https://thuviensach.vn

Table of Contents
Mục lục
Xứ sở của những người ngáp:
Quê ta vạn tuế:
Có nên làm bác sĩ không, con?:
Không thể thành người:
Phải ho lao mới được:
Xót tiền dân:
Thanh tra sắp đến:
Cả một ổ:
Nếu tôi là đàn bà:
Những điều trớ trêu của kỹ thuật:
Chuyện vợ chồng:
Giá không có ruồi!:
Anh lính Mêmét làng Êmét:
Lỗi tại anh:
Chỉ mỗi đồng lương:
Ông vua và con rệp béo nhất thế giới:
Chiếc đèn đường và phố chúng tôi:
Chúng ta cũng bay lên mặt trăng:
Lũ người chúng ta!:
Giấc mơ Mỹ:
Chuyện đó không liên quan đến tôi:
Nhà hiền triết và hai người bạn:
Người thay cả dàn nhạc:
Ngài - Còi:
Thôi thì ở lại:
Lên giá đến nơi rồi!:
Biết ơn vạn bội:

https://thuviensach.vn

Chỉ tại trời mưa:

https://thuviensach.vn

Mục lục
Xứ sở của những người ngáp:
Quê ta vạn tuế:
Có nên làm bác sĩ không, con?:
Không thể thành người:
Phải ho lao mới được:
Xót tiền dân:
Thanh tra sắp đến:
Cả một ổ:
Nếu tôi là đàn bà:
Những điều trớ trêu của kỹ thuật:
Chuyện vợ chồng:
Giá không có ruồi!:
Anh lính Mêmét làng Êmét:
Lỗi tại anh:
Chỉ mỗi đồng lương:
Ông vua và con rệp béo nhất thế giới:
Chiếc đèn đường và phố chúng tôi:
Chúng ta cũng bay lên mặt trăng:
Lũ người chúng ta!:
Giấc mơ Mỹ:
Chuyện đó không liên quan đến tôi:
Nhà hiền triết và hai người bạn:
Người thay cả dàn nhạc:
Ngài - Còi:
Thôi thì ở lại:
Lên giá đến nơi rồi!:
Biết ơn vạn bội:
Chỉ tại trời mưa:

https://thuviensach.vn

XỨ SỞ CỦA NHỮNG NGƯỜI NGÁP
Azit Nexin
www.dtv-ebook.com
Dịch giả:: Thái Hà - Đức Mẫn - Ngọc Bằng

Xứ sở của những người ngáp:
Ngày xửa ngày xưa ở một nơi xa lạ có một quốc gia. Người dân của
quốc gia này sống rất hạnh phúc. Nhưng một ngày nọ bỗng có một bệnh
dịch xuất hiện làm họ điêu đứng. Một số bắt đầu sút cân và thấp hẳn đi, số
khác trái lại, ngày càng béo ra và cao lên.
Những người bị gầy đi thì gầy một cách khủng khiếp. Nếu như trước
đây người đó cân nặng chín mươi kilô, thì một thời gian sau chỉ còn tám
mươi, sau đó năm mươi kilô, thậm chí bốn mươi kilô. Những người trước
đây cao một mét tám mươi bây giờ chỉ còn mét rưỡi, sau đó còn có một
mét. Song người ta gầy và thấp đi rất chậm, chậm đến nỗi không ai nhận ra
điều đã xảy ra với chính họ, cũng như với những người khác. Người ta sút
cân mỗi ngay chỉ năm, mười gram, còn thấp đi mỗi ngày cũng chỉ một, hai
milimet. Nhưng thời gian trôi đi, và một ngày nọ người ta trở nên gày hơn
que củi và cao không hơn ngọn cỏ. Nhưng than ôi, như thế chưa phải là hết,
mọi người tiếp tục thấp bé hơn nữa.
Cũng trong thời gian đó những người khác thì ngày càng béo và to lớn
hơn. Nhưng cũng như những người kia, họ béo và cao lớn hơn rất chậm,
mỗi ngày chỉ nặng thêm năm - mười gram, cao hơn một - hai milimet. Nên
trong số họ cũng không ai nhận ra. Cuối cùng họ cao bằng cái chòi cứu hỏa,
còn người thì to phình ra như cái xuồng.
Nhưng số người béo ra ít hơn số người gầy đi. Cứ năm mươi người gầy
đi mới có một người béo ra. Con cái những người gầy khi đẻ ra cũng bé tí
xíu, chỉ bằng quả đào rừng. Còn con cái những người béo khi đẻ ra to như
con voi con.

