Tìm kiếm Đề thi, Kiểm tra
_muu-luoc-dang-tieu-binh

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Văn Tuấn (trang riêng)
Ngày gửi: 15h:28' 02-02-2026
Dung lượng: 1.5 MB
Số lượt tải: 0
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Văn Tuấn (trang riêng)
Ngày gửi: 15h:28' 02-02-2026
Dung lượng: 1.5 MB
Số lượt tải: 0
Số lượt thích:
0 người
Mưu lược Đặng Tiểu Bình
Author: Xuân Duy, Quỳnh Dung
Category: Lịch sử
Created by: http://ethuvien.info
https://thuviensach.vn
Thư viện ebook, sách truyện online
(http://ethuvien.info)
https://thuviensach.vn
XUÂN DUY, QUỲNH DUNG
MƯU LƯỢC ĐẶNG TIỂU BÌNH
MỤC LỤC VÀ LỜI TỰA
Mưu lược Đặng Tiểu Bình
Chịu trách nhiệm xuất bản :
Trần Đình Nghiêm
Biên tập: Xuân Duy, Quỳnh Dung
Trình bày, bìa: Nguyễn Thị Hoà
Sửa bản in: Quỳnh Dung
In 500 cuốn khổ 15x22cm,
tại Nhà xuất bản Chính trị quốc gia.
Giấy phép XB số : 676/XB-QLXB cấp ngày 30-6-2000.
In xong và nộp lưu chiểu tháng 7 năm 2000.
Mục lục
Phần thứ nhất : Mưu lược trị loạn
Phần thứ hai: Mưu lược phát triển
Phần thứ ba: Mưu lược kinh tế
Phần thứ tư : Mưu lược chính trị
Phần thứ năm : Mưu lược quân sự
Phần thứ sáu : Mưu lược mặt trận thống nhất
Phần thứ bảy: Mưu lược ngoại giao
https://thuviensach.vn
Tài thao lược vĩ đại của tổng thiết kế sư (Thay lời tựa)
Bản thân tôi từng nói quả quyết rằng Mao Trạch Đông là mưu lược gia vĩ đại nhất cổ kim, cả trong và
ngoài nước, suốt cổ kim trong và ngoài nước không có mưu lược gia nào có thể sánh với Mao Trạch Đông.
Lời đánh giá này cho tới nay chưa từng có dị nghị. Nhưng nay lại cần hỏi: Thế còn Đặng Tiểu Bình? Mưu
lược và trí tuệ của Đặng Tiểu Bình có điểm độc đáo của nó. Điểm độc đáo này được thể hiện bằng một
danh hiệu duy nhất mà người đời tặng cho ông và ông cũng vui vẻ nhận, đó là: Tổng thiết kế sư.
Thiết kế sư đương nhiên không có cái thần thánh như danh hiệu “Người thầy”, “Vị thống soái”, “Người
cầm lái” song lại nổi bật lên cái ý nghĩa mưu lược. Mao Trạch Đông từng gọi Đặng Tiểu Bình là “quân
sư” mà ông mời đến, mà quân sư xưa nay vốn phụ trách việc bày mưu hiến sách, như hình tượng của Gia
Cát Lượng trong Tam Quốc diễn nghĩa. Trong từ điển của người Trung quốc, chữ mưu lược vốn xuất phát
từ kế mưu, mà thiết kế hầu như ngang bằng với mưu hoạch. Người Trung quốc tin rằng thành sự là do trời,
nhưng mưu sự thì lại do người, nên có thể thấy rằng mưu lược cần phải dựa vào sự thiết kế của con người.
Đặng là tổng thiết kế sư, mưu lược của ông thiết kế ra, đương nhiên không phải là những mưu mẹo lặt vặt.
Đặng giành được danh hiệu Tổng thiết kế sư là từ sau khi ông đã tới tuổi cao niên - 75 tuổi. Đặng đã lãnh
đạo cuộc cách mạng lần thứ hai của Trung quốc, đưa Trung quốc từ hỗn loạn đến đại trị, từ bờ vực sụp đổ
tới phồn vinh thịnh vượng. Đất Thần Châu (Trung quốc - Người dịch) đã thay đổi hẳn bộ mặt, khiến người
đời đều quan tâm theo dõi. Những khó khăn mà cuộc cách mạng thứ hai phải đương đầu và những thành tựu
mà nó giành được không hề thua kém cuộc cách mạng lần thứ nhất, so sánh thành tựu với khó khăn mới thấy
được sự thần thông trong mưu lược và trí tuệ của Đặng Tiểu Bình.
Mưu lược của Đặng Tiểu Bình so với Mao Trạch Đông, đương nhiên là chưa bằng được. Cuộc đời Đặng
ba lần bi đánh đổ, còn Mao chỉ bi có một lần. Song Đặng lại thực hiện thành công kỳ tích ba lần bị đổ, ba
lần vươn lên, và lần sau lại huy hoàng hơn lần trước. Đặng từng nói một cách dí dỏm với một ngôi sao
điện ảnh Mỹ: “Nếu có đặt giải thưởng Ôlimpích cho người vùng lên về mặt chính trị thì tôi có tư cách để
nhận huy chương vàng”. Để đạt được điều đó, ngoài nghị lực và lòng dũng cảm, đương nhiên càng cần
phải có mưu lược và trí tuệ.
Giữa Đặng và Mao, không có gì phải nghi ngờ, là có nhiều chỗ giống nhau. Cuộc đời Mao đã ba lần chọn
người thừa kế, Đặng cũng đã chọn ba lần. Nhưng lịch sử đã chứng minh, vấn đề khó khăn mà Mao dốc hết
trí tuệ của cả đời mình vẫn không sao giải quyết được, thì Đặng đã giải quyết được một cách thuận lợi. Khi
Mao Trạch Đông lui về tuyến hai, đã xảy ra mối nguy hiểm tuột mất đại quyền. Đặng thì chưa bao giờ đảm
đương địa vị người đứng đầu, ngay cả lúc ông ở đỉnh cao quyền lực. Song ông vẫn có biện pháp nắm chắc
đường hướng tiến lên của con tàu lớn là Trung quốc. Do đó, cựu thủ tướng Đức Xmít đã rút ra kết luận:
Đặng Tiểu Bình là chính khách thành công nhất.
“Ông ta thân thể thấp bé, có thể là người thấp bé nhất trong những người lãnh đạo quốc gia vĩ đại này.
Nhưng nếu xếp hàng những người lãnh đạo quốc gia, thì có thể khẳng định, ông không đứng sau cùng, mà
đứng ở vị trí đầu tiên”. Đó là cảm tưởng của đại sứ Đức ở Trung quốc về Đặng Tiểu Bình. Khơrútsốp thì
https://thuviensach.vn
có kinh nghiệm thiết, thân, ông ta từng nói với Mao Trạch Đông: “Anh chàng thấp bé của các đồng chí đã
gây khó khăn áp đảo đối với những người cao lớn của chúng tôi”.
Trong số những lãnh tụ của Đảng Cộng sản Trung quốc, bất kỳ là về đảm lược hay về trí tuệ, chỉ có Đặng
Tiểu Bình là có thể sánh với Mao Trạch Đông. Trong thập kỷ 50, Chu Ân Lai khi bàn về anh hùng trong
thiên hạ, đã từng thẳng thắn thừa nhận mình không bằng Đặng Tiểu Bình: phương pháp công tác của Tiểu
Bình là cử trọng nhược khinh (nâng vật nặng dễ như nâng vật nhẹ), còn mình thì cử khinh nhược trọng
(nâng vật nhẹ khó như nâng vật nặng). Cử khinh nhược trọng, hàng ngày phải giải quyết hàng vạn công
việc, đó là đặc điểm cần có của vị thủ tướng nước Cộng hòa. Còn cử trọng nhược khinh là phong cách
điển hình của vị thống soái. Về điểm này, không có gì khác nhau giữa tổng thiết kế sư và lãnh tụ vĩ đại chỉ
có điều là càng giỏi về thiết kế mà thôi. Rất nhiều thiết kế của Đặng Tiểu Bình là đầy tài nghệ. Thí dụ bạt
loạn phản chính, chính bản thanh nguyên (dẹp loạn, trở lại ổn định, làm ngay gốc trong nguồn), đối nội cải
cách, đối ngoại mở cửa, tách riêng đảng với chính quyền, tách riêng chính quyền với xí nghiệp, nền kinh tế
thị trường xã hội chủ nghĩa, một trung tâm, hai điểm cơ bản, một nước hai chế độ, hoà bình thống nhất, gác
bỏ tranh luận, cùng nhau sáng tạo, che dấu thành tích, giữ vững trận địa... Những điều đó là những kiệt tác
không tìm thấy trong các sách kinh điển của Mác- Lênin và bốn quyển hùng văn của Mao Trạch Đông.
