https://thuviensach.vn

“Tại đây (Pakistan và Afghanistan), chúng tôi uống ba tách trà để kết
thân: tách thứ nhất, anh là người lạ, tách thứ hai, anh trở thành bạn bè, và
tách thứ ba, anh nhập vào gia đình chúng tôi. Và đối với gia đình, chúng
tôi sẵn sàng làm bất cứ điều gì - kể cả bỏ mạng”.
– Haji Ali, trưởng làng Korphe, núi Karakoram, Pakistan.
Câu chuyện đáng kinh ngạc, đầy sức tác động về một Indiana Jones đời
thực và chiến dịch nhân đạo đặc biệt của anh tại miền hẻo lánh của
Taliban.
Năm 1993, nhà leo núi Greg Mortenson lang bạt vào một ngôi làng của
người Pakistan cùng khổ nằm trong dãy Karakoram sau nỗ lực leo lên
đỉnh K2 bất thành. Cảm động trước lòng tốt của người dân nơi đây đã
chăm sóc và giúp anh khôi phục sức khỏe, anh hứa sẽ quay lại và xây
trường học. Ba Tách Trà là câu chuyện về lời hứa ấy và tác động phi
thường của nó. Suốt một thập kỷ tiếp theo, Mortenson dựng nên không
chỉ một mà là năm mươi lăm mái trường, đặc biệt dành cho các bé gái, tại
vùng địa hình hiểm trở sản sinh ra nhóm Taliban. Chuyện của anh lập tức
trở thành cuộc phiêu lưu hấp dẫn và là bằng chứng về sức mạnh của tinh
thần nhân đạo.
Tác phẩm đã được nhận giải thưởng Kiriyama.

https://thuviensach.vn

GREG MORTENSON là giám đốc điều hành Tổ chức từ thiện Central
Asia Institute (CAI).
Sau chuyến leo lên đỉnh K2 không thành, ông đã dành cuộc đời mình thúc
đẩy việc giáo dục cộng đồng và chương trình xóa mù chữ, nhất là giáo
dục cho các bé gái ở vùng xa xôi của Pakistan và Afghanistan.
Anh hiện sống tại Mantana cùng vợ và hai con.

https://thuviensach.vn

DAVID OLIVER RELIN là nhà báo đã giành được nhiều giải thưởng
quốc gia trong sự nghiệp cầm bút của mình.
Ngoài Pakistan, anh đã đi và viết phóng sự về Việt Nam cùng nhiều quốc
gia ở Đông Á. Anh quan tâm đến các vấn đề xã hội và tác động của
chúng đối với trẻ em.
Anh hiện sống tại Portland, Oregon.

https://thuviensach.vn

“Hấp dẫn và hồi hộp, với những đoạn mô tả cuốn hút về thái độ thù địch
lẫn tình bạn không tưởng, cuốn sách này sẽ chiếm được cảm tình của vô
số độc giả.”
– Publishers Weekly
“Ba Tách Trà là một trong những chuyến phiêu lưu đặc biệt nhất trong
thời đại chúng ta. Hành trình gian nan hiểm nghèo đi xây trường học tại
các vùng hoang vu nhất Pakistan và Afghanistan của Greg Mortenson
không chỉ là câu chuyện li kì mà còn là bằng chứng cho thấy một người
bình thường, chỉ cần kết hợp đầy đủ nghị lực và quyết tâm, thật sự có
thể thay đổi thế giới”.
– Tom Brokaw
Hãng truyền hình NBC
“Greg Mortenson đại diện cho những điều tốt đẹp của nước Mỹ. Anh ấy
là người hùng của chúng tôi. Và sau khi bạn đọc xong Ba Tách Trà, anh
ấy cũng sẽ trở thành người hùng của bạn.”
- Mary Bono
Nghị viên Đảng Cộng hòa Mỹ
“Greg Mortenson là người giao thiệp xuất chúng… Một anh chàng có ý
tưởng tuyệt vời, chịu bắt tay vào công việc nhỏ nhặt nhất rồi theo đuổi,
chỉ cần nó mang lại tác động lớn, và cống hiến cả đời cho công việc ấy.
Anh thành công tại một vùng đất không hoan nghênh người Mỹ bởi lẽ
anh gắn kết người khác bằng tấm chân tình.”
- Bill Clinton
Cựu Tổng thống Mỹ

https://thuviensach.vn

rb
Three Cups of Tea
Copyright © 2006 by Greg Martenson & David Oliver Relin. All rights reserved.
Ba Tách Trà © 2010 by Youbooks.
Thực hiện ebook © Romance Book, 2013.