https://thuviensach.vn

Những người sinh ra thấp lùn hay to béo đều coi chuyện xảy ra như điều
tự nhiên, không có gì đặc biệt. Không để ý đến sự bé nhỏ của mình, những
người gầy khi nhìn thấy có người còn bé hơn mình thì tự an ủi: “Ôi, đấng
tối cao, nghìn lần cảm ơn Người! Hóa ra trên đời này còn có những người
bé tí xíu. Mình vẫn còn khá!”
Còn những người béo khi nhìn thấy những người béo hơn mình thì cầu
xin thánh Ala: “Ôi, đấng tối cao, hãy giúp con to hơn những người khác!”
Đấng Tối cao tiếp nhận những lời cầu xin của họ và làm cho họ ngày
càng béo hơn. Cuối cùng đến cái ngày mà nhà của những người béo trở nên
chật hẹp. Họ phải nối thêm quần áo cho che được kín chân, phải mở rộng
đường phố để đi lại, phải nâng cao mái nhà để chui vào được.
Nhưng rồi lại đến một ngày những đường phố đã được mở rộng kia lại
trở thành bé, những ngôi nhà đã nới rộng lại trở nên chật chội, và quần áo
đã nối dài lại trở thành ngắn. Họ lại tiếp tục nới rộng thêm quần áo, nhà
cửa, đường xá.
Còn những người gầy thì cứ tiếp tục bé hơn, và ít nhận ra hơn. Nhưng
đến một ngày có một người chui vừa vỏ quả dưa hấu là nhà của họ, người
thứ hai chui vừa quả hồ đào, còn người thứ ba chui vừa củ lạc. Nhưng sự
việc chưa kết thúc ở đó: mội thời gian sau họ hoàn toàn biến mất. Mắt
thường không thể nhận ra được họ nữa. Người ta chỉ có thể nhận ra họ qua
kính hiển vi.
Tuy nhiên mọi người tiếp nhận điều đó như một lẽ tự nhiên, không ai
phàn nàn gì.
Nhưng rồi một ngày nọ xảy ra một chuyện, những người to béo thôi
không béo ra và cao hơn nữa. Ôi, giá như chỉ có vậy! Đằng này càng ngày
họ càng gầy và bé đi, hơn nữa, họ thấp đi và sụt cân không từ từ như lúc họ
béo và cao nữa, mà thấp bé rất nhanh. Nếu như trước đây một ngày họ chỉ

https://thuviensach.vn

cao hơn được một, hai milimet, thì bây giờ mỗi ngày họ thấp đi hẳn năm
mười tấc.
Nếu trước kia mỗi ngày họ nặng thêm chỉ khoảng vài gram, thì bây giờ
giảm đi hẳn năm, có khi mười kilô. Khi đi ngủ họ còn cao năm mét và nặng
hai tấn, thì sáng ra thức dậy họ chỉ còn cao hai mét và nặng hai trăm kilô.
Họ cứ gầy đi, gầy đi mãi cho đến một ngày không còn nhận ra nhau được
nữa. Nhìn vào gương họ không nhận ra chính mình. Một nỗi sợ hãi bao
trùm những người béo. Làm sao có thể chịu được cảnh đáng sợ này - cứ gầy
mãi cho đến khi hoàn toàn biến mất. Những bức tường nhà trong thành phố
rung lên vì tiếng than khóc của họ:
- Chúng ta đang bị gầy đi!
- Chúng ta đang bị tan đi!
- Chúng ta sắp sửa biến mất!
Nhưng than khóc chẳng giúp được gì. “Làm gì đây, chả lẽ bó tay chờ
chết sao? Phải cùng suy nghĩ để tìm cách giữ trọng lượng mình mới được”.
Bây giờ họ không còn dám mơ ước được to lớn như trước nữa, mà chỉ còn
dám mong giữ được nguyên như hiện nay. Họ đến gặp các bác sĩ. Nhưng
các bác sĩ trông còn đáng thương hơn họ. Ngày đêm họ lo nghĩ về tai họa
đang giáng xuống đầu họ. Họ đang tan đi từng ngày. Căn bệnh đáng sợ ở
chỗ nó lây truyền từ người này sang người khác. Các bác sĩ kê cho họ đơn
thuốc, tiêm cho họ những mũi tiêm giúp cứng xương, khuyên họ phải cố ăn
càng nhiều càng tốt. Khuyên họ không nên lo lắng, không cáu giận. Nhưng
tất cả đều không ăn thua. Những người dân nước này nghĩ mãi và cuối cùng
quyết định phải sang các nước khác tìm được người hiểu biết có thể giúp họ
thoát được tai họa này.
Họ đã mời sang nước mình một chuyên gia giỏi nhất thế giới về béo,
ông chuyên gia này sang, sau khi xem những người gầy, nói:

https://thuviensach.vn

- Bệnh của các vị không có gì mới. Ở các nước khác cũng có. Nhưng dù
có đáng sợ đến mấy nó vẫn có thể chữa được. Tôi sẽ ở lại nước các vị một
thời gian. Các vị hãy mở to mắt, dỏng túi ra và làm theo đúng tất cả những
gì tôi sẽ làm. Nếu các vị hành động giống như tôi các vị sẽ thôi không bị
gầy và bé đi nữa. Nhưng các vị cũng sẽ không béo thêm và cao thêm được
nữa.
Nói xong, vị chuyên gia tiến đến cái cân và trước mặt đông đảo mọi
người ông ta đứng lên để cân đo. Trọng lượng của ông ta là bảy mươi nhăm
kilô, chiều cao là một mét bảy chín.
Những người dân của xứ sở ác nghiệt này không rời mắt khỏi vị chuyên
gia, cố gắng ghi nhớ tất cả những gì ông ta làm. Bốn mươi ngày và bốn
mươi đêm ông bác sĩ nọ sống cùng với những người đang chịu đau khổ.
Sau đó ông cho gọi tất cả mọi người đến xung quanh mình và bảo:
- Tôi đã sống một thời gian với các vị. Các vị đã nhìn thấy tất cả những
gì tôi làm. Các vị hãy sống như tôi, chắc chắn các vị sẽ thoát được căn bệnh
ấy!
Tuy ông ta nói thế, nhưng người dân xứ sở này không nhận thấy vị
chuyên gia kia làm điều gì đặc biệt, khác với những điều họ vẫn thường làm
hàng ngày. Dù cố gắng tập trung chú ý họ vẫn không nhìn thấy gì.
Còn vị chuyên gia để cho họ thêm tin tưởng đề nghị:
- Các vị có muốn tôi cân lại một lần nữa cho các vị xem không?
Rồi ông ta cân thử - bảy mươi nhăm kilô. Đo thử - một mét bảy mươi
chín. Trọng lượng và chiều cao vẫn nguyên như trước. Người dân nước này
rất kinh ngạc.
- Vậy thì ông ta làm cái gì mà chúng ta không làm nhỉ? - Họ nát óc tự
hỏi.

https://thuviensach.vn

Khi đã ở trên boong con tàu sẽ đưa ông rời khỏi đất nước, vị chuyên gia
nói khi chia tay:
- Bây giờ tôi hy vọng các vị đã hiểu rồi chứ? Hãy làm tất cả những gì tôi
làm! Tạm biệt!
Đêm trước hôm ra đi vị chuyên gia không hiểu sao không ngủ được. Vì
thế khi nói những lời đó vị ấy cứ ngáp hoài, ngáp một cách công khai đến
nỗi có thể nhìn thấy cả cái lưỡi nhỏ trong miệng.
Nhận thấy điều đó, người dân nước này đồng thanh reo lên sung sướng:
- Bây giờ thì rõ rồi!
- Ông ấy ngáp!
- Ông ấy vươn vai!
- Bây giờ mới hiểu tại sao ông ấy không bị gầy đi!
- Chúng ta sẽ làm đúng như ông ấy!
Từ đó tất cả dân chúng nước này không lúc nào ngừng ngáp và vươn
vai. Và quả thực, họ thôi không còn bị gầy và bé đi nữa. Những người béo
vẫn béo, còn người nhỏ thì vẫn nhỏ. Mọi việc đâu lại vào đấy. Họ không
còn bị đe dọa trở thành tiêu vong. Nhưng họ cũng không còn có thể làm
được gì trong đời nữa - vì không đủ thời gian. Suốt ngày họ chỉ ngáp và
vươn vai!
Thái Hà dịch

https://thuviensach.vn

XỨ SỞ CỦA NHỮNG NGƯỜI NGÁP
Azit Nexin
www.dtv-ebook.com
Dịch giả:: Thái Hà - Đức Mẫn - Ngọc Bằng