Mưu lược cần có giả tưởng, nhưng không phải là không tưởng. Đó là những phương châm, chính sách, biện
pháp và thủ đoạn để giải quyết vấn đề thực tế, do đó cần đưa vào thực tiễn, giành lấy hiệu quả, dùng cách
nói của nông dân Tứ Xuyên, thì tức là phải bắt được chuột. Hiệu quả của những thiết kế của Đặng Tiểu
Bình ra sao? Điểm này không cần luận chứng nhiều, chỉ cần so sánh tình hình Trung quốc sau những năm
80 với trước kia, những đánh giá của người nước ngoài về Trung quốc trong công việc quốc tế, sờ túi tiền
của chúng ta, giỏ thức ăn của chúng ta là có thể rút ra kết luận.
Người ta đều coi sự chuyển biến từ Mao Trạch Đông đến Đặng Tiểu Bình là sự chuyển biến có tính lịch
sử. Sự chuyển biến hoà bình đương nhiên không thể hùng tráng như việc khai sáng nước Trung Hoa mới.
Nhưng chính vì vậy, càng cần có mưu lược trí tuệ, càng cần phải giải quyết thoả đáng nhiều loại quan hệ
phức tạp trong quá trình chuyển biến, nhất là mối quan hệ giữa kế thừa và phát triển. Về mặt này, cách làm
của Đặng Tiểu Bình là rất tốt, ông đã đẩy sự nghiệp khai sáng của Mao Trạch Đông lên một bước lớn.
Những kỹ xảo trong đó, không một lãnh tụ nào của đảng anh em có thể làm được. Mao Trạch Đông đã dốc
hết tinh lực cả cuộc đời cho chủ nghĩa xã hội, nhưng chính trong vấn đề xây dựng chủ nghĩa xã hội như thế
nào, ông đã phạm sai lầm nghiêm trọng, làm cho cả nước phải trả giá đau đớn. Còn Đặng Tiểu Bình thì đã
thêm vào sau chữ chủ nghĩa xã hội mấy chữ mang mầu sắc Trung quốc, khiến cho Trung quốc thoát chết,
hồi sinh và sống động hẳn ra, từ đó đã giải quyết được vấn đề khó khăn lớn nhất mà Mao Trạch Đông và
cũng là toàn bộ phong trào cộng sản phải đương đầu trong thế kỷ 20.
Tiên sinh Hồ Cúc Nhân, một nhân sĩ ở Hương Cảng nói: “Trên một mức độ nhất định, tìm hiểu thời đại
Đặng Tiểu Bình, tìm hiểu chính sách và vấn đề của ông, cũng có thể nói là chiếc chìa khoá để tìm hiểu tiền
đồ của Trung quốc và vận mệnh của người Trung quốc”. Chúng ta có lý do để bổ sung thêm: tìm hiểu tư
tưởng mưu lược của Đặng Tiểu Bình là then chốt để tìm hiểu Đặng Tiểu Bình và thời đại của ông.
https://thuviensach.vn
Ngày nay, trong khi toàn đảng, toàn dân đi sâu học tập và lĩnh hội lý luận xây dựng chủ nghĩa xã hội mang
mầu sắc Trung quốc của Đặng Tiểu Bình, chúng tôi xuất phát từ góc độ mưu lược để triển khai có hệ thống
toàn bộ lý luận đó, kết hợp phương pháp trình bày lịch sử và bình luận để nói hết vấn đề, tin rằng có thể
giúp ích cho đông đảo cán bộ và quần chúng.
https://thuviensach.vn
XUÂN DUY, QUỲNH DUNG
MƯU LƯỢC ĐẶNG TIỂU BÌNH
PHẦN 1
MƯU LƯỢC TRỊ LOẠN
Phần 1 : Mưu lược trị loạn
1.1 Việc trở lại cầm quyền của Đặng Tiểu Bình, dù có lục tìm hết trong sử sách Trung quốc cũng không có
chuyện nào ly kỳ như vậy
Trong cuốn sách Những ngôi sao trong Đảng Cộng sản Trung quốc của Harisơn có một ngôi sao đặc biệt
sáng chói, ông ta gọi đó là người lùn không thể bị đánh đổ ông ta định chỉ ai, ta không cần đọc tiếp cũng có
thể đoán ra được, bởi vì trong số lãnh tụ Đảng Cộng sản Trung quốc người thấp bé nhất và mấy lần bị đánh
mà không đổ thì chỉ có một người, đó là Đặng Tiểu Bình. Trong cuộc sống mang tính truyền kỳ của Đặng
Tiểu Bình, tình tiết khiến người ta quan tâm nhất là ba lần bị ngã lại ba lần vùng lên trên vũ đài chính trị:
- lần thứ nhất: Vào thập kỷ 30, ở khu xô viết trung ương, Đặng và Mao Trạch Đông bị chủ nghĩa mạo hiểm
tả khuynh bài xích, bị quy là đầu sỏ của đường lối La Minh ở Giang Tây, bị buộc kiểm thảo, cách chức và
đưa xuống cơ sở rèn luyện lao động. Cho tới khi đường lối Mao Trạch Đông giành được thắng lợi, Đặng
mới hoàn toàn ngẩng đầu lên được.
- lần thứ hai: Vào thập kỷ 60, trong cơn giông bão cách mạng văn hóa chưa từng có trong lịch sử, Đặng từ
địa vị Tổng bí thư bỗng bị chụp cho cái tội danh tên đầu sỏ số hai đi theo đường lối tư bản, bị Lâm Bưu
đuổi xuống chuồng bò ở Giang Tây suốt trong hơn ba năm. Không lâu sau khi Lâm Bưu bị đổ, Đặng lại
đứng lên từ tro tàn của cách mạng văn hóa.
- lần thứ ba: Giữa thập kỷ 70, Đặng thay thế Chu Ân Lai chủ trì công tác trung ương chưa được một năm,
lại bị trúng tên ngã ngựa, trở thành “kẻ đi theo đường lối tư bản đến chết cũng không chịu hối cải”, bị cách
hết mọi chức vụ trong và ngoài đảng. Lần này, mọi người đều tưởng rằng thế là hết hoàn toàn. Nhưng, sau
khi đập tan nhóm bốn tên, Đặng vận dụng mọi kế mưu sách lược trong đời sống chính trị của Trung quốc,
đi đấu tranh, trao đổi, thuyết phục và tranh luận kịch liệt, để rồi lại nắm được quyền.
Tác giả Harisơn sở trường về viết truyện ký nhân vật, đã hết sức cảm khái trước việc ba lần ngã xuống, ba
lần vùng lên của Đặng, đã nói: “Việc trở lại cầm quyền của Đặng Tiểu Bình, dù có lục hết sử sách xưa của
https://thuviensach.vn
Trung quốc cũng không tìm thấy chuyện nào ly kỳ hơn”. Còn có thể bổ sung thêm một câu: Trong lịch sử thế
giới cũng khó tìm thấy thí dụ thứ hai.
Việc chìm nổi trên hoạn lộ là chuyện thường thấy. Nhưng không có ai chìm sâu rồi lại lên cao như Đặng
Tiểu Bình, một đời trải qua đến ba lần. Điều khiến người ta kinh ngạc và thán phục là, việc ba lần lên ba
lần xuống của Đặng không phải là tuần hoàn. Nó giống như một quả bóng đầy ma lực, mỗi khi rơi xuống lại
nảy lên vị trí cao hơn trước. Trong đó có điều gì thần bí?
