MÔN NGỮ VĂN

TT

Thành
phần
năng lực

I

Năng lực
Đọc

II

Năng lực
Viết

Cấp độ tư duy
Mạch nội dung

Văn bản
văn học

Thơ tự
do

Nghị luận xã hội
Nghị luận văn học
Tỷ lệ %
Tổng

Nhận
biết

Thông
hiểu

Vận
dụng

Tỷ lệ

Tỷ lệ

Tỷ lệ

10%

20%

10%

40%

10%

20%

30%

60%

20%

40%

40%

100%

Tổng %

100%

PHÒNG GD & ĐT THÁI THỤY
TRƯỜNG TH & THCS THÁI THỊNH

ĐỀ CHÍNH THỨC

ĐỀ KIỂM TRA CUỐI HỌC KỲ I
NĂM HỌC: 2024 - 2025
Môn: Ngữ văn 9
Thời gian làm bài: 90 phút
Ngày kiểm tra: 20 tháng 9 năm 2024

I. PHẦN ĐỌC HIỂU (4.0 điểm)
Đọc văn bản sau:
CHUNG NGHĨA ĐỒNG BÀO
Tác giả: Trương Ngọc Ánh
Bao sinh linh oằn trong sóng dữ
Mắt người bầm chớp giật mưa chan
Bao thảm cảnh trời nghiêng núi lở
Biết mấy đau thương ập xuống cơ hàn
Những phận người trôi theo bọt lũ
Sóng Thủy Tinh cuộn đỏ Hồng Hà
Những mái ấm bỗng vùi trong lòng đất
Miền Bắc đau khi bão tố tràn qua
Vâng là nỗi đau quặn thắt
Ơi bí bầu chung núm ruột liền nhau
Một miếng sẻ chia tình đồng bào cao cả
Nối vòng tay bắc lại nhịp cầu
Cơn ấm lạnh thấm vào tình dân tộc
Ngựa chung tàu đâu quản buổi gian nan
Tình ruột thịt vỗ về nhân ái
Chảy hồng tươi dòng máu Việt Nam.
(Báo Mới trang thông tin điện tử 11/9/2024 – Những trang thơ xúc động viết về cơn bão Yagi)
Câu 1 (0,5 điểm). Xác định thể thơ của văn bản.
Câu 2 (1,0 điểm). Ghi lại những từ ngữ khắc họa hình ảnh cơn bão Yagi mà tác giả sử
dụng trong bốn dòng thơ đầu. Qua những từ ngữ đó, cơn bão Yagi hiện lên như thế nào trong
tâm trí của tác giả?
Câu 3 (0.5 điểm). Em hiểu thế nào về hình ảnh “Bao sinh linh oằn trong sóng dữ?
Câu 4 (1,0 điểm). Chỉ ra một biện pháp tu từ và phân tích hiệu quả của biện pháp tu từ
được sử dụng trong hai dòng thơ:
Những mái ấm bỗng vùi trong lòng đất
Miền Bắc đau khi bão tố tràn qua
Câu 5 (1đ). Biến đổi khí hậu có tác động đến sự tồn vong của toàn cầu, nó tạo ra những
thách thức to lớn, ảnh hưởng nặng nề tới mục tiêu phát triển của một quốc gia. Thật không may,
Việt Nam là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng trầm trọng của biến đổi khí hậu. Biến
đổi khí hậu đang làm tăng các hiện tượng thời tiết cực đoan như bão, lũ, hạn hán… Và miền

Bắc nước ta vừa phải trải qua cơn bão Yagi khủng khiếp… Theo em, cần làm gì để giảm thiểu
sự biến đổi khí hậu ở nước ta nói riêng và toàn cầu nói chung? 
II. PHẦN VIẾT (6.0 điểm)
Câu 1 (2.0 điểm) . Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) phân tích 8 dòng thơ đầu của văn bản
“ Chung nghĩa đồng bào” trích trong phần đọc hiểu.
Câu 2 (4.0 điểm).
Cơn ấm lạnh thấm vào tình dân tộc
Ngựa chung tàu đâu quản buổi gian nan
Tình ruột thịt vỗ về nhân ái
Chảy hồng tươi dòng máu Việt Nam.
Siêu bão Yagi đổ bộ vào đất liền gây ra những thiệt hại nặng nề về người và tài sản khiến
cho cuộc sống của người dân bị đảo lộn và mọi thứ trở nên mong manh trước thiên nhiên khắc
nghiệt. Từ nội dung những câu thơ trên, kết hợp với hiểu biết xã hội, em hãy viết bài văn nghị
luận (khoảng 400 chữ) để trả lời câu hỏi: Nên ứng xử thế nào với những người xung quanh đặc
biệt là những người dân chịu ảnh hưởng nặng nề của cơn bão Yagi vừa qua?