Quê ta vạn tuế:
Nếu cậu tin những chuyện sau đây là có thật thì tớ cũng coi như một
người đã chết. - Anh ta nói.
Chúng tôi tựa lưng vào tường ngục sưởi nắng. Viên coi tù Daruppócxôn
chắp tay sau đít đi qua mặt chúng tôi ra vẻ muốn nói rằng hai tay hắn đã
đắp lên những ngọn đồi kia.
- Thế ai mới là người sống? Cái gì chả thế. - Tôi đáp - Cậu phải cảm ơn
trời đất mới phải. Có những người còn cơ cực hơn chúng ta nhiều ấy chứ.
Thôi vui lên, còn cái xác là may rồi.
- Đâu có thế, ông bạn, - Anh ta phản đối - không còn ai có thể cơ cực
hơn được. Phải khẳng định là tớ đã không còn tồn tại nữa. Bây giờ thậm chí
tớ không thể giải thích cho cậu được... Cậu có nhìn thấy tớ thật, nhưng cái
đó chẳng có nghĩa lý gì: tớ vẫn cứ là đã chết rồi, tớ không còn tồn tại. Đầu
tiên tớ biết là tớ không còn vào lúc tớ 12 tuổi. Trước đó quê tớ không có
trường công. Năm đó nhà nước công bố bảng chữ cái và những nhà có học
ở quê tớ quyết định phải đưa con vào trường công. Bố tớ tự cho mình là
người có học nên cũng muốn cho tớ vào đó. Thế rồi ông ấy cầm tay tớ dắt
đi. Ông hiệu trưởng đòi bố tớ cho xem giấy khai sinh của tớ.
- Chúng tôi chưa khai cho cháu, - Bố tới nói - hay ông lấy giấy của tôi
vậy!
Tất nhiên là không được. Ở trường Đavuađa Khôđji, học trò học chữ cũ,
không cần khai sinh.

https://thuviensach.vn

Bố tớ cứ muốn tớ học trường mới...
Phải cầu cứu đến người làm đơn thuê ngồi trước phòng thị chính. Sau đó
cầm đơn vào phòng khai sinh... Một thầy ký nhận đơn, rồi rút ra sổ sách gì
gì, sau đó lục mãi mới thấy phán ghi về bố tôi.
- Ông là Rêsít? - Người ấy hỏi.
- Dạ phải. - Bố tôi đáp.
Thầy ký lần sách đọc những số liệu về bố tớ.
- Năm sinh 1897... quận Đêghimentep phố Tavuxbaga, số nhà cũ là 51,
mới là 28... Năm 1911 lấy vợ là Khađgiê sinh con trai là Êmin. Phải vậy
không?
- Đúng ạ - Bố tớ đáp - Tôi muốn làm giấy khai sinh cho thằng cháu
Êmin. Tôi định cho nó vào học trường công. Trước đây người ta không đòi
giấy khai sinh.
Thầy ký nghi hoặc nhìn bố tớ.
- Cha nội ơi, khai sinh nào cơ? Con ông chết lâu rồi còn gì!
- Ấy chết, ngài nói vậy! - Bố tớ sửng sốt - Cháu nó đây, nó đang đứng
cạnh tôi mà.
Thầy ký đọc lại mấy hàng trong sổ:
- Ông là Rêsít?
- Đúng, Rêsít.
- Bố ông tên là Mêmét?
- Đúng, điều ấy cũng đúng.
https://thuviensach.vn