Bản thân lâm vào nghịch cảnh nhưng vẫn lạc quan tự tin, có lẽ là điều thứ nhất. Mao Mao nói: “Cha tôi là
người có tính cách hướng nội, trầm tĩnh ít nói, cuộc đời cách mạng hơn 50 năm khiến ông đã luyện thành
tác phong gặp nguy nan không sợ hãi, trước biến cố không lung lay. Đặc biệt là đối với vận mệnh của cá
nhân, thì rất lạc quan. Trong nghịch cảnh, ông khéo vận dụng tinh thần lạc quan để đối phó với tất cả, và
dùng một số công việc thực tế để điều tiết cuộc sống, chưa bao giờ tỏ ra trống rỗng và ngập ngừng”. Đặng
không bao giờ như người nước Kỷ lo trời sập (ý nói lo nghĩ vô căn cứ- Người dịch) vì nếu trời có sập thì
có người to cao hơn chống đỡ. Đó là tố chất đầu tiên giúp ông chiến thắng ách vận, thoát ra khỏi chỗ bế
tắc. Nếu không có điều đó thì chẳng cần ai dẫm đạp, tự mình cũng đã tiêu ma ý chí. Đừng nói tới ba lần
ngã ba lần vùng lên, mà một lần ngã cũng đã không gượng dậy được.
Lạc quan không có nghĩa là buông trôi số phận, mà là kiên nhẫn chờ đợi cơ hội có ngày trở lại nắm quyền.
Tính nhiều biến động trên trường chính trị làm cho những người đang đắc thế cũng có lúc lại sa chân và
giúp cho người thất thế có cơ hội để lại vươn lên. Điều khác biệt chỉ ở chỗ, người trong nghịch cảnh không
có cách nào tự mình sáng tạo cơ hội, chỉ có im lặng quan sát động tĩnh, kiên nhẫn chờ đợi thời vận. Chờ
đợi, cũng có khả năng như quan đại phu Khuất Nguyên, đến phút cuối cùng cũng không thấy Sở Vương hồi
tâm chuyển ý, mà triệt để thất vọng. Đặng còn tương đối may mắn, ông trước sau đã chờ được tới lúc
đường lối Vương Minh được thanh toán, lúc Lâm Bưu sụp đổ, lúc nhóm bốn tên bị bắt. Ba sự kiện đó là cơ
hội quan trọng giúp ông ba lần thoát ra khỏi bế tắc.
Cơ hội thường hiếm hoi đối với những người thất thế. Vì vậy, ngoài việc chờ đợi, phải có tính năng động,
chủ quan, giữ cho đầu não luôn nhạy bén, nắm được mọi tin tức, kịp thời nắm bắt thời cơ. Sau môi lần bị
đánh đổ, Đặng thường rất quan tâm đến thời sự chính trị, lưu tâm đến báo chí và đài phát thanh, tìm mọi
cách để giữ mối liên hệ với bên ngoài. Khi nghe tin Lâm Bưu bị đổ, nhóm bốn tên bị bắt, ông cho rằng thời
cơ đã đến và lập tức có phản ứng thích hợp, chủ động viết thư cho Mao Trạch Đông, viết thư cho Hoa
Quốc Phong. Một bức thư chưa được, lại viết bức thứ hai. Nếu không chủ động như vậy, ông có thể bị mọi
người quên đi, đó là điều có thể xảy ra.
Người đại trượng phu phải biết co, biết duỗi. Khi ở phía dưới, cần phải biết thỏa hiệp ở mức độ cần thiết,
làm cho người đang nắm giữ quyền lực được vừa lòng. Đặng vốn không bao giờ nhượng bộ trên những vấn
đề có tính nguyên tắc, vì vậy mà mang tội là không chịu hối cải. Nhưng khi hoàn cảnh đòi hỏi phải thỏa
hiệp thì ông tỏ ra hiểu tình thế. Trước khi được ra lần thứ hai, Đặng đã rất khiêm tốn kiểm điểm trước Mao
về khuyết điểm của mình, khiến Mao tin rằng ông khác với Lưu Thiếu Kỳ, có thể lại giao cho trọng trách.
Trước khi được trở lại lần thứ ba, ông thừa nhận trước Trung ương đảng mới về những thiếu sót và sai lầm
khó tránh khỏi trong thời gian công tác năm 75, tỏ ra chân thành tiếp thu sự phê bình và dạy bảo của lãnh tụ
https://thuviensach.vn
vĩ đại Mao Chủ tịch. Đó là những hành động sáng suốt. Người ta ở trong thế yếu thì không nên quá kỳ kèo
dúng sai. Đúng hay sai cần đợi thời gian sau sẽ nói.
Ngạn ngữ nói: Mưu sự tại nhân, thành sự tại thiên. Thiên (trời) có gió mưa bất trắc, nên trong lĩnh vực
chính trị, không ai có thể bảo đảm mình sẽ thuận buồm xuôi gió. Vấn đề là sau khi thuyền bị lật, có thể
thoát khỏi ách vận, tìm cách trở lại nắm quyền. Về mặt này, điều then chốt là ở việc mưu sự của người. Từ
xưa tới nay, có rất nhiều lý luận về sự thành công nghiên cứu về cách làm thế nào để từ thất bại đi tới thành
công. Nhưng không có lý luận về sự thất bại, nghiên cứu việc tại sao lại từ thành công đi tới thất bại, tựa
hồ như thất bại đều là do ý trời, không có ai hy vọng thất bại, cũng không có ai nghiền ngẫm con đường đi
tới thất bại.
Sự thực, thành và bại, lên và xuống, có mối liên hệ nhân quả nhất định. Cá nhân không có cách gì tránh
khỏi thất bại và vấp váp, nhưng có thể chọn lựa phương thức thất bại và vấp váp. Có người suốt đời không
bị vấp váp, nhưng chỉ sống bình lặng, không có cống hiến gì lớn; có người bị vấp ngã là vĩnh viễn không
dậy được, thậm chí càng ngã càng thụt sâu. Đặng là trường hợp ngược lại hiếm có. Ông không chỉ ba lần
ngã ba lần dậy, mà càng ngã lại càng lên cao. Ông có kỹ xảo chính trị đặc biệt gì vậy? Ngoài những điều
đã nói trên, ông vốn có trí tuệ mưu lược hơn người, giúp ông chiến thắng ách vận, thoát ra khỏi bế tắc. Còn
một điều kiện tiên quyết nữa, tức là mỗi lần ngã của ông đều không phải do tính toán được mất cá nhân dẫn
tới, mà là do ông kiên trì chân lý, không chịu khuất phục trước sai lầm. Việc ngã vì lý do đó, trở thành căn
cứ để ông lại vùng lên. Không có điều đó thì trong nghịch cảnh, ông không thể lạc quan tự tin, dù có bền bỉ
chờ đợi cũng không thể có ngày trở lại, và sự thỏa hiệp sẽ chỉ khiến ông càng lún sâu thêm mà thôi.
Paraxi - Tainâysơ đã so sánh tác phong của Chu Ân Lai và Đặng Tiểu Bình như sau: “Chu Ân Lai chú ý
đến sách lược, làm cho mình có thế đứng trên mặt nước, nhưng không thể thay đổi phương hướng chủ yếu
của dòng chảy xiết. Đặng Tiểu Bình thì không chịu xuôi theo dòng chảy xiết đó mà lập tức đắp đập ngăn
dòng nước lũ. Lúc đầu thì thành công, nhưng sau vẫn bị dòng nước cuốn đi. Ông muốn dạt được điều mà
sách lược do Chu Ân Lai áp dụng đã không đạt được, thì phải cần thời gian 5 năm, thậm chí lâu hơn nữa.
Chu Ân Lai trước sau không hoài nghi lời dạy của Mao Trạch Đông, còn Đặng Tiểu Bình thì dám dùng lời
dạy của Mao Trạch Đông dể chống lại hành động của Mao Trạch Đông”.
