Ar.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................

.......................................................................................................................................................................
Câu 3. [CTST - SBT] Một nguyên tố X tồn tại dưới dạng ba đồng vị tự nhiên có thông tin được cho trong bảng dưới
đây:
Đồng vị % số nguyên tử trong tự nhiên Số khối
1
90,51
20
2
0,27
21
3
9,22
22
Tính nguyên tử khối trung bình của nguyên tố X.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 4. [KNTT- SGK]Tỉ lệ phần trăm số nguyên tử các đồng vị của neon (Ne) được xác định theo phổ khối lượng
(Hình 2.4). Tính nguyên tử khối trung bình của Ne.

.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 5. Krypton là một trong những khí hiếm được ứng dụng trong chiếu sáng và nhiếp ảnh. Ánh sáng của krypton có
nhiều dải phổ, do đó nó được sử dụng nhiều làm tia laser có mức năng lượng cao. Quan sát biểu thị phổ khối của
krypton

Tính thể tích của 1 gam krypton (đktc).
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 6. [CD-SGK]. Phổ khối, hay phổ khối lượng (MS: Mass Spectrum) chủ yếu được sử dụng đề xác định phân tử
khối, nguyên từ khối của các chất và hàm lượng các đồng vị bền của một nguyên tố. Phổ khối của ion được biểu
diễn như ở Hình 3.5

Trục tung biểu thị hàm lượng phần trăm về số nguyên tử của từng đồng vị, trục hoành biểu thị tỉ số của nguyên tử
khối (m) của mỗi đồng vị với điện tích của các ion đồng vị tương ứng (điện tích Z của các ion đồng vị neon đều
bằng +1).
a) Neon có bao nhiêu đồng vị bền?
b) Tính nguyên tử khối trung bình của Neon.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 7. [CD-SBT].Bạc có hai đồng vị bền trong tự nhiên: 107Ag có hàm lượng tương đối là 51,8%; 109Ag có hàm
lượng tương đối là 48,2%. Hãy vẽ phổ khối lượng của bạc và tính nguyên tử khối trung bình của Ag.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 8. [CTST - SGK] Trong thể dục thể thao, có một số vận động viên sử dụng các loại chất kích thích trong thi
đấu, gọi là doping, dẫn đến thành tích đạt được của họ không thật so với năng lực vốn có. Một trong các loại doping
thường gặp nhất là testosterone tổng hợp.
Tỉ lệ giữa hai đồng vị

(98,98%) và

(1,11%) là không đổi đối với testosterone tự nhiên trong cơ thể. Trong

khi testosterone tổng hợp (tức doping) có phần trăm số nguyên tử đồng vị
ít hơn testosterone tự nhiên. Đây chính
là mấu chốt của xét nghiệm CIR (Carbon Isotope Ratio - Tỉ lệ đồng vị carbon) - một xét nghiệm với mục đích xác
định xem vận động viên có sử dụng doping hay không.
Giả sử, thực hiện phân tích CIR đối với một vận động viên thu được kết quả phần trăm số nguyên tử đồng vị

là x

và
là y. Từ tỉ lệ đó, người ta tính được nguyên tử khối trung bình của carbon trong mẫu phân tích có giá trị là
12,0098. Với kết quả thu được, em có nghi ngờ vận động viên này sử dụng doping không? Vì sao?
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 9. [CD-SGK]. Chlorine có hai đồng vị bền là 35Cl và 37Cl. Nguyên tử khối trung bình của chlorine là 35,45. Tính
ti lệ phần trăm số nguyên tử mỗi đồng vị của chlorine trong tự nhiên.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................

.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 10. [CTST - SGK] Trong tự nhiên, magnesium có 3 đồng vị bền là 24Mg, 25Mg và 26Mg. Phương pháp phổ khối
lượng xác nhận đồng vị 26Mg chiếm tỉ lệ phần trăm số nguyên tử là 11%. Biết rằng nguyên tử khối trung bình của Mg
là 24,32. Tính phần trăm số nguyên tử của đồng vị 24Mg, đồng vị 25Mg?
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 11. [CTST - SBT] Nguyên tử Mg có ba đồng vị ứng với thành phần phần trăm về số nguyên tử như sau:
24
25
26
Đồng vị
Mg
Mg
Mg
%
78,6
10,1
11,3
25
Giả sử trong hỗn hợp nói trên có 50 nguyên tử Mg, số nguyên tử tương ứng của hai đồng vị 24Mg và 26Mg lần lượt là
A. 389 và 56.
B. 56 và 389.
C. 495 và 56.
D. 56 và 495.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 12. [KNTT- SBT]Boron là nguyên tố có nhiều tác dụng đối với cơ thể người như: làm lành vết thương, điều hoà
nội tiết sinh dục, chống viêm khớp, … Do ngọn lửa cháy có màu đặc biệt nên boron vô định hình được dùng làm
pháo hoa. Boron có hai đồng vị là
và
, nguyên tử khối trung bình là 10,81. Tính phần trăm số nguyên tử mỗi
đồng vị của boron.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 13. [KNTT- SBT]Đồng vị phóng xạ colbat (Co-60) phát ra tia γ có khả năng đâm xuyên mạnh, dùng điều trị các
khối u ở sâu trong cơ thể. Cobalt có ba đồng vị:
(chiếm 98%),
và
; nguyên tử khối trung bình là
58,982. Xác định hàm lượng % của đồng vị phóng xạ Co-60.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 14. X là một trong các nguyên tố vi lượng đóng vai trò quan trọng của cơ thể giúp xương chắc khỏe, tim khỏe
mạnh và lượng đường trong máu bình thường. Trong tự nhiên, X có 3 đồng vị. Đồng vị thứ nhất có 12 nơtron, chiếm
78,6% số nguyên tử. Đồng vị thứ hai có 13 nơtron, chiếm 10% số nguyên tử. Đồng vị thứ ba có 14 nơtron. Nguyên tử
khối trung bình của X là 24,328. Viết kí hiệu nguyên tử cho mỗi đồng vị của X.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................