https://thuviensach.vn

LỜI GIỚI THIỆU
Trong quỹ đạo của Ngài Mortenson
Bóng đèn nhỏ màu đỏ nhấp nháy năm phút trước khi Bhangoo chú ý
đến nó. “Mấy cái đồng hồ báo nhiên liệu ở máy bay cũ rõ ràng không
đáng tin cậy.” Trung tướng Bhangoo, một trong những phi công lái trực
thăng bay cao nhiều kinh nghiệm nhất của Pakistan vừa nói vừa vỗ vào
đồng hồ. Tôi không rõ liệu việc làm đó có nhằm giúp tôi thấy yên tâm
hơn không.
Tôi nhích đến gần Bhangoo, nhìn xuống phía dưới hai chân mình qua
tấm kính chắn gió nổi bọt của chiếc Alouette cũ từ thời chiến tranh Việt
Nam. Sáu trăm mét bên dưới chúng tôi là một dòng sông uốn khúc bao
quanh bởi những vách đá nhô lên từ cả hai bên thung lũng Hunza. Trong
tầm mắt, chúng tôi lướt qua những sông băng treo còn mới đang vỡ ra
từng mảnh dưới ánh mặt trời nhiệt đới. Bhangoo vẫn bay một cách bình
thản, gạt tàn thuốc qua lỗ thông hơi gần một nhãn dán ghi dòng chữ
“Không hút thuốc”.
Từ phía sau máy bay, Greg Mortenson vươn cánh tay dài vỗ vào vai
áo của Bhangoo. “Tướng quân,” Mortenson hét lớn. “Tôi nghĩ chúng ta
đang đi sai đường”.
Trung tướng Bhangoo từng là phi công riêng của Tổng thống
Musharraf trước khi rời khỏi quân đội chuyển sang làm cho một công ty
hàng không dân sự. Ông đã xế lục tuần với mái tóc muối tiêu và bộ ria
mép được cắt tỉa và chăm sóc cẩn thận như những nguyên âm mà ông đã
thừa hưởng từ một trường tư thục Anh nơi ông theo học khi còn là một
cậu bé, cùng với Musharraf và nhiều nhà lãnh đạo tương lai khác của
Pakistan.