Người như Đặng Tiểu Bình, có cá tính, dễ bị vấp ngã, nhưng do nắm được chân lý, đi trên đường lớn, mỗi
lẫn bị vấp váp chỉ giống như dòng chảy bị cát đá cản lại, càng tích trữ xung lực mạnh. Một khi thời cơ chín
muồi, liền nhanh chóng vượt lên, mà còn vượt lên vị trí cao hơn. Mỗi lần ngã là một lần tích luỹ được
nhiều ưu thế, trở thành bậc thang đưa ông lên đỉnh cao. Trong cách mạng văn hóa tại sao Mao lại cho phép
Đặng Tiểu Bình ra làm việc lại? Một nguyên nhân quan trọng là trong thập kỷ 30 Đặng đã từng là người
chấp hành đường lối đúng đắn của Mao Trạch Đông mà lại bị đả đảo. Sau khi đập tan nhóm bốn tên tại sao
Đặng Tiểu Bình lại được trở lại nắm đại quyền? Chủ yếu là do phong trào phê Đặng, phản kích lại làn gió
đòi lật lại bản án đã tuyên truyền không công cho Đặng, làm cho những người ủng hộ Đặng tăng thêm rất
nhiều. Airôthơ từng hỏi một quan chức Trung quốc rằng tại sao ông ta lại tôn trọng Đặng Tiểu Bình, một
con người đã bị lên lên xuống xuống nhiều lần như thế. Vị quan chức này trả lời: Đó chính là nguyên nhân
khiến chúng tôi tín nhiệm ông. Nếu mấy lần lên xuống của Đặng không phải là vì giữ vững điều mà nhân
dân mong muốn, mà chỉ thuần tuý là sự chìm nổi của cá nhân, thì còn có bao nhiêu người tín nhiệm ông?
https://thuviensach.vn
1.2. Mao Trạch Đông quyết định dùng lại Đặng Tiểu Bình, ngoài lý do ông là nhân tài tài hiếm có
nguyên nhân ông là kẻ cầm đầu phái Mao rõ ràng là có tính then chốt
Mùa thu năm 1931, Đặng Tiểu Bình mới 27 tuổi, vừa hoàn thành sứ mạng ở Quảng Tây, dẫn quân về với
Mao Trạch Đông, mở ra căn cứ địa ở Giang Tây, tây Phúc Kiến. Đảng giao cho ông nhiệm vụ thứ nhất là
làm Bí thư huyện ủy Thụy Kim ở khu Xô viết Trung ương. Đặng nhận nhiệm vụ không lâu, thì cơ quan
Trung ương của Đảng vốn đặt ở Thượng Hải cũng lục tục kéo về khu Xô viết. Thụy Kim liền trở thành thủ
đô đỏ - nơi đặt căn cứ của chính phủ lâm thời Xô viết Trung Hoa và Ban chấp hành Trung ương lâm thời.
Đặng là một cán bộ cấp giữa, không thể không nhường lại vị trí cho các đồng chí mới từ Thượng Hải về.
Tháng 5.1932, Đặng rời khỏi thủ đô đỏ, về làm Bí thư huyện ủy trung tâm Hội Xương ở biên khu phía nam,
nắm công việc ở ba huyện Hội Xương, Tầm Ô, An Viễn. Ba huyện này ở vùng tiếp giáp giữa khu đỏ và khu
trắng, là cánh cửa lớn phía nam của khu Xô viết Trung ương, có vị trí chiến lược rất quan trọng, nhưng
trình độ xích hóa kém xa địa khu trung tâm. Mỗi huyện chỉ có một tiểu đoàn độc lập súng ống của đội xích
vệ cũng rất ít, các cửa hiệu phần nhiều đã đóng cửa, tài chính kinh tế hết sức khó khăn. Đặng Tiểu Bình
không thể không làm mọi việc từ đầu theo biện pháp của Mao Trạch Đông, vật lộn với khó khăn, không lâu
đã có thành tích. Mao Trạch Đông đến Hội Xương kiểm tra công tác, đã làm thơ khen ngợi “Phong cảnh
nơi đây tuyệt đẹp”.
Còn phong cảnh ở khu Xô viết Trung ương thì ra sao? Nhóm Vương Minh, những người Bôn sê vích một
trăm phần trăm sau khi vào khu Xô viết, đã tăng cường sự lãnh đạo trực tiếp của họ đối với các căn cứ
địa. Họ chấp hành đường lối tiến công nhập khẩu từ Matxcơva, yêu cầu xây dựng một triệu hồng quân gang
thép, phát triển về các thành phố trung tâm. Chủ trương thực tế của Mao Trạch Đông triển khai chiến tranh
du kích, xây dựng căn cứ địa nông thôn bị bài xích là bảo thủ hữu khuynh, là đường lối chạy dài. Chính
sách ôn hòa của Mao Trạch Đông bảo hộ trung nông, cho phú nông một lối thoát về kinh tế bị bài xích và
bị quy là đường lối phú nông. Bản thân Mao Trạch Đông vì không tôn trọng sự lãnh đạo của Trung ương
nên bị mất chức vụ trong hồng quân, chỉ còn lại hư vị là chủ tịch Xô viết, không có quyền phát ngôn gì.
Cuộc đấu tranh về đường lối ở tầng lớp lãnh đạo bên trên rất nhanh chóng lan tới vùng biên khu của Đặng.
Những kẻ mới nổi lên trong Ban chấp hành Trung ương lâm thời tuy được Quốc tế cộng sản nâng đỡ, nhưng
muốn triệt hẳn được vị lãnh tụ đã nảy sinh và phát triển gắn liền với phong trào địa phương như Mao
Trạch Đông cũng không phải là dễ. Sau khi vô hiệu hóa quyền lực của Mao Trạch Đông, họ toan tính công
khai phê phán quan điểm của Mao. Nhưng Matxcơva không đồng ý, sợ làm như thế sẽ dẫn tới chia rẽ.
Nhưng nếu không quét sạch ảnh hưởng của Mao Trạch Đông trong tổ chức đảng ở căn cứ địa vũ trang
Hồng quân thì họ làm thế nào để nắm được quyền ra mệnh lệnh? Thế là họ áp dụng biện pháp khuấy động
rừng để dọa hổ, hướng hỏa lực vào những người đi theo Mao Trạch Đông, còn bản thân Mao thì để yên
chưa xét đến. Ban chấp hành trung ương lâm thời nhanh chóng phát hiện ra ở La Minh, quyền Bí thư tỉnh ủy
Phúc Kiến, một hình bóng của đường lối Mao Trạch Đông. Trong một bản phát biểu ý kiến, La Minh đã
nêu ra những điều phàn nàn về kế hoạch mở rộng Hồng quân. La Minh nói: Mở rộng chủ lực Hồng quân
phải xuất phát từ thực tế, phân biệt khu du kích ở vùng ven với khu trung tâm đã được củng cố, không thể
phân chia nhiệm vụ một cách bình quân. Tại những vùng ven như Thượng Hàng, Vĩnh Định, Long Nham,
https://thuviensach.vn
cần chú trọng tổ chức lực lượng vũ trang địa phương, triển khai chiến tranh du kích, phát triển chủ lực
Hồng quân từng đợt, từng phần, chứ không thể điều động và biên chế một cách cứng nhắc. Trong tình hình
trước mắt, mà muốn mở rộng chủ lực Hồng quân ở những vùng địch hậu và giáp địch, thì chúng tôi không
có cách nào, mà ngay cả đến những lãnh tụ giỏi giang như Mao Chủ tịch, Hạng Chủ tịch, đồng chí Chu Ân
Lai, đồng chí Nhậm Bật Thời, hoặc sang Liên xô mời đồng chí Xtalin, hoặc giả thử Lênin có sống lại, tới
dây, xuống vùng Khê Nam hoặc các địa phương khác, diễn thuyết với quần chúng suốt ba ngày ba đêm,
tăng cường công tác tuyên truyền chính trị thì, theo tôi, cũng không giải quyết được vấn đề. Những người
lãnh đạo tả khuynh liền khái quát những ý kiến đó thành đường lối La Minh chống lại quốc tế.