.......................................................................................................................................................................
Câu 15. [CD-SGK]. Trong nguyên tử đồng có hai đồng vị bền là 63Cu và 65Cu. Nguyên tử khối trung bình của đồng
là 63,54. Tinh số mol mỗi loại đồng vị có trong 6,354 gam đồng.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 16. Nguyên tử khối trung bình của bromine là 79,91. Bromine có 2 đồng vị, trong đó đồng vị 79Br chiếm 54,5%
số nguyên tử.
a) Tính nguyên tử khối của đồng vị còn lại.
b) Tính % khối lượng của đồng vị 79Br có trong phân tử HBrO4.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 17. Nguyên tử khối trung bình của nguyên tố copper (Cu) là 63,54. Trong tự nhiên copper có 2 đồng vị là 63Cu
và 65Cu.
a) Tính % số nguyên tử của mỗi đồng vị.
b) Tính % khối lượng của đồng vị 65Cu trong Cu2O.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
Câu 18. Potassium (K) là một trong số các nguyên tố hóa học quan trọng đối với cơ thể con người. Thiếu potassium,
cơ thể đối mặt với nguy cơ yếu cơ, liệt cơ và rối loại nhịp tim… Potassium đặc biệt cần thiết cho hệ thần kinh. Sự sụt
giảm nồng độ potassium trong máu có thể ảnh hưởng đến khả năng tạo ra xung thần kinh của cơ thể. Potassium cũng
là nguyên tố rất cần thiết cho cây trồng, đặc biệt là cho những cây ăn quả.
Trong tự nhiên, potassium có ba loại đồng vị là 39K (93,258%), 40K (0,012%) và 41K (6,730%).
a) Tính nguyên tử khối trung bình của potassium.
b) Chuối là một trong những loại hoa quả giàu potassium. Khi thi đấu, nhiều vận động viên tennis thường ăn chuối để
bổ sung kịp thời lượng potassium cho cơ thể. Một quả chuối nặng 150 g chứa 420 mg potassium. Tính khối lượng
mỗi loại đồng vị của potassium có trong quả chuối này.
c) Potassium luôn có mặt trong máu người với một nồng độ ổn định. Một người trưởng thành nặng 70 kg có lượng
máu trong cơ thể là 5 lit, có chứa lượng potassium trong máu từ 0,690 - 0,986 g. Tính nồng độ potassium (mmol/l) có
trong máu người trưởng thành trên.
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................
III. TRẮC NGHIỆM
Câu 1: (NB) Nguyên tố hóa học là những nguyên tử có cùng
A. số khối.
B. số neutron.
C. số proton.
D. số neutron và số proton.
Câu 2: (NB)Cặp nguyên tử nào dưới đây thuộc cùng một nguyên tố hóa học ?
14
16
16
15
22
16
17
22
A. 7 G ; 8 M
B. 8 L ; 11 D
C. 7 E ; 10 Q
D. 8 M ; 8 L