https://thuviensach.vn

Vị tướng ném điếu thuốc qua lỗ thông hơi và thở mạnh. Rồi ông cúi
người đối chiếu bộ định vị GPS mua ở cửa hàng, được đặt cân bằng trên
đầu gối với tấm bản đồ quân sự mà Mortenson đã gấp lại để làm nổi bật
nơi anh cho là vị trí của chúng tôi.
“Tôi đã bay ở phía bắc Pakistan bốn mươi năm.” ông nói đầu lắc lư
với bộ điệu theo phong cách tiểu lục địa điển hình nhất. “Anh làm sao
rành địa hình bằng tôi?” Bhangoo nghiêng chiếc Alouette sang mạn cửa,
bay ngược lại hướng mà chúng tôi vừa bay tới.
Cái bóng đèn đỏ làm tôi lo ngại trước đó bắt đầu nhấp nháy nhanh
hơn. Kim đồng hồ lắc lư cho thấy chúng tôi còn không đến một trăm lít
nhiên liệu. Vùng đất này ở bắc Pakistan quá xa xôi và hẻo lánh nên chúng
tôi đã phải nhờ mấy người bạn đặt trước những thùng nhiên liệu tại
những điểm chiến lược bằng xe jeep. Nếu không đến được khu vực hạ
cánh thì chúng tôi sẽ rơi vào tình thế gay go, thật vậy, vì hẻm núi hiểm
trở mà chúng tôi đã bay qua không có những khu vực bằng phẳng thích
hợp cho việc hạ cánh.
Bhangoo cho máy bay lên cao để có thể chọn lựa chế độ quay tự
động hướng về khu vực hạ cánh xa hơn nếu hết nhiên liệu, và đẩy mọi
cần điều khiển về phía trước, tăng tốc máy bay lên đến chín mươi dặm.
Ngay khi kim đồng hồ chạm vạch E và bóng đèn cảnh báo màu đỏ bắt
đầu kêu bíp bíp, Bhangoo hạ càng đáp ngay giữa một chữ H lớn, sân bay
dành cho máy bay lên thẳng, được kẻ trên đá trắng, kề bên những thùng
nhiên liệu bay của chúng tôi.
“Thật là một chuyến bay tốt đẹp.” Bhangoo nói, đốt điếu thuốc khác.
“Nhưng nếu không có ông Mortenson thì đã không được như vậy.”
Sau khi nạp nhiên liệu bằng cách chèn cái bơm tay vào một thùng
nhiên liệu gỉ sét, chúng tôi bay trên thung lũng Braldu đến làng Korphe,
nơi có người ở cuối cùng trước khi sông băng Baltoro bắt đầu cuộc hành

https://thuviensach.vn

quân của nó lên đến K2, và là khu vực tập trung lớn nhất của những đỉnh
núi cao hơn sáu nghìn mét trên thế giới. Sau lần leo núi K2 thất bại vào
năm 1993, Mortenson đã đến Korphe, đói khát và kiệt sức. Trong cộng
đồng nghèo với những căn nhà lụp xụp bằng đá và bùn này, cuộc đời của
cả Mortenson và những đứa trẻ miền bắc Pakistan đã thay đổi. Một buổi
tối, anh đi ngủ bên ngọn lửa phân bò như một nhà leo núi lạc đường và
một buổi sáng, lúc chia sẻ ấm trà bơ với những vị chủ nhà và buộc dây
đôi ủng của mình, anh đã trở thành một nhà nhân đạo, người vừa tìm ra
một con đường ý nghĩa để theo đuổi trong phần đời còn lại của mình.
Đến Korphe cùng với bác sĩ Greg Bhangoo và tôi được chào đón
trong những vòng tay rộng mở, đầu của một con dê núi vừa mới giết và
vô số chén trà. Và khi nghe những trẻ em Shia ở Korphe, một trong những
cộng đồng nghèo nhất thế giới nói về những hi vọng và ước mơ tương
lai của chúng đã lớn lên nhiều như thế nào từ khi một người Mỹ to lớn
đến đây mười năm trước để xây ngôi trường đầu tiên mà làng của chúng
từng biết đến, vị tướng và tôi bị thuyết phục.
“Anh biết không,” Bhangoo nói trong khi 120 học sinh vây quanh, lôi
kéo chúng tôi đến thăm trường của chúng, “Khi bay cùng Tổng thống
Musharraf, tôi đã gặp nhiều nhà lãnh đạo trên thế giới, nhiều quý ông và
quý bà cao cả. Nhưng tôi nghĩ Greg Mortenson là nhân vật đặc biệt nhất
mà tôi từng được gặp.”
Bất cứ ai có hân hạnh được theo dõi các hoạt động của Mortenson ở
Pakistan đều ngạc nhiên bởi kiến thức uyên bác mà anh có được về một
trong những vùng xa xôi nhất. Và nhiều người trong số đó phần lớn là
trái với chủ định, tự nhận thấy mình bị kéo vào quỹ đạo của anh. Trong
thập niên trước, từ một loạt những thất bại và tai nạn biến đổi anh từ
một nhà leo núi thành một nhà nhân đạo, Mortenson đã lôi kéo được đội