Âm hồn của đ
Author: Xuân Duy, Quỳnh Dung
Category: Lịch sử
Created by: http://ethuvien.info
https://thuviensach.vn
Thư viện ebook, sách truyện online
(http://ethuvien.info)
https://thuviensach.vn
XUÂN DUY, QUỲNH DUNG
MƯU LƯỢC ĐẶNG TIỂU BÌNH
MỤC LỤC VÀ LỜI TỰA
Mưu lược Đặng Tiểu Bình
Chịu trách nhiệm xuất bản :
Trần Đình Nghiêm
Biên tập: Xuân Duy, Quỳnh Dung
Trình bày, bìa: Nguyễn Thị Hoà
Sửa bản in: Quỳnh Dung
In 500 cuốn khổ 15x22cm,
tại Nhà xuất bản Chính trị quốc gia.
Giấy phép XB số : 676/XB-QLXB cấp ngày 30-6-2000.
In xong và nộp lưu chiểu tháng 7 năm 2000.
Mục lục
Phần thứ nhất : Mưu lược trị loạn
Phần thứ hai: Mưu lược phát triển
Phần thứ ba: Mưu lược kinh tế
Phần thứ tư : Mưu lược chính trị
Phần thứ năm : Mưu lược quân sự
Phần thứ sáu : Mưu lược mặt trận thống nhất
Phần thứ bảy: Mưu lược ngoại giao
https://thuviensach.vn
Tài thao lược vĩ đại của tổng thiết kế sư (Thay lời tựa)
Bản thân tôi từng nói quả quyết rằng Mao Trạch Đông là mưu lược gia vĩ đại nhất cổ kim, cả trong và
ngoài nước, suốt cổ kim trong và ngoài nước không có mưu lược gia nào có thể sánh với Mao Trạch Đông.
Lời đánh giá này cho tới nay chưa từng có dị nghị. Nhưng nay lại cần hỏi: Thế còn Đặng Tiểu Bình? Mưu
lược và trí tuệ của Đặng Tiểu Bình có điểm độc đáo của nó. Điểm độc đáo này được thể hiện bằng một
danh hiệu duy nhất mà người đời tặng cho ông và ông cũng vui vẻ nhận, đó là: Tổng thiết kế sư.
Thiết kế sư đương nhiên không có cái thần thánh như danh hiệu “Người thầy”, “Vị thống soái”, “Người
cầm lái” song lại nổi bật lên cái ý nghĩa mưu lược. Mao Trạch Đông từng gọi Đặng Tiểu Bình là “quân
sư” mà ông mời đến, mà quân sư xưa nay vốn phụ trách việc bày mưu hiến sách, như hình tượng của Gia
Cát Lượng trong Tam Quốc diễn nghĩa. Trong từ điển của người Trung quốc, chữ mưu lược vốn xuất phát
từ kế mưu, mà thiết kế hầu như ngang bằng với mưu hoạch. Người Trung quốc tin rằng thành sự là do trời,
nhưng mưu sự thì lại do người, nên có thể thấy rằng mưu lược cần phải dựa vào sự thiết kế của con người.
Đặng là tổng thiết kế sư, mưu lược của ông thiết kế ra, đương nhiên không phải là những mưu mẹo lặt vặt.
Đặng giành được danh hiệu Tổng thiết kế sư là từ sau khi ông đã tới tuổi cao niên - 75 tuổi. Đặng đã lãnh
đạo cuộc cách mạng lần thứ hai của Trung quốc, đưa Trung quốc từ hỗn loạn đến đại trị, từ bờ vực sụp đổ
tới phồn vinh thịnh vượng. Đất Thần Châu (Trung quốc - Người dịch) đã thay đổi hẳn bộ mặt, khiến người
đời đều quan tâm theo dõi. Những khó khăn mà cuộc cách mạng thứ hai phải đương đầu và những thành tựu
mà nó giành được không hề thua kém cuộc cách mạng lần thứ nhất, so sánh thành tựu với khó khăn mới thấy
được sự thần thông trong mưu lược và trí tuệ của Đặng Tiểu Bình.
Mưu lược của Đặng Tiểu Bình so với Mao Trạch Đông, đương nhiên là chưa bằng được. Cuộc đời Đặng
ba lần bi đánh đổ, còn Mao chỉ bi có một lần. Song Đặng lại thực hiện thành công kỳ tích ba lần bị đổ, ba
lần vươn lên, và lần sau lại huy hoàng hơn lần trước. Đặng từng nói một cách dí dỏm với một ngôi sao
điện ảnh Mỹ: “Nếu có đặt giải thưởng Ôlimpích cho người vùng lên về mặt chính trị thì tôi có tư cách để
nhận huy chương vàng”. Để đạt được điều đó, ngoài nghị lực và lòng dũng cảm, đương nhiên càng cần
phải có mưu lược và trí tuệ.
Giữa Đặng và Mao, không có gì phải nghi ngờ, là có nhiều chỗ giống nhau. Cuộc đời Mao đã ba lần chọn
người thừa kế, Đặng cũng đã chọn ba lần. Nhưng lịch sử đã chứng minh, vấn đề khó khăn mà Mao dốc hết
trí tuệ của cả đời mình vẫn không sao giải quyết được, thì Đặng đã giải quyết được một cách thuận lợi. Khi
Mao Trạch Đông lui về tuyến hai, đã xảy ra mối nguy hiểm tuột mất đại quyền. Đặng thì chưa bao giờ đảm
đương địa vị người đứng đầu, ngay cả lúc ông ở đỉnh cao quyền lực. Song ông vẫn có biện pháp nắm chắc
đường hướng tiến lên của con tàu lớn là Trung quốc. Do đó, cựu thủ tướng Đức Xmít đã rút ra kết luận:
Đặng Tiểu Bình là chính khách thành công nhất.
“Ông ta thân thể thấp bé, có thể là người thấp bé nhất trong những người lãnh đạo quốc gia vĩ đại này.
Nhưng nếu xếp hàng những người lãnh đạo quốc gia, thì có thể khẳng định, ông không đứng sau cùng, mà
đứng ở vị trí đầu tiên”. Đó là cảm tưởng của đại sứ Đức ở Trung quốc về Đặng Tiểu Bình. Khơrútsốp thì
https://thuviensach.vn
có kinh nghiệm thiết, thân, ông ta từng nói với Mao Trạch Đông: “Anh chàng thấp bé của các đồng chí đã
gây khó khăn áp đảo đối với những người cao lớn của chúng tôi”.
Trong số những lãnh tụ của Đảng Cộng sản Trung quốc, bất kỳ là về đảm lược hay về trí tuệ, chỉ có Đặng
Tiểu Bình là có thể sánh với Mao Trạch Đông. Trong thập kỷ 50, Chu Ân Lai khi bàn về anh hùng trong
thiên hạ, đã từng thẳng thắn thừa nhận mình không bằng Đặng Tiểu Bình: phương pháp công tác của Tiểu
Bình là cử trọng nhược khinh (nâng vật nặng dễ như nâng vật nhẹ), còn mình thì cử khinh nhược trọng
(nâng vật nhẹ khó như nâng vật nặng). Cử khinh nhược trọng, hàng ngày phải giải quyết hàng vạn công
việc, đó là đặc điểm cần có của vị thủ tướng nước Cộng hòa. Còn cử trọng nhược khinh là phong cách
điển hình của vị thống soái. Về điểm này, không có gì khác nhau giữa tổng thiết kế sư và lãnh tụ vĩ đại chỉ
có điều là càng giỏi về thiết kế mà thôi. Rất nhiều thiết kế của Đặng Tiểu Bình là đầy tài nghệ. Thí dụ bạt
loạn phản chính, chính bản thanh nguyên (dẹp loạn, trở lại ổn định, làm ngay gốc trong nguồn), đối nội cải
cách, đối ngoại mở cửa, tách riêng đảng với chính quyền, tách riêng chính quyền với xí nghiệp, nền kinh tế
thị trường xã hội chủ nghĩa, một trung tâm, hai điểm cơ bản, một nước hai chế độ, hoà bình thống nhất, gác
bỏ tranh luận, cùng nhau sáng tạo, che dấu thành tích, giữ vững trận địa... Những điều đó là những kiệt tác
không tìm thấy trong các sách kinh điển của Mác- Lênin và bốn quyển hùng văn của Mao Trạch Đông.