- Ông lấy vợ tên là Khađgiê, sinh con tên là Êmin.
- Hoàn toàn đúng. Đích thực là vậy. Và bây giờ tôi muốn khai sinh cho
thằng cháu Êmin ấy đây.
- Thế là thế nào? Mọi cái đều đúng, mà riêng chuyện thằng Êmin chết
thì lại sai? Sổ ghi là nó chết, mà người chết thì làm sao lấy giấy khai sinh
được nữa.
Tớ khóc òa lên.
- Nín đi! - Bố tớ đáp - Có phải sổ ghi chết là mình phải chết đâu mà sợ.
- Nhưng thầy ký bảo con đã chết rồi, hu... hu...!
- Kệ thầy ấy. Cứ nghe bố nói là đúng.
- Sổ đã ghi là không có bao giờ sai, - Thầy ký lý sự - đã ghi là y như
thực. Ông có mưu gì chăng. Tôi không làm đâu. Không ai đi cấp khai sinh
cho người chết rồi.
- Mưu gì là thế nào kia ạ? - Bố tớ rụt rè hỏi.
- Nhà các ông bao giờ cũng lắm chuyện lắm - thầy ký đáp - ông muốn
mặc cả với người nhà nước để đổi người chết ra người sống hả? Tráo trở
thật.
- Vậy xin hỏi, cháu nó chết ngày giờ nào ạ? - Bố tớ hỏi thêm.
Thầy ký liếc sổ:
- Đại chiến thứ nhất nó bị đi lính. Năm 1915 hy sinh ở Tranacal. Nó
được xóa sổ vì có giấy báo tử của đơn vị số ba trăm ba mốt trên tám mươi
lăm.

https://thuviensach.vn

Bố tớ nổi đóa:
- Bẩm ông, ông nghe đây, ông xem lại sổ xem, tôi lấy vợ năm 1911 cơ
mà.
- Phải, - Thầy ký đáp - có ghi: ông lấy vợ năm 1911.
- Thế cứ cho rằng con trai tôi sinh vào ngày cưới tôi đi thì năm 1915 nó
mới có 4 tuổi. Làm sao trẻ con 4 tuổi lại đi lính và chết trận được.
Thầy ký bối rối, lão nhìn tớ, nhìn sổ, rồi nhìn bố tớ, rồi lại nhìn sổ, cuối
cùng kết luận:
- Thằng Êmin nhà ông sinh năm 1896. Vậy là khi chết nó mười chín
tuổi.
- Con tôi sinh năm 1896? - Bố tớ hỏi lại - Thánh Ala phù hộ cho ông,
thế còn tôi sinh năm nào, ông xem lại sổ xem.
Thầy ký xem sổ.
- Ông sinh năm 1897. - Lão nói.
- Ông ơi, ông chớ có nói xằng, hóa ra tôi lại sinh sau con tôi một năm cơ
đấy?
Mấy thầy ký khác cùng phòng bước lại, nhưng không ai biết đằng nào
mà lần.
- Sổ đã ký như thế thì chịu. - Thầy ký của tớ bảo thế.
- Tất nhiên là có khiếm khuyết gì đây, nhưng chưa biết chỗ nào?
- Thưa các thầy, - Bố tôi bảo các thầy ký - có thầy nào ở đây đẻ sau con
mình không?

https://thuviensach.vn

Một thầy sửng cồ:
- Đừng lôi người khác vào chuyện của mình. Người chết, chúng tôi
không cấp khai sinh, thế thôi!
Bố con tớ lên chỗ ông trưởng phòng khai sinh kể lại đầu đuôi. Ông
trưởng phòng theo bố con tớ xuống chỗ mấy cuốn sổ cái. Hai bên cùng xem
lại hồ sơ.
- Đúng hết - Ông trưởng phòng nói - Sổ đã ghi thế. Con ông hy sinh năm
1915. - Rồi ông lại ra chiều suy nghĩ, cuối cùng lại dứt khoát - Hẳn là thế.
Vợ ông nhiều tuổi hơn ông. Đúng là ông ấy đã lấy một quả phụ. Bà có con
riêng tên là Êmin. Thằng con nhỏ Êmin của ông hơn ông một tuổi, nhưng
sổ vẫn ghi cho ông là bố.
Tớ khóc rống lên.
- Im đi con - Bố tớ giận dữ nói - Ai là người biết rõ bố của con, ta hay là
sổ?
Ngài trưởng phòng kính cẩn nói:
- Sao ông nói lạ thế? Rành rành đây còn gì nữa!
Dù bố tớ không biết đọc biết viết nhưng ông không thuộc hạng người dễ
đầu hàng.
- Khađgiê - con gái ông Bêkia - sinh năm 1904. - ông trưởng phòng đọc
trong sổ.
- Vậy theo ông, - Bố tôi nói - vợ tôi sinh năm 1904, còn thằng con Êmin
của bà ấy sinh năm 1896, phải vậy chứ gì? Ông nghe tôi nói này, có bao giờ
ông thấy con ra đời trước mẹ nó tám tuổi không?

