UBND XÃ QUẢNG TÍN
TRƯỜNG THCS TRẦN HƯNG ĐẠO
ĐỀ CHÍNH THỨC
I.Đọc hiểu (4,0 điểm)

ĐỀ KIỂM TRA CUỐI KÌ I
NĂM HỌC:2025-2026
MÔN:NGỮ VĂN 7
Thời gian làm bài:90 phút
(Không kể thời gian giao đề)

Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi:
HOA ĐÀO NỞ TRÊN VAI
[…] Vậy là Lụm trở thành con cháu nhà này cũng đã được hơn ba tháng. Ông
vẫn nhớ như in buổi sáng hôm ấy. Lúc trở về từ nơi tránh lũ ông thất thần nhìn
nhà cửa tan hoang. Lúc đang bới trong đống đổ nát tìm nồi niêu, xoong chảo
ông giật mình nhìn thấy trên bụi tre bị bão quật nằm rạp xuống bám đầy bùn
đất sau cơn lũ có hình hài một con người. Nói đúng hơn đó là một đứa trẻ, quần
áo nhuốm màu bùn, tay cố ôm lấy thân cây. Xứ này đâu lạ gì cảnh sau mỗi trận
bão lũ lại thấy đồ đạc nhà mình trôi đi, đồ đạc nhà người ta trôi đến. Khi thì
xoong nồi, khi thì cây cối, gà, vịt, khi thì quần áo, búp bê, cặp sách. Nói chung
đủ cả, lẫn lộn trong bùn đất chẳng còn dùng được. Nhưng chưa bao giờ ông
nghĩ thứ trôi đến sau cơn lũ lại là một thằng bé sáu tuổi, người ngợm đặc như
một khối bùn.Sau lũ, nguồn nước cũng ô nhiễm nặng. Những gáo nước đục
ngầu không thể gột rửa hết bùn đất trên cơ thể đứa bé tội nghiệp. Ngay cả sau
này cũng vậy, dù ông Vại và vợ chồng đứa con trai có yêu thương ra sao cũng
không thể nào xóa đi ký ức đau buồn trong nó. Ông từng dắt thằng nhỏ ngược
dòng cơn lũ tìm về nhà. Nhưng về đến nơi chỉ thấy cảnh tượng tan hoang.
Người ta nói người thân thằng nhỏ đã trôi theo cơn lũ, không về. Kể từ đó
thằng nhỏ trở thành con cháu trong nhà. Người làng nói chắc ông trời thương
vợ chồng chị Thảo lấy nhau chục năm vẫn chưa có con nên cơn lũ đã đưa thằng
nhỏ dừng lại nơi này. Từ khi có nó nhà cửa tự nhiên cứ ấm dần lên. Dù sau lũ,
dựng tạm cái lều, ba con người co cụm lại bên mâm cơm đạm bạc và giấc ngủ
tứ bề gió thổi. Chồng Thảo đi xuất khẩu lao động đã được gần hai năm. Ở xa,
quặn lòng thương quê nhà mưa lũ. Nên Vĩnh nói số tiền anh tiết kiệm được sẽ
gửi về xây một căn nhà tử tế, nền cao, móng chắc để những mùa bão sau bớt đi
phần thấp thỏm, âu lo. Hơn nữa, không thể để cho thằng nhỏ sống tạm bợ thế
được. Sẽ chỉ càng khiến nó nghĩ về mất mát. Thế là một ngôi nhà nhỏ được xây
lên. Thỉnh thoảng ông Vại ới thằng nhỏ xách hộ cái xô, giữ giùm cái thang,
trông giùm mấy mẻ cá đang phơi ngoài sân sợ con mèo ăn mất. Sợ nó ngồi
không hay nghĩ ngợi vẩn vơ, lúc giải lao ông thường đạp xe đèo nó đi chơi làng
trên xóm dưới. Mấy đứa nhỏ hàng xóm chạy sang kéo thằng Lụm chạy mất tiêu
sau rặng cúc tần. Trời tối nhá nhem thằng Lụm trở về với bộ dạng lấm lem,
miệng cười hở hàm răng sún chưa thay hết. Thảo vờ mắng nó vài câu chứ bụng
dạ thì mừng vui quá chừng. Ít ra cũng thấy Lụm bắt đầu cười trở lại. Nửa đêm
cũng ít dần những cơn ác mộng khiến thằng nhỏ bật dậy mếu máo gọi Mẹ ơi.
Nó cũng thôi bám chặt vào cột nhà mỗi khi thấy ngoài trời nổi gió.
[..] Cảnh tát cá đồng mới đông vui làm sao. Bà con ai cũng ghé chọn vài con cá
to mua về để ăn Tết. Cá đồng ăn cỏ, nước sạch chảy lưu thông nên thơm thịt ai
cũng thích. Lụm bận bịu với chiếc giỏ đựng đầy tôm tép của mình. Cô Thảo nói
Lụm bán được bao nhiêu tiền đều được giữ lại để đi chợ Tết. Thằng nhỏ sướng