Mưu lược cần có giả tưởng, nhưng không phải là không tưởng. Đó là những phương châm, chính sách, biện
pháp và thủ đoạn để giải quyết vấn đề thực tế, do đó cần đưa vào thực tiễn, giành lấy hiệu quả, dùng cách
nói của nông dân Tứ Xuyên, thì tức là phải bắt được chuột. Hiệu quả của những thiết kế của Đặng Tiểu
Bình ra sao? Điểm này không cần luận chứng nhiều, chỉ cần so sánh tình hình Trung quốc sau những năm
80 với trước kia, những đánh giá của người nước ngoài về Trung quốc trong công việc quốc tế, sờ túi tiền
của chúng ta, giỏ thức ăn của chúng ta là có thể rút ra kết luận.
Người ta đều coi sự chuyển biến từ Mao Trạch Đông đến Đặng Tiểu Bình là sự chuyển biến có tính lịch
sử. Sự chuyển biến hoà bình đương nhiên không thể hùng tráng như việc khai sáng nước Trung Hoa mới.
Nhưng chính vì vậy, càng cần có mưu lược trí tuệ, càng cần phải giải quyết thoả đáng nhiều loại quan hệ
phức tạp trong quá trình chuyển biến, nhất là mối quan hệ giữa kế thừa và phát triển. Về mặt này, cách làm
của Đặng Tiểu Bình là rất tốt, ông đã đẩy sự nghiệp khai sáng của Mao Trạch Đông lên một bước lớn.
Những kỹ xảo trong đó, không một lãnh tụ nào của đảng anh em có thể làm được. Mao Trạch Đông đã dốc
hết tinh lực cả cuộc đời cho chủ nghĩa xã hội, nhưng chính trong vấn đề xây dựng chủ nghĩa xã hội như thế
nào, ông đã phạm sai lầm nghiêm trọng, làm cho cả nước phải trả giá đau đớn. Còn Đặng Tiểu Bình thì đã
thêm vào sau chữ chủ nghĩa xã hội mấy chữ mang mầu sắc Trung quốc, khiến cho Trung quốc thoát chết,
hồi sinh và sống động hẳn ra, từ đó đã giải quyết được vấn đề khó khăn lớn nhất mà Mao Trạch Đông và
cũng là toàn bộ phong trào cộng sản phải đương đầu trong thế kỷ 20.
Tiên sinh Hồ Cúc Nhân, một nhân sĩ ở Hương Cảng nói: “Trên một mức độ nhất định, tìm hiểu thời đại
Đặng Tiểu Bình, tìm hiểu chính sách và vấn đề của ông, cũng có thể nói là chiếc chìa khoá để tìm hiểu tiền
đồ của Trung quốc và vận mệnh của người Trung quốc”. Chúng ta có lý do để bổ sung thêm: tìm hiểu tư
tưởng mưu lược của Đặng Tiểu Bình là then chốt để tìm hiểu Đặng Tiểu Bình và thời đại của ông.
https://thuviensach.vn
Ngày nay, trong khi toàn đảng, toàn dân đi sâu học tập và lĩnh hội lý luận xây dựng chủ nghĩa xã hội mang
mầu sắc Trung quốc của Đặng Tiểu Bình, chúng tôi xuất phát từ góc độ mưu lược để triển khai có hệ thống
toàn bộ lý luận đó, kết hợp phương pháp trình bày lịch sử và bình luận để nói hết vấn đề, tin rằng có thể
giúp ích cho đông đảo cán bộ và quần chúng.
https://thuviensach.vn
XUÂN DUY, QUỲNH DUNG
MƯU LƯỢC ĐẶNG TIỂU BÌNH
PHẦN 1
MƯU LƯỢC TRỊ LOẠN
Phần 1 : Mưu lược trị loạn
1.1 Việc trở lại cầm quyền của Đặng Tiểu Bình, dù có lục tìm hết trong sử sách Trung quốc cũng không có
chuyện nào ly kỳ như vậy
Trong cuốn sách Những ngôi sao trong Đảng Cộng sản Trung quốc của Harisơn có một ngôi sao đặc biệt
sáng chói, ông ta gọi đó là người lùn không thể bị đánh đổ ông ta định chỉ ai, ta không cần đọc tiếp cũng có
thể đoán ra được, bởi vì trong số lãnh tụ Đảng Cộng sản Trung quốc người thấp bé nhất và mấy lần bị đánh
mà không đổ thì chỉ có một người, đó là Đặng Tiểu Bình. Trong cuộc sống mang tính truyền kỳ của Đặng
Tiểu Bình, tình tiết khiến người ta quan tâm nhất là ba lần bị ngã lại ba lần vùng lên trên vũ đài chính trị:
- lần thứ nhất: Vào thập kỷ 30, ở khu xô viết trung ương, Đặng và Mao Trạch Đông bị chủ nghĩa mạo hiểm
tả khuynh bài xích, bị quy là đầu sỏ của đường lối La Minh ở Giang Tây, bị buộc kiểm thảo, cách chức và
đưa xuống cơ sở rèn luyện lao động. Cho tới khi đường lối Mao Trạch Đông giành được thắng lợi, Đặng
mới hoàn toàn ngẩng đầu lên được.
- lần thứ hai: Vào thập kỷ 60, trong cơn giông bão cách mạng văn hóa chưa từng có trong lịch sử, Đặng từ
địa vị Tổng bí thư bỗng bị chụp cho cái tội danh tên đầu sỏ số hai đi theo đường lối tư bản, bị Lâm Bưu
đuổi xuống chuồng bò ở Giang Tây suốt trong hơn ba năm. Không lâu sau khi Lâm Bưu bị đổ, Đặng lại
đứng lên từ tro tàn của cách mạng văn hóa.
- lần thứ ba: Giữa thập kỷ 70, Đặng thay thế Chu Ân Lai chủ trì công tác trung ương chưa được một năm,
lại bị trúng tên ngã ngựa, trở thành “kẻ đi theo đường lối tư bản đến chết cũng không chịu hối cải”, bị cách
hết mọi chức vụ trong và ngoài đảng. Lần này, mọi người đều tưởng rằng thế là hết hoàn toàn. Nhưng, sau
khi đập tan nhóm bốn tên, Đặng vận dụng mọi kế mưu sách lược trong đời sống chính trị của Trung quốc,
đi đấu tranh, trao đổi, thuyết phục và tranh luận kịch liệt, để rồi lại nắm được quyền.
Tác giả Harisơn sở trường về viết truyện ký nhân vật, đã hết sức cảm khái trước việc ba lần ngã xuống, ba
lần vùng lên của Đặng, đã nói: “Việc trở lại cầm quyền của Đặng Tiểu Bình, dù có lục hết sử sách xưa của
https://thuviensach.vn
Trung quốc cũng không tìm thấy chuyện nào ly kỳ hơn”. Còn có thể bổ sung thêm một câu: Trong lịch sử thế
giới cũng khó tìm thấy thí dụ thứ hai.
Việc chìm nổi trên hoạn lộ là chuyện thường thấy. Nhưng không có ai chìm sâu rồi lại lên cao như Đặng
Tiểu Bình, một đời trải qua đến ba lần. Điều khiến người ta kinh ngạc và thán phục là, việc ba lần lên ba
lần xuống của Đặng không phải là tuần hoàn. Nó giống như một quả bóng đầy ma lực, mỗi khi rơi xuống lại
nảy lên vị trí cao hơn trước. Trong đó có điều gì thần bí?