https://thuviensach.vn

ngũ nhân viên không có đủ điều kiện và đã đạt được kết quả nhiều hơn
bất cứ một tổ chức từ thiện nào trên thế giới.
Những phu khuân vác vùng cao mù chữ ở Karakoram, Pakistan đã từ
giã việc khuân vác hàng hóa với khoản thù lao ít ỏi để cùng anh mang
đến cho con em họ sự giáo dục mà họ không có được. Một tài xế taxi có
dịp chở Mortenson từ sân bay Islamabad, đã bán xe của mình để trở thành
một “người dàn xếp” tận tình cống hiến. Những cựu chiến binh Taliban
đã từ bỏ bạo lực và áp bức phụ nữ sau khi gặp Mortenson, và đến làm
việc một cách hòa bình với anh để xây dựng những ngôi trường cho các
bé gái. Mortenson đã thu hút những người tình nguyện và người ngưỡng
mộ từ mọi tầng lớp của xã hội Pakistan và từ các giáo phái Hồi giáo đang
có xung đột.
Những kí giả được cho là khách quan cũng có nguy cơ bị hút vào quỹ
đạo của anh. Đã ba lần tôi cùng Mortenson đến miền bắc Pakistan, bay
đến những thung lũng xa xôi nhất của Karakoram Himalaya và Hindu
Kush trên những chiếc trực thăng đáng lẽ nên được đưa vào viện bảo
tàng. Càng có nhiều cơ hội quan sát Mortenson làm việc, tôi càng tin chắc
mình đã được gặp một con người phi thường.
Trước khi đi, những giai thoại mà tôi được nghe về những chuyến
phiêu lưu của Mortenson để xây dựng trường học cho các bé gái ở những
vùng núi xa xôi của Pakistan có vẻ như quá kịch tính để có thể tin được.
Câu chuyện mà tôi khám phá với những thợ săn dê ở những thung lũng
cao vùng Karakoram ở những khu du mục bên rìa Afghanistan hoang vu,
quanh bàn hội nghị với những đại biểu ưu tú của quân đội Pakistan, và
qua vô số chén trà paiyu cha(1) trong những phòng uống trà ám khói mà tôi
phải nheo mắt để nhìn thấy được cuốn sổ ghi chép, quả là khác thường
hơn tôi đã tưởng tượng.

https://thuviensach.vn

Với tư cách một kí giả làm cái nghề kì quặc là điều tra cuộc sống
của con người trong hai thập niên, tôi đã gặp quá nhiều nhân vật của
công chúng không xứng với những gì báo chí nói về họ. Nhưng ở Korphe
và bất cứ ngôi làng Pakistan nào khác, nơi tôi được chào đón như một
thành viên trong gia đình đã thất lạc từ lâu vì có một người Mỹ khác đã
dành thời gian xây dựng những mối quan hệ gắn bó ở đây, tôi được biết
câu chuyện trong mười năm qua về sự hiện diện của Greg Mortenson
đâm chồi nảy nhánh với sự phong phú và phức tạp vượt xa điều mà phần
lớn chúng ta có thể đạt được trong cả cuộc đời.
Nói một cách hình tượng, đây là câu chuyện mà tôi không thể chỉ
quan sát. Bất cứ ai đặt chân đến năm mươi ba ngôi trường của CAI(2) mà
Mortenson đã và đang đưa vào hoạt động đều trở thành người ủng hộ
anh. Và sau khi tham dự các jirga(3) suốt đêm với các bô lão và cân nhắc
những đề nghị cho những dự án mới, hoặc được thấy lớp học đầy những
bé gái tám tuổi háo hức tìm hiểu cách sử dụng cái gọt bút chì đầu tiên mà
ai đó đã quan tâm tặng chúng, hoặc ứng khẩu giảng dạy một bài về tiếng
lóng của tiếng Anh trong căn phòng đầy những học sinh lễ phép, thật
không thể vẫn cứ mãi là một phóng viên được.
Cũng như anh chàng kí giả u buồn Thomas Fowler của tác giả
Graham Greene đã nhận ra vào cuối cuốn tiểu thuyết The Quiet American,
đôi khi, là con người bạn phải chọn lựa giữa các bên.
Tôi chọn đứng cùng Greg Mortenson. Không phải vì anh không có
những thiếu sót, ý thức về thời gian linh động của anh đã khiến sự nối
tiếp chính xác của nhiều sự kiện trong cuốn sách này gần như không dễ
dàng như việc phỏng vấn người dân Balti mà anh cùng làm việc - ngôn
ngữ của họ không có các thì và ít gắn với thời gian tuyến tính như ngôn
ngữ của người mà họ gọi là bác sĩ Greg.