Câu 3: (NB) Số đơn vị điện tích hạt nhân nguyên tử (kí hiệu là Z) của một nguyên tố gọi là
A. số khối.
B. nguyên tử khối.
C. số hiệu nguyên tử. D. số neutron.
Câu 4: (NB) Số hiệu nguyên tử cho biết
A. số proton trong hạt nhân nguyên tử.
B. điện tích hạt nhân nguyên tử.
C. số electron trong nguyên tử.
D. Cả A, B, D đều đúng.
Câu 5: (NB) Kí hiệu chung của mọi nguyên tử là
, trong đó A, Z và X lần lượt là
A. số khối, kí hiệu nguyên tử, số hiệu nguyên tử.
B. số khối, số hiệu nguyên tử, kí hiệu nguyên tử.
C. số hiệu nguyên tử, kí hiệu nguyên tử, số khối.
D. số hiệu nguyên tử, số khối, kí hiệu nguyên tử.
Câu 6: (NB)Một nguyên tử được đặc trưng cơ bản bằng
A. Số proton và điện tích hạt nhân
B. Số proton và số electron
C. Số khối A và số nơtron
D. Số khối A và điện tích hạt nhân
Câu 7: (NB). Số N trong nguyên tử của một nguyên tố hoá học có thể tính được khi biết số khối A, số thứ tự của
nguyên tố (Z ) theo công thức:
A. A = Z – N.
B. N = A – Z.
C. A = N – Z.
D. Z = N + A.
Câu 8: (NB) Số proton và số nơtron có trong một nguyên tử aluminium (
) lần lượt là
A. 13 và 14.
B. 13 và 15.
C. 12 và 14.
D. 13 và 13.
Câu 9: (NB)Nguyên tử P có Z=15, A=31 nên nguyên tử P có
A. 15 hạt proton, 16 hạt electron, 31 hạt neutron.
B. 15 hạt electron, 31 hạt neutron, 15 hạt proton.
C. 15 hạt proton, 15 hạt electron, 16 hạt neutron.
Câu 10: (NB) Nguyên tử X có 17 proton trong hạt nhân và số khối bằng 37. Kí hiệu nguyên tử của X là
A.
.
B.
.
C.
.
D.
.
Câu 11: (NB) Nguyên tử Y có 4 neutron và số khối bằng 7. Kí hiệu nguyên tử của Y là
A.
.
B.
.
C.
D. .
Câu 12: (NB) Nguyên tử Z có 7 neutron và 6 proton. Kí hiệu nguyên tử của Z là
A. .
B.
C.
.
D. .
Câu 13: (NB) Nguyên tử X có 15 proton và 16 neutron. Kí hiệu nguyên tử của X là
A.
.
B.
.
C.
D.
.
Câu 14: (NB) Nguyên tử A có 56 electron, trong hạt nhân 81 neutron. Kí hiệu nguyên tử của A là
A.
B.
C.
D.
Câu 15: (NB) Các đồng vị của cùng một nguyên tố hóa học là những nguyên tử có
A. cùng số proton nhưng khác nhau về số neutron.
B. cùng số neutron nhưng khác nhau về số proton.
C. cùng tổng số proton và neutron nhưng khác nhau về số electron.
D. cùng số electron nhưng khác nhau về tổng số proton và neutron.
Câu 16: (NB) Cho 3 nguyên tử:
. Các nguyên tử nào là đồng vị?
A. X và Z
B. X và Y
C. X, Y và Z
D. Y và Z
Câu 17: (NB) Trong những hợp chất sau đây, cặp chất nào là đồng vị của nhau ?
A.
và
B.
và
C.
và
.
D.
và
Câu 18: (NB) Trong những hợp chất sau đây, cặp chất nào không phải đồng vị ?
A.

và

B.

Câu 19: (NB) Cho các nguyên tử

C.

D.

và

.
.

. Cặp nguyên tử nào sau đây là đồng vị của nhau?

A. C và E.

B. C và D.

Câu 20: (NB) Đồng vị có cùng số khối với
A.

.

B.

.

C. A và B.

D. B và C.

C.

D.

là
.

.

Câu 21: (NB) Cho các kí hiệu nguyên tử:
A. Có tất cả 5 nguyên tố.
B. Có tất cả 3 nguyên tố.
C. Có tất cả 6 nguyên tố.
D. Có tất cả 4 nguyên tố.
Câu 22: (NB) Cho những nguyên tử của các nguyên tố sau:

Những nguyên tử nào sau đây là đồng vị của nhau?
A. 1 và 2
B. 2 và 3
C. 1, 2 và 3

D. Cả 1, 2, 3, 4

Câu 23: (TH) Cho các nguyên tử:
,
,
. Phát biểu nào sau đây đúng?
A. X và Y là các đồng vị của cùng một nguyên tố hóa học.
B. X, Y, Z là các đồng vị của cùng một nguyên tố hóa học.
C. Z và Y là các đồng vị của cùng một nguyên tố hóa học.
D. Z và X là các đồng vị của cùng một nguyên tố hóa học.
Câu 24: (TH) Nhận định nào sau đây là đúng khi nói về ba nguyên tử:
,
và
?
A. X và Z có cùng số khối.
B. X, Z là hai đồng vị của cùng một nguyên tố hóa học.
C. X, Y thuộc cùng một nguyên tố hóa học.
D. X và Y cùng số neutron.
Câu 25: (TH)Phát biểu nào sau đây đúng?
A. Những phân tử có cùng số hạt proton nhưng khác nhau về số hạt neutron là đồng vị của nhau.
B. Những ion có cùng số hạt proton nhưng khác nhau về số hạt electron là đồng vi của nhau.
C. Những chất có cùng số hạt proton nhưng khác nhau về số hạt neutron là đồng vị của nhau.
D. Những nguyên tử có cùng số hạt proton nhưng khác nhau về số hat neutron là đồng vị của nhau.
Câu 26: (TH) Cho các nguyên tử X, Y, Z, T có các đặc điểm như sau:
(1) nguyên tử X có 17 proton và số khối bằng 35
(2) nguyên tử Y có 17 neutron và số khối 33
(3) nguyên tử Z có 17 neutron và 15 proton
(4) nguyên tử T có 20 neutron và số khối...