Bản thân lâm vào nghịch cảnh nhưng vẫn lạc quan tự tin, có lẽ là điều thứ nhất. Mao Mao nói: “Cha tôi là
người có tính cách hướng nội, trầm tĩnh ít nói, cuộc đời cách mạng hơn 50 năm khiến ông đã luyện thành
tác phong gặp nguy nan không sợ hãi, trước biến cố không lung lay. Đặc biệt là đối với vận mệnh của cá
nhân, thì rất lạc quan. Trong nghịch cảnh, ông khéo vận dụng tinh thần lạc quan để đối phó với tất cả, và
dùng một số công việc thực tế để điều tiết cuộc sống, chưa bao giờ tỏ ra trống rỗng và ngập ngừng”. Đặng
không bao giờ như người nước Kỷ lo trời sập (ý nói lo nghĩ vô căn cứ- Người dịch) vì nếu trời có sập thì
có người to cao hơn chống đỡ. Đó là tố chất đầu tiên giúp ông chiến thắng ách vận, thoát ra khỏi chỗ bế
tắc. Nếu không có điều đó thì chẳng cần ai dẫm đạp, tự mình cũng đã tiêu ma ý chí. Đừng nói tới ba lần
ngã ba lần vùng lên, mà một lần ngã cũng đã không gượng dậy được.
Lạc quan không có nghĩa là buông trôi số phận, mà là kiên nhẫn chờ đợi cơ hội có ngày trở lại nắm quyền.
Tính nhiều biến động trên trường chính trị làm cho những người đang đắc thế cũng có lúc lại sa chân và
giúp cho người thất thế có cơ hội để lại vươn lên. Điều khác biệt chỉ ở chỗ, người trong nghịch cảnh không
có cách nào tự mình sáng tạo cơ hội, chỉ có im lặng quan sát động tĩnh, kiên nhẫn chờ đợi thời vận. Chờ
đợi, cũng có khả năng như quan đại phu Khuất Nguyên, đến phút cuối cùng cũng không thấy Sở Vương hồi
tâm chuyển ý, mà triệt để thất vọng. Đặng còn tương đối may mắn, ông trước sau đã chờ được tới lúc
đường lối Vương Minh được thanh toán, lúc Lâm Bưu sụp đổ, lúc nhóm bốn tên bị bắt. Ba sự kiện đó là cơ
hội quan trọng giúp ông ba lần thoát ra khỏi bế tắc.
Cơ hội thường hiếm hoi đối với những người thất thế. Vì vậy, ngoài việc chờ đợi, phải có tính năng động,
chủ quan, giữ cho đầu não luôn nhạy bén, nắm được mọi tin tức, kịp thời nắm bắt thời cơ. Sau môi lần bị
đánh đổ, Đặng thường rất quan tâm đến thời sự chính trị, lưu tâm đến báo chí và đài phát thanh, tìm mọi
cách để giữ mối liên hệ với bên ngoài. Khi nghe tin Lâm Bưu bị đổ, nhóm bốn tên bị bắt, ông cho rằng thời
cơ đã đến và lập tức có phản ứng thích hợp, chủ động viết thư cho Mao Trạch Đông, viết thư cho Hoa
Quốc Phong. Một bức thư chưa được, lại viết bức thứ hai. Nếu không chủ động như vậy, ông có thể bị mọi
người quên đi, đó là điều có thể xảy ra.
Người đại trượng phu phải biết co, biết duỗi. Khi ở phía dưới, cần phải biết thỏa hiệp ở mức độ cần thiết,
làm cho người đang nắm giữ quyền lực được vừa lòng. Đặng vốn không bao giờ nhượng bộ trên những vấn
đề có tính nguyên tắc, vì vậy mà mang tội là không chịu hối cải. Nhưng khi hoàn cảnh đòi hỏi phải thỏa
hiệp thì ông tỏ ra hiểu tình thế. Trước khi được ra lần thứ hai, Đặng đã rất khiêm tốn kiểm điểm trước Mao
về khuyết điểm của mình, khiến Mao tin rằng ông khác với Lưu Thiếu Kỳ, có thể lại giao cho trọng trách.
Trước khi được trở lại lần thứ ba, ông thừa nhận trước Trung ương đảng mới về những thiếu sót và sai lầm
khó tránh khỏi trong thời gian công tác năm 75, tỏ ra chân thành tiếp thu sự phê bình và dạy bảo của lãnh tụ
https://thuviensach.vn
vĩ đại Mao Chủ tịch. Đó là những hành động sáng suốt. Người ta ở trong thế yếu thì không nên quá kỳ kèo
dúng sai. Đúng hay sai cần đợi thời gian sau sẽ nói.
Ngạn ngữ nói: Mưu sự tại nhân, thành sự tại thiên. Thiên (trời) có gió mưa bất trắc, nên trong lĩnh vực
chính trị, không ai có thể bảo đảm mình sẽ thuận buồm xuôi gió. Vấn đề là sau khi thuyền bị lật, có thể
thoát khỏi ách vận, tìm cách trở lại nắm quyền. Về mặt này, điều then chốt là ở việc mưu sự của người. Từ
xưa tới nay, có rất nhiều lý luận về sự thành công nghiên cứu về cách làm thế nào để từ thất bại đi tới thành
công. Nhưng không có lý luận về sự thất bại, nghiên cứu việc tại sao lại từ thành công đi tới thất bại, tựa
hồ như thất bại đều là do ý trời, không có ai hy vọng thất bại, cũng không có ai nghiền ngẫm con đường đi
tới thất bại.
Sự thực, thành và bại, lên và xuống, có mối liên hệ nhân quả nhất định. Cá nhân không có cách gì tránh
khỏi thất bại và vấp váp, nhưng có thể chọn lựa phương thức thất bại và vấp váp. Có người suốt đời không
bị vấp váp, nhưng chỉ sống bình lặng, không có cống hiến gì lớn; có người bị vấp ngã là vĩnh viễn không
dậy được, thậm chí càng ngã càng thụt sâu. Đặng là trường hợp ngược lại hiếm có. Ông không chỉ ba lần
ngã ba lần dậy, mà càng ngã lại càng lên cao. Ông có kỹ xảo chính trị đặc biệt gì vậy? Ngoài những điều
đã nói trên, ông vốn có trí tuệ mưu lược hơn người, giúp ông chiến thắng ách vận, thoát ra khỏi bế tắc. Còn
một điều kiện tiên quyết nữa, tức là mỗi lần ngã của ông đều không phải do tính toán được mất cá nhân dẫn
tới, mà là do ông kiên trì chân lý, không chịu khuất phục trước sai lầm. Việc ngã vì lý do đó, trở thành căn
cứ để ông lại vùng lên. Không có điều đó thì trong nghịch cảnh, ông không thể lạc quan tự tin, dù có bền bỉ
chờ đợi cũng không thể có ngày trở lại, và sự thỏa hiệp sẽ chỉ khiến ông càng lún sâu thêm mà thôi.
Paraxi - Tainâysơ đã so sánh tác phong của Chu Ân Lai và Đặng Tiểu Bình như sau: “Chu Ân Lai chú ý
đến sách lược, làm cho mình có thế đứng trên mặt nước, nhưng không thể thay đổi phương hướng chủ yếu
của dòng chảy xiết. Đặng Tiểu Bình thì không chịu xuôi theo dòng chảy xiết đó mà lập tức đắp đập ngăn
dòng nước lũ. Lúc đầu thì thành công, nhưng sau vẫn bị dòng nước cuốn đi. Ông muốn dạt được điều mà
sách lược do Chu Ân Lai áp dụng đã không đạt được, thì phải cần thời gian 5 năm, thậm chí lâu hơn nữa.
Chu Ân Lai trước sau không hoài nghi lời dạy của Mao Trạch Đông, còn Đặng Tiểu Bình thì dám dùng lời
dạy của Mao Trạch Đông dể chống lại hành động của Mao Trạch Đông”.
