UBND XÃ VẠN THẮNG
TRƯỜNG TH & THCS NGUYỄN BỈNH KHIÊM
ĐỀ CHÍNH THỨC
(Đề gồm 2 trang)

ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KỲ I
NĂM HỌC 2025 - 2026
MÔN: NGỮ VĂN 9
Thời gian làm bài: 90 phút
( không kể thời gian phát đề)

I. ĐỌC- HIỂU ( 6.0 điểm)
Đọa văn bản :
CHIỀU RƠI BÓNG MẸ
Thương bóng mẹ ngày tàn năm tháng
Thân mỏi mòn mưa nắng vì con
Một đời gian khổ héo hon
Tình quê đất mẹ theo con đường đời

Ngược nẻo đời lênh đênh còn bước
Ngày trở về bến nước cuồn trôi
Mẹ giờ đã khuất xa xôi
Chạnh lòng tiếc nuối qua rồi con đâu 

Hương dịu ngọt đôi dòng sữa mẹ
Dưỡng nuôi con khôn lớn một đời
Mẹ như sao sáng giữa trời
Soi con lối vắng sáng ngời đêm đen

Trăm năm ấy bể dâu mang nặng
Ngấn lệ sầu thầm lặng tiễn đưa
Tiếng ru ngọt dịu ngày xưa
Giờ trôi theo gió theo mưa nghẹo ngào

Thương bao nỗi đắng cay còn nghẹn
Gió đông về rét mẹ ấm con
Nghĩa ân biết mấy cho tròn
Sắt son tình mẹ ngày con đáp đền

Mong chi mãi bay cao ngày ấy
Phút giây này xao lãng nỗi đau
Hương tàn trong khói bay cao
Còn đâu bóng mẹ ngọt ngào đời con…
( Phú Sĩ )

* Chú thích: Phú Sĩ ( 1942-2008) là nhà văn nhà thơ Việt Nam, quê ở Hà Nội. Bài thơ viết
năm 1975, bài thơ đã thể hiện nỗi nhớ về hình ảnh người mẹ hiền hậu của tác giả.
Trả lời câu hỏi/ Thực hiện yêu cầu:
Câu 1. ( 1.0 điểm ) Xác định thể thơ của văn bản? Chỉ ra ít nhất một dấu hiệu của thể loại
thơ được thể hiện trong văn bản trên.
Câu 2. ( 0.5 điểm ) Phương thức biểu đạt chính của văn bản?
Câu 3. ( 1.5 điểm ) Hình ảnh người mẹ hiện lên qua những hình ảnh nào trong khổ thơ sau:
Thương bóng mẹ ngày tàn năm tháng
Thân mỏi mòn mưa nắng vì con
Một đời gian khổ héo hon
Tình quê đất mẹ theo con đường đời
Câu 4. ( 1.5 điểm ) Hãy chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ được sử dụng trong hai
câu thơ :
“Mẹ như sao sáng giữa trời
Soi con lối vắng sáng ngời đêm đen”
Câu 5. ( 1.5 điểm ) Đoạn thơ “ Chiều rơi bóng mẹ” đã gợi cho em về công ơn sinh thành
của mẹ. Vậy thông điệp sâu sắc nhất em rút ra được từ đoạn thơ là gì?

II. VIẾT ( 4.0 điêm)
Viết bài văn phân tích nội dung và nghệ thuật đoạn thơ:
Thương bóng mẹ ngày tàn năm tháng
Thân mỏi mòn mưa nắng vì con
Một đời gian khổ héo hon
Tình quê đất mẹ theo con đường đời
Hương dịu ngọt đôi dòng sữa mẹ
Dưỡng nuôi con khôn lớn một đời
Mẹ như sao sáng giữa trời
Soi con lối vắng sáng ngời đêm đen
Thương bao nỗi đắng cay còn nghẹn
Gió đông về rét mẹ ấm con
Nghĩa ân biết mấy cho tròn
Sắt son tình mẹ ngày con đáp đền
( Chiểu rơi bóng mẹ- Phú sĩ)
……………..Hết………………..