https://thuviensach.vn

Theo cuốn sổ ấy thì tớ sinh trước bố tớ một năm và trước mẹ tới tám
năm. Mẹ tớ lấy bố tớ năm lên tám tuổi và sinh ra tớ mười lăm năm rồi mới
đến hôn lễ.
Các thầy ký và ông trưởng phòng xúm quanh cuốn sổ, thảy đều cúi đầu
trầm tư mặc tưởng. Bỗng ông trưởng phòng nghĩ ra:
- Hẳn là thế này: trước đó bà Khađgiê đã lấy một đời chồng, người
chống ấy có một đứa con riêng tên là Êmin. Đứa con ghẻ ấy của bà Khađgiê
hơn bà tám tuổi. Chồng chết, bà không bỏ rơi cậu con riêng của chồng mà
vẫn nuôi nó khi lấy ông Resit. Thấy chưa, thằng Êmin hơn mẹ kế nó tám
tuổi và hơn bố dượng nó một tuổi.
- Đúng thế, - Thầy ký của chúng tớ nói - chỉ có thể là như vậy.
- Quả thật! - Bố tớ phát cáu - Lại còn thế nữa! - Vợ tôi lấy tôi năm lên
tám tuổi, mà trước đó lại có một đời nữa?
- Hẳn thế - Ông trưởng phòng nói, làm sao khác được! - Nếu nhà ông
giải thích được đúng hơn, xin mời!
Tớ lại khóc.
- Làm gì mà gào lên thế con - Bố tớ an ủi - Thôi, vào trường Đavuđa
Khôdji mà học, thế là xong.
Nhiều năm qua, lúc tớ lớn lên, lại có chuyện.
Các cậu có thể tin được rằng, người ta bắt tớ vào lính hay không? Làm
sao người chết còn đánh nhau được? Nhưng bố tớ không làm sao cho họ
hiểu ra. Bọn cảnh sát tóm được tớ dẫn tớ đến bàn tuyển quân. Bố tớ cũng đi
theo.

https://thuviensach.vn

- Bẩm ngài, trong sổ đã có mục khai tử cho nó rồi đấy ạ. Cháu nó có
đâu. Nếu nó sống thật thì nó đã được cấp giấy khai sinh.
Bố tớ chưa kịp nói hết câu, lão trưởng ban đã gào lên:
- Sao, nhà ông muốn giấu thằng này khỏi quân dịch à?
Tôi bị đưa về đơn vị ngay. Thực ra, tớ cũng mừng.
Như thế nghĩa là tớ vẫn còn sống. Tốt quá. Rồi đến lúc mãn hạn. Bạn bè
tớ được giải ngũ, còn tớ không được cấp giấy cho về. Làm sao lại cho một
thằng như tớ xuất ngũ được? Muốn xuất ngũ phải có giấy nhập ngũ đã chứ.
Mà tớ lại không có cái giấy ấy. Đơn vị tớ người ta gửi đơn lên ban quân ngũ
xin giấy cho tớ. Chưa đầy một tháng có giấy báo về: “Người mà các anh đòi
xin giấy đã hy sinh năm 1938 khi thi hành quân lệnh trong chiến dịch
Đécxim”.
- Người ta nhầm đấy, - Tôi nói với ngài chỉ huy đại đội - không phải tôi
chết ở Đécxim, mà là ở Tranacal cơ. Tốt nhất là ngài hỏi về phòng khai
sinh, ở đấy có đủ số liệu.
Tớ đã tốn bao nhiêu công sức để đi chứng minh rằng mình vẫn còn
sống. Không chứng minh thế, không giải ngũ được. Cuối cùng người ta cấp
cho tớ một tờ giấy in nói rằng tớ đã mãn hạn quân dịch và được thả về.
Đến nhà, tớ mới hay rằng bố tớ đã chết, nhưng ông ấy còn một món nợ
ngân hàng năm ngàn đồng và hai ngàn đồng chưa trả. Mà tớ lại là kẻ nối dõi
tông đường duy nhất, tớ đành phải gánh nợ. Mấy ông phán sở tài chính
không cho tớ một phút nào yên tĩnh.
- Các ông ơi, tôi có còn sống đâu! Ông nào không tin cứ đến phòng quân
vụ mà hỏi. Đến đấy chưa tin xin hỏi tiếp đến phòng khai sinh. Người chết
làm sao trả nợ thay bố?