https://thuviensach.vn

Trong hai năm cùng nhau làm việc cho quyển sách này, Mortenson
thường trễ hẹn đến phát bực khiến tôi đã cân nhắc đến việc từ bỏ kế
hoạch. Nhiều người, đặc biệt là ở Mỹ đã quay lưng với anh sau những
sự việc tương tự; họ coi anh là người “không đáng tin cậy” hay còn tệ
hơn nữa. Nhưng tôi đã nhận ra, như vợ anh, Tara Bishop, thường nói,
“Greg không phải là một người trong chúng ta.” Anh hoạt động theo Thời
gian Mortenson, một sản phẩm có lẽ xuất phát từ sự trưởng thành ở Phi
châu và làm việc phần lớn thời gian trong năm ở Pakistan. Và phương
pháp hoạt động của anh, thuê mướn người có ít kinh nghiệm dựa trên
những cảm xúc tự nhiên, củng cố khối liên minh làm việc với những
nhân vật khó chịu tất yếu và trên hết là chắp cánh cho nó trong khi còn do
dự và trái với lẽ thường, đã chuyển dời những ngọn núi.
Đối với người đã thành đạt nhiều như vậy, Mortenson đặc biệt ít
nghĩ đến cái tôi. Sau khi tôi đồng ý viết cuốn sách này, anh đã đưa cho tôi
một trang giấy có hàng chục cái tên và con số được ghi dày đặc bên lề
bằng chữ nhỏ. Đó là danh sách những kẻ thù của anh. “Hãy nói chuyện
với tất cả bọn họ,” anh nói. “Hãy để họ nói. Chúng tôi đã có được kết
quả. Đó là những gì tôi quan tâm.”
Tôi đã nghe hàng trăm kẻ thù và người ủng hộ Mortenson nói. Và do
sự an toàn hoặc riêng tư, tôi đã thay đổi một vài cái tên và địa điểm.
Việc viết cuốn sách này đúng thật là một sự cộng tác. Tôi viết. Song,
Mortenson là người làm sống động câu chuyện. Và cùng nhau, lựa chọn
hàng nghìn hình ảnh slide, xem lại tư liệu và phim ảnh của cả một thập
niên, ghi âm hàng trăm giờ phỏng vấn và qua lại viếng thăm những người
là trung tâm của những chuyện kể lạ lùng nhất này, chúng tôi đã cho ra
đời cuốn sách.
Và như tôi trông thấy ở Pakistan, Viện Trung Á của Mortenson có
được những kết quả không thế chối cãi. Ở một vùng của thế giới, nơi