Người như Đặng Tiểu Bình, có cá tính, dễ bị vấp ngã, nhưng do nắm được chân lý, đi trên đường lớn, mỗi
lẫn bị vấp váp chỉ giống như dòng chảy bị cát đá cản lại, càng tích trữ xung lực mạnh. Một khi thời cơ chín
muồi, liền nhanh chóng vượt lên, mà còn vượt lên vị trí cao hơn. Mỗi lần ngã là một lần tích luỹ được
nhiều ưu thế, trở thành bậc thang đưa ông lên đỉnh cao. Trong cách mạng văn hóa tại sao Mao lại cho phép
Đặng Tiểu Bình ra làm việc lại? Một nguyên nhân quan trọng là trong thập kỷ 30 Đặng đã từng là người
chấp hành đường lối đúng đắn của Mao Trạch Đông mà lại bị đả đảo. Sau khi đập tan nhóm bốn tên tại sao
Đặng Tiểu Bình lại được trở lại nắm đại quyền? Chủ yếu là do phong trào phê Đặng, phản kích lại làn gió
đòi lật lại bản án đã tuyên truyền không công cho Đặng, làm cho những người ủng hộ Đặng tăng thêm rất
nhiều. Airôthơ từng hỏi một quan chức Trung quốc rằng tại sao ông ta lại tôn trọng Đặng Tiểu Bình, một
con người đã bị lên lên xuống xuống nhiều lần như thế. Vị quan chức này trả lời: Đó chính là nguyên nhân
khiến chúng tôi tín nhiệm ông. Nếu mấy lần lên xuống của Đặng không phải là vì giữ vững điều mà nhân
dân mong muốn, mà chỉ thuần tuý là sự chìm nổi của cá nhân, thì còn có bao nhiêu người tín nhiệm ông?
https://thuviensach.vn
1.2. Mao Trạch Đông quyết định dùng lại Đặng Tiểu Bình, ngoài lý do ông là nhân tài tài hiếm có
nguyên nhân ông là kẻ cầm đầu phái Mao rõ ràng là có tính then chốt
Mùa thu năm 1931, Đặng Tiểu Bình mới 27 tuổi, vừa hoàn thành sứ mạng ở Quảng Tây, dẫn quân về với
Mao Trạch Đông, mở ra căn cứ địa ở Giang Tây, tây Phúc Kiến. Đảng giao cho ông nhiệm vụ thứ nhất là
làm Bí thư huyện ủy Thụy Kim ở khu Xô viết Trung ương. Đặng nhận nhiệm vụ không lâu, thì cơ quan
Trung ương của Đảng vốn đặt ở Thượng Hải cũng lục tục kéo về khu Xô viết. Thụy Kim liền trở thành thủ
đô đỏ - nơi đặt căn cứ của chính phủ lâm thời Xô viết Trung Hoa và Ban chấp hành Trung ương lâm thời.
Đặng là một cán bộ cấp giữa, không thể không nhường lại vị trí cho các đồng chí mới từ Thượng Hải về.
Tháng 5.1932, Đặng rời khỏi thủ đô đỏ, về làm Bí thư huyện ủy trung tâm Hội Xương ở biên khu phía nam,
nắm công việc ở ba huyện Hội Xương, Tầm Ô, An Viễn. Ba huyện này ở vùng tiếp giáp giữa khu đỏ và khu
trắng, là cánh cửa lớn phía nam của khu Xô viết Trung ương, có vị trí chiến lược rất quan trọng, nhưng
trình độ xích hóa kém xa địa khu trung tâm. Mỗi huyện chỉ có một tiểu đoàn độc lập súng ống của đội xích
vệ cũng rất ít, các cửa hiệu phần nhiều đã đóng cửa, tài chính kinh tế hết sức khó khăn. Đặng Tiểu Bình
không thể không làm mọi việc từ đầu theo biện pháp của Mao Trạch Đông, vật lộn với khó khăn, không lâu
đã có thành tích. Mao Trạch Đông đến Hội Xương kiểm tra công tác, đã làm thơ khen ngợi “Phong cảnh
nơi đây tuyệt đẹp”.
Còn phong cảnh ở khu Xô viết Trung ương thì ra sao? Nhóm Vương Minh, những người Bôn sê vích một
trăm phần trăm sau khi vào khu Xô viết, đã tăng cường sự lãnh đạo trực tiếp của họ đối với các căn cứ
địa. Họ chấp hành đường lối tiến công nhập khẩu từ Matxcơva, yêu cầu xây dựng một triệu hồng quân gang
thép, phát triển về các thành phố trung tâm. Chủ trương thực tế của Mao Trạch Đông triển khai chiến tranh
du kích, xây dựng căn cứ địa nông thôn bị bài xích là bảo thủ hữu khuynh, là đường lối chạy dài. Chính
sách ôn hòa của Mao Trạch Đông bảo hộ trung nông, cho phú nông một lối thoát về kinh tế bị bài xích và
bị quy là đường lối phú nông. Bản thân Mao Trạch Đông vì không tôn trọng sự lãnh đạo của Trung ương
nên bị mất chức vụ trong hồng quân, chỉ còn lại hư vị là chủ tịch Xô viết, không có quyền phát ngôn gì.
Cuộc đấu tranh về đường lối ở tầng lớp lãnh đạo bên trên rất nhanh chóng lan tới vùng biên khu của Đặng.
Những kẻ mới nổi lên trong Ban chấp hành Trung ương lâm thời tuy được Quốc tế cộng sản nâng đỡ, nhưng
muốn triệt hẳn được vị lãnh tụ đã nảy sinh và phát triển gắn liền với phong trào địa phương như Mao
Trạch Đông cũng không phải là dễ. Sau khi vô hiệu hóa quyền lực của Mao Trạch Đông, họ toan tính công
khai phê phán quan điểm của Mao. Nhưng Matxcơva không đồng ý, sợ làm như thế sẽ dẫn tới chia rẽ.
Nhưng nếu không quét sạch ảnh hưởng của Mao Trạch Đông trong tổ chức đảng ở căn cứ địa vũ trang
Hồng quân thì họ làm thế nào để nắm được quyền ra mệnh lệnh? Thế là họ áp dụng biện pháp khuấy động
rừng để dọa hổ, hướng hỏa lực vào những người đi theo Mao Trạch Đông, còn bản thân Mao thì để yên
chưa xét đến. Ban chấp hành trung ương lâm thời nhanh chóng phát hiện ra ở La Minh, quyền Bí thư tỉnh ủy
Phúc Kiến, một hình bóng của đường lối Mao Trạch Đông. Trong một bản phát biểu ý kiến, La Minh đã
nêu ra những điều phàn nàn về kế hoạch mở rộng Hồng quân. La Minh nói: Mở rộng chủ lực Hồng quân
phải xuất phát từ thực tế, phân biệt khu du kích ở vùng ven với khu trung tâm đã được củng cố, không thể
phân chia nhiệm vụ một cách bình quân. Tại những vùng ven như Thượng Hàng, Vĩnh Định, Long Nham,
https://thuviensach.vn
cần chú trọng tổ chức lực lượng vũ trang địa phương, triển khai chiến tranh du kích, phát triển chủ lực
Hồng quân từng đợt, từng phần, chứ không thể điều động và biên chế một cách cứng nhắc. Trong tình hình
trước mắt, mà muốn mở rộng chủ lực Hồng quân ở những vùng địch hậu và giáp địch, thì chúng tôi không
có cách nào, mà ngay cả đến những lãnh tụ giỏi giang như Mao Chủ tịch, Hạng Chủ tịch, đồng chí Chu Ân
Lai, đồng chí Nhậm Bật Thời, hoặc sang Liên xô mời đồng chí Xtalin, hoặc giả thử Lênin có sống lại, tới
dây, xuống vùng Khê Nam hoặc các địa phương khác, diễn thuyết với quần chúng suốt ba ngày ba đêm,
tăng cường công tác tuyên truyền chính trị thì, theo tôi, cũng không giải quyết được vấn đề. Những người
lãnh đạo tả khuynh liền khái quát những ý kiến đó thành đường lối La Minh chống lại quốc tế.
Âm hồn của đ
 









Các ý kiến mới nhất