PHÒNG GD&ĐT
ĐOAN HÙNG

ĐỀ CHÍNH THỨC

ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH NĂNG KHIẾU
LỚP 6, 7, 8 CẤP HUYỆN NĂM HỌC 2021-2022
Môn: Ngữ văn 6
Thời gian làm bài: 120 phút không kể thời gian giao đề
Đề thi có: 01 trang

I. ĐỌC HIỂU (6,0 điểm)
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
Tuổi thơ của tôi được nâng lên từ những cánh diều.
Chiều chiều, trên bãi thả, đám trẻ mục đồng chúng tôi hò hét nhau thả
diều thi. Cánh diều mềm mại như cánh bướm. Chúng tôi vui sướng đến phát dại
nhìn lên trời. Tiếng sáo vi vu trầm bổng. Sáo đơn rồi sáo kép, sáo bè…như gọi
thấp xuống những vì sao sớm.
Ban đêm, trên bãi thả diều thật không còn gì huyền ảo hơn. Có cảm giác
diều đang trôi trên dải Ngân Hà. Bầu trời tự do đẹp như một tấm thảm nhung
khổng lồ. Có cái gì như cháy lên, cháy mãi trong tâm hồn chúng tôi. Sau này tôi
mới hiểu đấy là khát vọng. Tôi đã ngửa cổ suốt một thời mới lớn để chờ đợi một
nàng tiên áo xanh bay xuống từ trời và bao giờ cũng hi vọng khi tha thiết cầu
xin: “Bay đi diều ơi! Bay đi”. Cánh diều tuổi thơ ngọc ngà bay đi, mang theo
nỗi khát khao của tôi.
(Cánh diều tuổi thơ – Tạ Duy Anh)
Câu 1 (1,0 điểm): Xác định những phương thức biểu đạt được sử dụng
trong văn bản.
Câu 2 (1,0 điểm): Em hiểu nghĩa của từ “khát vọng” trong câu: “Sau này
tôi mới hiểu đấy là khát vọng” là gì?
Câu 3 (2,0 điểm): Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ được sử
dụng trong câu: “Bầu trời tự do đẹp như một tấm thảm nhung khổng lồ”
Câu 4 (2,0 điểm): Theo em tác giả muốn nói điều gì qua hình ảnh cánh
diều?
II. LÀM VĂN (14,0 điểm)
Câu 1 (4,0 điểm): Từ thông điệp của văn bản, em hãy viết một đoạn văn
(khoảng 150 chữ) với chủ đề: Ước mơ của em.
Câu 2 (10,0 điểm): Người anh hùng hoặc người dũng sĩ là những người
lập được chiến công, kì tích hay có hành động phi thường.
Trong vai một phóng viên nhỏ, hãy tưởng tượng kể lại cuộc gặp gỡ của
em với một người anh hùng (hoặc một người dũng sĩ).
( Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm )
Họ và tên thí sinh: ..............................................Số báo danh: ............................

HƯỚNG DẪN CHẤM KHẢO SÁT HSNK CẤP HUYỆN
NĂM HỌC 2021-2022
MÔN: NGỮ VĂN 6
A. YÊU CẦU CHUNG
- Giám khảo phải nắm được nội dung trình bày trong bài làm của học sinh
để đánh giá chính xác, vận dụng linh hoạt hướng dẫn chấm, sử dụng nhiều mức
điểm một cách hợp lí, khuyến khích những bài viết có sự sáng tạo.
- Học sinh có thể làm bài theo nhiều cách nhưng nếu đáp ứng những yêu
cầu cơ bản của đề, diễn đạt tốt vẫn cho đủ điểm.
- Điểm bài thi có thể cho lẻ đến 0,25 điểm.
B.YÊU CẦU CỤ THỂ
Phần Câu
Nội dung chính cần đạt
Điểm
- Phương thức biểu đạt chính: tự sự, nghị luận, biểu cảm
1,0
I.
1
ĐỌC 2
- Nghĩa của từ khát vọng: là mong muốn, khát khao để đạt 1,0
HIỂU
được.
- Biện pháp tu từ: So sánh
0,5
3
- Tác dụng:
1,5
+ Làm cho lời văn thêm sinh động, gợi cảm.
+ Biện pháp tu từ so sánh miêu tả bầu trời đẹp, mịn màng
như một tấm thảm nhung. Cách miêu tả gợi lên cảnh vật
lung linh, huyền ảo như một bức tranh thuỷ mặc.
- Thông qua hình ảnh cánh diều, tác giả muốn nói đến 2,0
4
khát vọng của cuộc sống:
+ Khát vọng thể hiện ở câu: …hy vọng khi tha thiết cầu
xin:“Bay đi diều ơi! Bay đi”. Cánh diều tuổi thơ ngọc ngà
bay đi, mang theo nỗi khát khao của tôi.
+ Con người chúng ta sống trong cuộc đời cần có một
khát vọng sống, lí tưởng sống cho riêng mình. Đó là
những ước mơ, hoài bão khát vọng muốn đạt được. Khát
vọng sống như cánh diều bay lên bầu trời rộng lớn thả sức
mình chinh phục.
II.
1
1. Yêu cầu về kĩ năng
- Học sinh viết đúng hình thức đoạn văn nghị luận xã hội 0,5
LÀM
trình bày ý kiến về vấn đề được gợi ra từ văn bản
VĂN
- Xác định được vấn đề nghị luận, lập luận chặt chẽ, có
sức thuyết phục bằng lí lẽ và bằng chứng. Biết huy động
kiến thức sách vở, kiến thức đời sống và những trải
nghiệm riêng của bản thân để làm bài.