rơn lội cả ngày dưới đồng, bùn bết từ đỉnh đầu xuống chân, chỉ hàm răng trắng
thỉnh thoảng thích chí cười khanh khách. Tối về cô Thảo đun sẵn nồi nước lá,
lôi Lụm ra kì cọ. Tay Thảo dừng lại bên chiếc bớt đỏ trên vai thằng nhỏ, khẽ
cười bảo:
- Con nhìn xem, hoa đào ngoài vườn chưa kịp nở mà hoa đào trên vai con đã nở
hoa rồi.
- Hồi trước mẹ con hay nói ai có chiếc bớt đỏ như hoa sau này nhất định sẽ
hạnh phúc. Có thật vậy không cô?
- Đúng thế. Cô cũng tin sau này Lụm nhất định sẽ trở thành một chàng trai tươi
vui, hạnh phúc. Bởi con mang cả mùa xuân đang nở thắm trên vai.
Lụm nhắm mắt, ngửa cổ cảm nhận sự ấm áp của từng gáo nước lá dội xuống
người mình và những cánh hoa đào chầm chậm nở trên vai...

(Trích Hoa đào nở trên vai,Vũ Thị Huyền Trang)
*Chú thích: Tác giả: Vũ Thị Huyền Trang sinh năm 1987,tốt nghiệp
Khóa IX Khoa viết văn và báo chí,Đại học Văn hóa Hà Nội ,hội viên
VHNT tỉnh Phú Thọ.Vũ Thị Huyền Trang là tác giả của 14 đầu sách văn
học đã xuất bản,sở hữu một bộ sưu tập khá lớn các giải thưởng lớn nhỏ
trong các cuộc thi sáng tác văn xuôi,truyện ngắn.Các sáng tác chủ yếu
viết về đề tài gia đình và phụ nữ.Ở chị có sự yêu thương day dứt cho
những số phận,những bi kịch của con người nhất là người phụ nữ và trẻ
em.
Câu 1 (0,5 điểm):Đoạn trích trên được kể theo ngôi thứ mấy?
Câu 2 (0,5 điểm):Tìm chi tiết miêu tả Lụm khi được ông Vại tìm thấy
trong đống đổ nát ngay sau cơn bảo?
Câu 3 (1,0 điểm):Chi tiết “Tối về cô Thảo đun sẵn nồi nước lá,lôi Lụm
ra kì cọ” thể hiện tình cảm của cô Thảo đối với Lụm như thế nào?
Câu 4 (1,0 điểm):Chỉ ra lời dẫn tiếp và các dấu hiệu để nhận biết lời dẫn
trực tiếp có trong các câu văn sau: Nửa đêm cũng ít dần những cơn ác
mộng khiến thằng nhỏ bật dậy mếu máo gọi “mẹ ơi” .Nó cũng thôi bám
chặt vào cột nhà mỗi khi thấy ngoài trời nổi gió.
Câu 5 (1,0 điểm):Từ nội dung của đoạn trích em rút ra bài học gì cho bản
thân?
II.Viết (5,0 điểm)
Câu 1 (1,0 điểm): Từ đoạn trích ở phần đọc hiểu,em hãy viết đoạn văn
(khoảng 130-150 chữ) phân tích nhân vật Lụm.
Câu 2 (4,0 điểm): Viết bài văn nghị luận nêu suy nghĩ của em về vấn đề
lạm dụng mạng xã hội của học sinh hiện nay.