https://thuviensach.vn

những người Mỹ, nhiều nhất là bị hiểu lầm và thường hơn là bị e ngại
và căm ghét, nhà cựu leo núi ăn nói mềm mỏng, cao gần hai mét đến từ
Montana đã thu được một chuỗi những thành công không tưởng. Mặc dù
bản thân không bao giờ nói ra, nhưng anh đã một tay làm thay đổi cuộc
sống của hàng nghìn trẻ em, và một ách độc lập, đã chiếm được cảm tình
cũng như sự chú ý nhiều hơn hết thảy sự tuyên truyền chính thức của
người Mỹ đang tràn ngập vùng này.
Do đó, đây là một lời thú nhận: Thay vì chỉ tường thuật tiến bộ của
anh, tôi muốn thấy Greg Mortenson thành công. Tôi mong anh thành công
vì anh đang chiến đấu cho cuộc chiến chống khủng bố theo cách mà tôi
nghĩ là cuộc chiến đó cần phải được tiến hành. Băng mình trên cái gọi là
“xa lộ” Karakoram trên chiếc Land Cruiser cũ, tự nhận vào mình những
rủi ro lớn để gieo cho vùng đất đã sản sinh ra phiến quân Taliban những
ngôi trường, Mortenson tham gia cuộc chiến với những căn nguyên của
khủng bố mỗi khi anh tạo cơ hội cho một học sinh được nhận nền giáo
dục cân bằng thay vì theo học ở một madrassa(4) cực đoan.
Nếu người Mỹ học được nhiều hơn từ những sai lầm của mình, từ
cái cách mà chúng ta, như một quốc gia, đã tiến hành cuộc chiến tranh
chống khủng bố không hiệu quả sau vụ tấn công 11/9, và từ cái cách mà
chúng ta đã thất bại để làm cho đa số những người ôn hòa, yêu hòa bình
ngay trong lòng thế giới Hồi giáo ủng hộ mình, chúng ta cần lắng nghe
Greg Mortenson. Tôi đã lắng nghe và đó là một trong những trải nghiệm
hữu ích nhất trong cuộc đời tôi.
David Oliver Relin
Portland, Oregon.

https://thuviensach.vn

CHƯƠNG 1
Thất bại
Khi trời đủ tối bạn có thể nhìn thấy các vì sao.
- Ngạn ngữ Ba Tư

Ở Karakoram, Pakistan, nhô lên lởm chởm ngang qua vùng đất trơ
trụi rộng một trăm dặm, hơn sáu mươi ngọn núi cao nhất thế giới ngự trị
với vẻ uy nghiêm trên độ cao hoang vu không người biết đến. Ngoài báo
tuyết và dê rừng núi Anpơ rất ít sinh vật đi qua mỏm tuyết trơ trụi này,
nơi mà sự hiện diện của ngọn núi cao thứ hai trên thế giới, K2, chỉ là lời
đồn đại với thế giới bên ngoài cho đến tận đầu thế kỉ 20.
Xuôi xuống từ K2 đến những vùng cao có người ở thung lũng Indus,
giữa bốn chóp đá hoa cương của những ngọn Gasherbrum và mũi nhọn
như dao găm giết người của những ngọn Great Trango Tower, chỉ có dòng
sông băng Baltoro dài sáu mươi hai kilômét làm xáo động cái giáo đường
lặng lẽ của đá và băng này. Ngay cả chuyển động của dòng sông băng,
trôi dạt với vận tốc mười centimet một ngày, hầu như không thể nhận ra.
Chiều ngày 2 tháng 9 năm 1993, Greg Mortenson cảm thấy mình khó
mà di chuyển được nhanh hơn nữa. Mặc bộ shalwar kamiz(5) màu bùn
giống những người khuân vác Pakistan của mình, anh có cảm giác đôi
ủng da leo núi màu đen nặng trịch đang tự động đưa anh xuôi dòng
Baltoro theo tốc độ băng hà của nó, bởi một hạm đội những tảng băng
trôi dàn ra như những cánh buồm của hàng nghìn con tàu bị băng giữ chặt.
Bất cứ lúc nào Mortenson cũng hi vọng tìm thấy Scott Darsney, một
thành viên trong đoàn, người sẽ cùng anh trở lại với thế giới văn minh,
đang ngồi trên một tảng đá, cười nhạo vì anh đi quá chậm. Nhưng vùng
thượng Baltoro là một mê lộ chứ không phải là con đường mòn.