https://thuviensach.vn

- Thế anh không phải con trai ông Rêsít hay sao? Anh định trốn nợ cha
đấy hả?
- Không, tôi nào có trốn. Nhưng tôi chết thật rồi mà...
Chà! Giải thích thế nào được! “Muốn sao thì anh cũng phải trả nợ cho
cha!”. Tôi đã định bụng không trả, nhưng bọn họ nói rằng còn nợ thì chưa
được thừa kế gia sản. Bố tớ lại còn một ít ruộng, một nhà ở và một cửa
hàng. Tớ bèn vay tiền trả nợ. Tớ nghĩ, được hưởng gia tài rồi tớ sẽ trả hết.
Lúc trả nợ thậm chí tớ còn vui trong bụng. Ít ra khi trả nợ người ta còn cảm
thấy được rằng người ta còn sống. Nhưng đến cái khoản gia tài thì lại khác
hẳn! Lại phải khai sinh! “Nhà anh chết rồi, sao còn thừa kế được gia tài?
Mà anh còn chết trước bố anh nữa ấy chứ”, - người ta tuyên bố với tớ như
vậy. Thế là tớ lại chứng minh được rằng tớ còn sống. Tớ bảo họ: “Thôi
được, thế bây giơ tôi còn đứng trước mặt các ngài không đấy? Đứng trước
mặt cái ngài là người thật hay tượng gỗ? Tôi có tòng quân không? Có trả nợ
hay không?”
- Những cái đó chẳng có nghĩa lý gì - Họ bảo - Trước pháp luật anh là kẻ
chết.
- Nhưng tôi đã chết đâu. - Tôi cãi.
- Không chết, nhưng liệt hạng chết!
Tôi đâm đơn ra tòa. Tôi thuê thầy cãi. Trước tòa, luật gia bộ tài chính
phản bác tôi. Vì đại diện cho quyền lợi ngân khố quốc gia, lão ta khẳng
định rằng một khi bố tớ đã không có người thừa kế thì tài sản kia đã chết.
Trạng sư của tớ nói rằng tớ sống, còn lão ta thì nói rằng tớ chết. Cứ cãi nhau
tùm lum. Luật gia bộ lài chính đưa ra những giấy tờ hợp thức đến nỗi suýt
nữa tớ cũng phải đồng ý và thừa nhận rằng tớ chết thật rồi.
Vụ kiện cáo hai năm. Không có giấy khai sinh tớ không xin đâu được
việc làm. Nợ nần ngập cổ, một hôm tớ điên đầu lên và nói lảm nhảm những
https://thuviensach.vn

gì không nhớ. Tớ bị bắt và bị tống ngục. Tớ bảo: Này các người, sao lại bắt
tôi? Tôi chết rồi mà! Làm sao còn bắt người chết?
- Anh bạn ơi! Người chết thì sao lại nói được? Tán như ranh mà kêu là
chết rồi!
Các cậu thấy không? Bị vào tù, tớ lại thấy vui là khác. Ít ra trong lòng tớ
còn lóe lên một niềm tin rằng tớ vẫn sống.
Ra tù tớ lại thấy buồn vì mình chẳng được hưởng cái gia tài kia. Các chủ
nợ bắt đầu thúc ép. Tớ phủi tay chuồn đi Istanbun, nhưng vẫn không được
đi làm. Ở đó tớ gặp một cô gái và định cưới. Nhưng cưới sao được khi
phòng khai sinh chỉ cấp giấy khai tử? Tớ đành sống ngoại hôn với nàng.
Nhưng lấy gì mà sống? Tớ đành tìm một người đứng tên để mở cửa hàng.
Tớ là người chết thì làm sao được làm chủ tiệm. Được một năm thì người
đứng tên cuỗm tiền của tớ chuồn mất. Tớ phải nộp thuế. Tớ tuyên bố rằng
tớ đã chết rồi, nhưng ma nào tin.
Làm thế nào được? Tớ đành đi ăn cắp. Bị tóm, tớ bảo rằng: “Trước pháp
luât tôi là người chết”, nhưng không ai thèm nghe. Người chết mà lại ăn cắp
được! Đã ăn cắp được nghĩa là vẫn sống. Sự thể thấy đấy: mày muốn đi
học, người ta bảo mày chết rồi, lúc có quân dịch mày là người sống, lúc cần
giải ngũ - lại chết, trả nợ cho bố thì sống, đòi hưởng gia tài - mày có sống
đâu, nhưng cần bỏ tù thì mày lại sống.
Tớ cũng vui vì lại vào tù. Dù sao bây giờ trước mắt mọi người tớ cũng
hiện hữu, mặc dầu chính thức thì đã là chết. Nhưng tớ còn bốn đứa con,
chúng không ra sống cũng chẳng ra chết; trước pháp luật chúng chưa ra đời.
Bố chúng không có thì sao chúng ra đời được?... Thôi còn ba ngày nữa tớ ra
tù rồi, tớ sẽ lại không còn sống trước pháp luật nữa!
Viên coi ngục nâng còi lên miệng.
Tù nhân đạo chơi phải vào khám, chúng tôi cũng đứng lên.
https://thuviensach.vn