HƯỚNG DẪN CHẤM
Phầ
n
I

Câu Nội dung

Điểm

1

- Thể thơ: Tự do

0,5

2

-Những từ ngữ khắc họa hình ảnh cơn bão Yagi mà tác giả sử dụng trong
bốn dòng thơ đầu: sóng dữ, chớp giật, mưa chan, trời nghiêng núi lở
- Qua những từ ngữ đó, cơn bão Yagi hiện lên trong tâm trí của tác giả:
cơn bão lịch sử có sức càn quét kinh hoàng, để lại bao thảm cảnh, đau
thương, mất mát …

0.5

3

4

5

II

1

Hình ảnh “Bao sinh linh oằn trong sóng dữ”?
- Con người, vạn vật đang gồng mình chống lại sóng dữ.
- Sự sống đang bị đe dọa đồng thời gợi sự đau thương, mất mát
- Cảnh tượng kinh hoàng
- Sức tàn phá khủng khiếp của cơn bão…
Học sinh chỉ ra một biện pháp tu từ và phân tích hiệu quả của biện
pháp tu từ được sử dụng trong hai dòng thơ:
Những mái ấm bỗng vùi trong lòng đất
Miền Bắc đau khi bão tố tràn qua
- Chỉ ra một trong hai biện pháp tu từ nhân hóa hoặc hoán dụ : chỉ ra
được đúng biện pháp tu từ trong hai dòng thơ trên
- Tác dụng : nêu đúng tác dụng của biện pháp tu từ đó trong dòng thơ
- HS tự trả lời theo nhận thức, quan điểm cá nhân. Sau đây là gợi ý:
Biến đổi khí hậu có tác động đến sự tồn vong của toàn cầu, nó tạo ra
những thách thức to lớn, ảnh hưởng nặng nề tới mục tiêu phát triển của
một quốc gia. Thật không may, Việt Nam là một trong những quốc gia
chịu ảnh hưởng trầm trọng của biến đổi khí hậu. Biến đổi khí hậu đang
làm tăng các hiện tượng thời tiết cực đoan như bão, lũ, hạn hán… Và
miền Bắc nước ta vừa phải trải qua cơn bão Yagi khủng khiếp… Theo
em để giảm thiểu sự biến đổi khí hậu ở nước ta nói riêng và toàn cầu nói
chung:
1. Cần nhận thức đúng đắn về tác hại của việc biến đổi khí hậu và ý
nghĩa của việc ngăn chặn sự biến đổi khí hậu …
2. Cần hành động : HS có thể đưa ra các nhóm giải pháp hoặc liệt kê
các giải pháp như
+ Tiết kiệm năng lượng
+ Sử dụng phương tiện ít ô nhiễm
+ Giảm thiểu rác thải
+ Mua sắm thông minh
+ Trồng nhiều cây xanh
+ Sử dụng năng lượng tái tạo
+ Tham gia vào các hoạt động vận động bảo vệ môi trường…
1. Đảm bảo cấu trúc đoạn nghị luận văn học :
+ Dung lượng 200 chữ
+ Đúng hình thức đoạn văn
2. Xác định đúng vấn đề nghị luận: phân tích tám dòng thơ đầu của văn
bản “ Chung nghĩa đồng bào” trích trong phần đọc hiểu.

0.5
0.5

0,25
0,75
1

0,25
0,25

3. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm
0,25
HS có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần giới thiệu được vấn
đề cần bàn luận, nêu rõ lí do và quan điểm của bản thân, hệ thống luận
điểm chặt chẽ, lập luận thuyết phục, sử dụng dẫn chứng thuyết phục.
Sau đây là một hướng gợi ý:
1,25
a. Mở đoạn
- Nêu vấn đề cần bàn luận: "Chung nghĩa đồng bào" của tác giả Trương
Ngọc Ánh, Cơn bão Yagi được thể hiện qua nhiều hình ảnh sống động và
tinh tế, góp phần làm rõ sức càn quét kinh hoàng của nó và cho chúng ta
cảm nhận được bao đau thương, mất mát mà cơn bão gây ra…
b. Thân đoạn:

Học sinh biết bám sát ngữ liệu và khai thác hiệu quả các tín hiệu
nghệ thuật (từ ngữ, hình ảnh, cách ngắt nhịp, biện pháp nghệ thuật
nhân hóa, phép đối, ẩn dụ…) để làm rõ bốn dòng thơ đầu bài “Chung
nghĩa đồng bào”.
c. Kết đoạn

- Khái quát giá trị nội dung nghệ thuật của đoạn thơ
- Chỉ ra thông điệp
2

*Hình thức
0,25
+ Đảm bảo dung lượng 400 chữ
+ Đúng hình thức bài văn (Mở bài nêu được vấn đề, Thân bài triển
khai được vấn đề, Kết bài khái quát được vấn đề)
0,25
+ Lập luận chặt chẽ, lí lẽ thuyết phục, dẫn chứng phù hợp,

diễn đạt mạch lạc, hoàn chỉnh, đúng chuẩn chính tả, ngữ pháp

* Nội dung:
a. Mở bài:
- Dẫn dắt vấn đề phù hợp
- Nêu luận điểm chính: Cách ứng xử đúng đắn của mỗi chúng ta với với
những người chịu ảnh hưởng nặng nề của cơn bão Yagi vừa qua.
0.5
b. Thân bài:
*Giải thích vấn đề nghị luận : Thế nào là cách ứng xử đúng đắn với
những người chịu ảnh hưởng nặng nề của cơn bão Yagi ?

*Bàn luận
- Nêu được những cách ứng xử đúng đắn của mỗi chúng ta với với
những người xung quanh đặc biệt là những người dân chịu ảnh hưởng
nặng nề của cơn bão Yagi vừa qua (đưa ra lí lẽ và dẫn chứng, phân tích

làm sáng tỏ vấn đề nghị luận, bàn luận thuyết phục, phù hợp với
2.5
chuẩn mực đạo đức, văn hóa …).
- Liên hệ bản thân rút ra bài học cho mình và mọi người
+ Bài học nhận thức
+ Bài học hành động
C- Kết đoạn:
0.5
Khẳng định vấn đề cần nghị luận
* Lưu ý: Không cho điểm những bài viết có suy nghĩ lệch lạc, tiêu

cực, trái pháp luật và trái thuần phong mĩ tục Việt Nam.