https://thuviensach.vn

Mortenson vẫn chưa nhận ra mình đã lạc đường và đơn độc. Anh đã đi
trệch khỏi dòng chính của sông băng theo hướng không dẫn về phín tây,
phía ngôi làng Askole ở cách năm mươi dặm nơi anh hi vọng tìm được
một người lái xe jeep sẵn lòng chở anh ra khỏi những ngọn núi này, mà
dẫn về phía nam, vào một mê cung không thể vượt qua của những thác
băng vỡ và xa hơn, là vùng cao chết người, nơi quân lính Ấn Độ và
Pakistan rót đạn pháo vào nhau qua bầu không khí loãng.
Thường thì Mortenson phải chú ý hơn. Anh phải tập trung vào thông
tin mang tính sống còn, như việc Mouzafer, người khuân vác đã xuất hiện
như một phép lạ và tình nguyện vận chuyển chiếc túi đựng đồ leo núi
nặng trình trịch cùng chiếc lều và gần như hết thảy số thực phẩm của
anh và phải giữ ông ta trong tầm mắt. Anh còn phải lưu ý hơn nữa sự
đáng sợ của môi truờng xung quanh.
Năm 1909, công tước Abruzzi, một trong những nhà leo núi vĩ đại
nhất và có lẽ là người am hiểu nhất thời đại mình về những cảnh quan
vách đá, đã dẫn đoàn thám hiểm người Ý lên đến Baltoro trong một nỗ
lực không thành để lên đỉnh K2. Ông kinh ngạc trước vẻ đẹp trần trụi
của những đỉnh núi bao quanh.
“Nói về vẻ đẹp vùng núi cao thì không gì có thể so sánh được,” ông
ghi lại trong nhật kí. “Đó là thế giới băng hà và núi đá lởm chởm, một
quang cảnh lạ thường có thật làm hài lòng người nghệ sĩ cũng như nhà
leo núi.”
Nhưng khi mặt trời lặn về phía tây sau những đường răng cưa hoa
cương lớn của ngọn Muztagh Tower và bóng tối quét lên các vách thung
lũng phía đông về phía núi đá liền khối như lưỡi dao găm Casherbrum,
Mortenson hầu như không nhận thấy. Buổi chiều hôm đó, anh đang nhìn
vào chính bản thân mình sững sờ và bị thu hút bởi một điều gì đó khá xa
lạ trong cuộc đời mình cho đến thời điểm đó - sự thất bại.

https://thuviensach.vn

Thọc tay vào túi quần shalwar, anh chạm đầu ngón tay vào chuỗi hạt
hổ phách mà cô em gái Christa thường đeo. Khi còn là đứa bé ba tuổi ở
Tanzania, nơi cha mẹ Mortenson vốn sinh ra ở Minnesota làm giáo viên và
nhà truyền giáo của giáo phái Luther, Christa bị viêm màng não cấp tính
và không bao giờ hồi phục. Greg lớn hơn cô em gái mười hai tuổi, đã tự
phân công mình làm người bảo trợ cho em. Mặc dù Christa đã nỗ lực để
thực hiện những việc đơn giản - mặc quần áo vào mỗi buổi sáng cũng
mất đến cả giờ - và phải chịu những cơn động kinh nghiêm trọng, Greg
đã thúc ép mẹ mình, Jerene, cho phép em gái được tự lập phần nào. Anh
giúp Christa tìm một công việc lao động chân tay, chỉ dạy cho cô những
tuyến xe buýt công cộng ở Twin Cities để cô có thể đi đây đó một cách tự
do và do sự ngại ngùng của mẹ, anh trao đổi chi tiết với em gái về việc
kiểm soát sinh sản khi biết cô đang hẹn hò.
Hằng năm, không kể là đang phục vụ trong quân y Mỹ và là trung
đội trưởng ở Đức chăm sóc bệnh nhân ở South Dakota, đang nghiên cứu
về sinh lí thần kinh tại một trường cao học ở Ấn Độ với hi vọng tìm ra
cách chữa trị cho Christa, hay đang sống như một người leo núi rời xa
chiếc xe hơi của mình ở Berkeley, California, Mortenson đều nài nỉ cô em
gái bé nhỏ đến thăm mình một tháng. Cùng nhau, hai anh em đã khám phá
được những cảnh quang làm cho Christa rất thích thú. Họ đã tham dự
cuộc đua Indy 500, cuộc đua ngựa Kentucky Derby, rong ruổi đến
Disneyland, và anh đã hướng dẫn em gái tham quan thánh đường kiến
trúc của riêng mình vào thời điểm đó, những vách đá hoa cương nhiều
tầng ở Yosemite.
Chuẩn bị cho sinh nhật lần thứ hai mươi ba, Christa và mẹ dự định
thực hiện chuyến hành hương từ Minnesota đến cánh đồng ngô ở
Deyersville, Iowa, nơi bộ phim Field of Dreams - bộ phim mà Christa đã
xem đi xem lại nhiều lần, đã được quay. Nhưng vào hôm sinh nhật, lúc