- Cậu ạ, - Anh ta nói - trước pháp luật chúng ta không sống, nhưng dẫu
sao chúng ta có sống phỏng đã ích gì? Cái chính là làm sao đất nước hùng
cường phải không? Quê ta vạn tuế. Còn chúng ta, chúng ta không sống
chăng, cũng được!
Đức Mẫn dịch

https://thuviensach.vn

XỨ SỞ CỦA NHỮNG NGƯỜI NGÁP
Azit Nexin
www.dtv-ebook.com
Dịch giả:: Thái Hà - Đức Mẫn - Ngọc Bằng

Có nên làm bác sĩ không, con?:
Chúng ta thiếu thầy thuốc là thế, nhưng một số người vẫn phải chạy
sang Âu, sang Mỹ kiếm ăn!
Thì ra có những nhà thông thái nửa mùa của chúng ta muốn rằng các bác
sĩ trẻ học ở nước ngoài trở về trước hết phải qua một kỳ sát hạch rồi mới
được hành nghề.
- Anh về nước làm gì? - Một bác sĩ, giàu kinh nghiệm, làm giám khảo
hỏi.
- Để làm việc, để chữa bệnh ạ.
- Hùm, tất nhiên... Ngoài ra anh còn biết làm gì nữa?
- Thế là thế nào?
- Thế là thế, chứ còn thế nào nữa? Thí dụ, biết sáng tác nhạc, làm thơ,
đóng phim, buôn bán... Hay cũng có thể anh có khả năng làm nghị viện,
làm bộ trưởng, làm chính khách... Tất nhiên anh sẽ phải làm việc gì như thế
chứ.
- Dạ không. Cháu chỉ chữa bệnh thôi ạ. Cháu con nhà nghèo, làm cho
nhà nước lương không đủ ăn, nên cháu sẽ làm tư...
- Hà... hà... hà... Không có hàm chánh, phó giáo sư mà đòi làm tư? Thế
lấy ai dẫn khách cho anh lúc đó?
- Tức là dẫn bệnh nhân ấy ạ?

https://thuviensach.vn

- Phải, khách ấy mà...
- Chắc là bệnh nhân tự đến lấy...
- Làm sao bệnh nhân tự đến được?
- Nếu bệnh nặng thì có xe chở đến...
- Được rồi, vậy cái người chở bệnh nhân ấy tên là gì?
- Làm sao cháu biết được, mà cái loại người chở khách bệnh nhân ấy gọi
là gì?
- ?...
- Loại đó gọi là lái, như là lái buôn ấy... Đằng này là lái y học. Như anh
chẳng hạn, anh cũng không bao giờ gửi bệnh nhân phòng khám công đến
bác sĩ tư, phải không nào? Nếu không ai chỉ thị sao bệnh nhân đến chỗ anh
được? Một điều như thế mà ở nước ngoài người ta cũng không dạy anh hay
sao? Thôi được, bây giờ anh nói đi, thế nào là hữu ái nghề nghiệp?
- Là tương trợ lẫn nhau, phải