2. Yêu cầu về nội dung
HS có nhiều cách trình bày nhưng cần đảm bảo những
ý cơ bản sau:
* Giới thiệu được về vấn đề nghị luận
0,5

2.

* Giải thích: “Ước mơ” là là một điều tốt đẹp ở phía trước
mà mỗi chúng ta đều hướng tới, nó là một cái gì hư ảo làm
niềm tin và động lực cho chúng ta phấn đấu.
* Biểu hiện
- Ước mơ của bạn có từ khi nào, động lực nào để bạn có
ước mơ đó?
- Ước mơ quan trọng như thế nào đối với bạn?
- Ước mơ của bạn dành cho ai?
- Bạn có tự hào về ước mơ của mình không?
- Bạn đang thực hiện ước mơ đó chưa?
…
* Vai trò của ước mơ trong cuộc sống:
- Có ước mơ, con người sẽ luôn có động lực thúc đẩy bản
thân cố gắng vươn lên, vượt qua mọi khó khăn để đạt
được mong muốn của mình.
- Ngược lại, nếu không có ước mơ, con người sống thiếu
ý chí, mơ hồ, vô phương hướng, tẻ nhạt, vô nghĩa… và dễ
dẫn đến thất bại.
- Phê phán những người sống thiếu ước mơ, vô phương
hướng, thiếu ý chí, không biết nỗ lực và cố gắng hoặc
chạy theo những mong muốn viển vông.
* Rút ra bài học liên hệ bản thân:
- Khẳng định ước mơ của bạn là ước mơ chính đáng.
- Hứa rằng bạn sẽ thực hiện ước mơ đó.
1. Yêu cầu về kĩ năng
- Học sinh có kĩ năng viết bài văn kể chuyện tưởng tượng
- Xác định đúng về: ngôi kể, người kể:
+ Ngôi kể: thứ nhất
+ Người kể: phóng viên, nhà báo, người đưa tin (nhập vai)
- Bài viết có bố cục ba phần rõ ràng, lời văn trong sáng,
diễn đạt mạch lạc, có cảm xúc. Không mắc lỗi dùng từ,
diễn đạt, ngữ pháp

0,5

1,0

1,0

0,5

1,0

2. Yêu cầu về nội dung
(HS tùy ý tưởng tượng và sáng tạo để kể thành một câu
chuyện hoàn chỉnh. Các chi tiết tưởng tượng có tính tích
cực, có giá trị đạo đức và tư tưởng sâu sắc, khơi gợi được
nhiều cảm xúc thẩm mỹ...)
* Giới thiệu được bản thân và hoàn cảnh gặp gỡ
1,0
* Diễn biến câu chuyện
6,0
- Kể kết hợp miêu tả được ngoại hình, dáng vẻ nhân vật
- Trò chuyện, phỏng vấn để nhân vật người anh hùng,
dũng sĩ nói được những chiến công, kì tích của mình
+ Chiến công, kì tích hay hành động phi thường đó là gì?
+ Chiến công, kì tích… đó xảy ra ở đâu? Bao giờ? Diễn
biến như thế nào?
+ Chiến công, kì tích… đó có ý nghĩa, có sức lan tỏa như
thế nào với cuộc sống, với con người và xã hội?
* Rút ra bài học về những giá trị đạo đức và tư tưởng sâu 2,0
sắc gợi ra từ những chia sẻ của người anh hùng.
* Lưu ý:
- Do đăc trưng của kiểu bài nên chấp nhận sự sáng tạo của
HS miễn hợp lí. Khuyến khích các bài làm có sự sáng tạo
đem lại hiệu quả thẩm mĩ cao.
--------------------