https://thuviensach.vn

một hai giờ sáng trước khi họ khởi hành, Christa đã chết sau một cơn
động kinh dữ dội.
Sau cái chết của Christa, Mortenson giữ lại chuỗi hạt trong số những
đồ vật ít ỏi của em gái. Chuỗi hạt vẫn vương mùi lửa trại mà họ đã đốt
trong lần cuối cô em đến thăm anh ở California. Anh đã mang theo chuỗi
hạt đến Pakistan, buộc vào một lá bùa của người Tây Tạng cùng với một
kế hoạch tưởng nhớ cô em gái bé nhỏ của mình. Là một nhà leo núi,
Mortenson đã quyết định, với sự thành tâm nhất trong lòng mình, sẽ leo
lên đỉnh K2, đỉnh núi mà hầu hết những nhà leo núi xem là khó đến nhất
trên trái đất và đặt chuỗi hạt của Christa ở đó, tại độ cao 8.615 mét.
Anh đã được nuôi dạy trong một gia đình ưa thích những nhiệm vụ
khó khăn, như xây dựng một trường học và bệnh viện trên sườn núi
Kilimanjaro ở Tanzania. Nhưng bất chấp những bề mặt phẳng lặng trong
niềm tin không nghi ngờ của cha mẹ, tâm trí của Mortenson chưa được
chuẩn bị cho bản chất thần linh. Anh sẽ dâng tặng lễ vật cho bất cứ vị
thần nào sống trên tầng khí cao.
Ba tháng trước đó, Mortenson đã băng qua dòng sông băng này một
cách tích cực trong đôi sandan Teva không vớ, với chiếc balô nặng bốn
mươi kí dành cho chuyến mạo hiểm vẫy gọi anh đến Baltoro. Anh đã bắt
đầu chuyến đi sáu mươi dặm từ Askole với một đội gồm mười nhà leo
núi người Anh, Ireland, Pháp và Mỹ, một đội không dồi dào về tài chính
nhưng gan dạ một cách điên rồ, leo lên ngọn núi cao thứ hai trên thế giới.
So với Everest, một nghìn dặm về phía nam dọc theo sống lưng của
dãy Himalaya, cả đội đều biết K2 là ngọn núi giết người. Với những
người leo núi, vốn gọi nó là “Đỉnh núi Hoang dã,” thì nó vẫn còn là thử
thách tuyệt đối, một kim tự tháp như dao cạo bằng đá hoa cương dốc
đến mức tuyết không thể bám vào những chỏm đá có mép sắc như dao.
Và Mortenson, khi đó là chàng trai ba mươi lăm tuổi, khỏe như bò mộng,

https://thuviensach.vn

từng lên đỉnh Kilimanjaro năm mười một tuổi và theo học trên những
vách đá hoa cương dốc đứng ở Yosemite, rồi tốt nghiệp với nhiều lần
thành công trong việc chinh phục các đỉnh núi ở Himalaya, khi đến nơi
vào tháng năm, đã tin tưởng rằng sẽ sớm được đứng ở cái nơi mà anh gọi
là “đỉnh cao lớn nhất và trơ trụi nhất trên trái đất.”
Anh đã đến rất gần trong vòng sáu trăm mét tính từ đỉnh. Nhưng K2
đã chìm trong làn sương mù phía sau anh và chuỗi hạt vẫn nằm trong túi.
Tại sao điều đó lại xảy ra? Anh dụi mắt vào tay áo, mất phương hướng
bởi những giọt nước mắt xa lạ và đổ lỗi chúng do độ cao gây ra. Anh
chắc chắn không còn