Được tôn vinh như vị cha già dân tộc của Nam Phi, ông Nelson Mandela là chính khách nổi tiếng cả thế giới vì sự đấu tranh không mệt mỏi để loại bỏ chủ nghĩa apartheid (phân biệt chủng tộc giữa người da trắng thiểu số và người da đen đa số tại Nam Phi trong quá khứ) và tiến tới xây dựng một xã hội dân chủ đa chủng tộc.

ông Nelson Mandela sinh 18-7-1918, là con trai của cố vấn cho trưởng bộ tộc người Thembu ở vùng Transkei, Nam Phi. Năm 1941, ông từ chối cuộc hôn nhân do ba mẹ sắp đặt và đi đến Johannesburg. Ông Mandela kết hôn với người vợ đầu tiên - bà Evelyn Mase - vào năm 1944. Mặc dù đã có với nhau 4 người con nhưng ông bà vẫn quyết định ly hôn vào năm 1957. Một năm sau đó, ông Mandela cưới bà Winnie Madikizela. Bà Winnie chính là một nhân tố tích cực trong chiến dịch vận động thả tự do cho ông Mandela khỏi chốn giam cầm. Trải qua nhiều sóng gió, hai ông bà li thân vào tháng 4-1992 và sau đó li hôn vào năm 1996. Vào sinh nhật lần 80, ông Mandela tổ chức đám cưới với bà Graca Machel - vợ của cố Tổng thống Mozambique.
Cả cuộc đời Nelson Madela đấu tranh vì quyền bình đẳng. Tại trường đại học, ông tiếp xúc với đầy đủ thành phần người từ các chủng tộc và tầng lớp xuất thân. Ông gặp gỡ những nhân vật có tư tưởng tự do, cấp tiến và đậm màu sắc châu Phi; cũng như đối diện với sự phân biệt và kì thị. Cả hai thái cực này đều là nhân tố thúc đẩy đam mê chính trị của ông Nelson Mandela. Cùng năm 1943, ông Nelson Mandela gia nhập Đảng Đại hội dân tộc châu Phi (ANC) và sau đó thành lập Liên đoàn thanh niên ANC. Năm 1956, ông Mandela và 155 nhà hoạt động khác bị buộc tội phản quốc. Tuy nhiên, cáo trạng đã bị hủy bỏ sau phiên tòa xét xử kéo dài bốn năm. Trong thời gian này, tinh thần chống apartheid ngày càng dâng cao.
Cuộc thảm sát Sharpeville ngày 21-3-1960 là một sự kiện đẫm máu nhưng cũng là bước ngoặt trong cuộc đấu tranh chống apartheid. cảnh sát thẳng tay nã súng vào những người biểu tình da đen khiến 69 người thiệt mạng. Từ đây, Đảng ANC bị cấm hoạt động. Sự kiện Sharpeville cũng đánh dấu kết thúc trong chính sách đấu tranh hòa bình, bất bạo động của ông Mandela và chuyển sang kháng chiến vũ trang. Ông Mandela bí mật đến Algeria năm 1962 tham dự huấn luyện quân sự. Khi trở về nước, ông bị cảnh sát bắt giữ và kết án 5 năm tù vì tội kích động và rời đất nước trái phép. Trong thời gian thụ án, ông Mandela tiếp tục bị buộc tội âm mưu lật đổ chính phủ và phá hoại.
Ngày 12-6-1964, ông Mandela và bảy người khác bị kết án tù chung thân, giam giữ tại nhà tù trên đảo Robben. Trong những năm bị giam cầm, tiếng tăm về ông Mandela ngày càng lan rộng. Ông được xem là một trong những lãnh đạo da đen quan trọng nhất ở Nam Phi và trở thành biểu tượng đấu tranh mạnh mẽ, còn phong trào chống apartheid thì ngày càng tập hợp được nhiều sức mạnh. Thanh niên tại những thị trấn người da đen luôn nỗ lực đấu tranh chống lại sự cai trị của người da trắng.
Năm 1985, Tổng thống Nam Phi khi đó là P.W.Botha đã đề nghị ông Mandela từ bỏ phong trào đấu tranh để đổi lấy sự tự do. Thông qua người con gái Zindzi, ông Mandela bác bỏ đề nghị này và nói rằng: "Thứ tự do mà tôi được nhận có nghĩa lý gì khi tổ chức của nhân dân (ANC) vẫn bị cấm. Chỉ người tự do mới có thể đàm phán. Tù nhân không thể thương lượng gì”.
Dưới sức ép cả từ trong lẫn ngoài, năm 1990, Tổng thống FW de Klerk bãi bỏ lệnh cấm hoạt động đối với đảng ANC. Ông Mandela được thả tự do sau 27 năm ngồi tù và bắt đầu vận động thành lập một chính phủ dân chủ đa chủng tộc mới cho Nam Phi. Sau đó một thời gian, lần đầu tiên trong lịch sử Nam Phi, cử tri mọi chủng tộc nô nức đi bỏ phiếu trong một cuộc bầu cử dân chủ. Kết quả: ông Mandela được bầu làm Tổng thống với số phiếu áp đảo, trở thành vị Tổng thống da đen đầu tiên của Nam Phi sau hơn ba thập kỉ do người da trắng thống trị.
Sự lãnh đạo của Mandela được đặc trưng bởi sự hòa giải chủng tộc, đặc biệt là với người châu Phi da trắng (Afrikaner). Ông chính là người làm hòa giữa người da trắng và người da đen. Cũng giống như Tổng thống Obama, Mandela đã tìm kiếm những "khoảnh khắc có thể thay đổi". Ví dụ, ông công khai ủng hộ đội bóng bầu dục quốc gia Springboks có các cầu thủ chủ yếu là