https://thuviensach.vn

Mục lục
10 phút kỳ diệu mỗi ngày thắt chặt tình cha con
Lời mở đầu
Bạn có nói chuyện với con được hơn 10 phút không?
1. “Cơm trưa ở trường hôm nay có món gì hả con?” - Bắt đầu câu chuyện.
2. “Bố con mình cùng tắm đi!” - Bố rủ con.
3. “Hôm nay bố sẽ chiêu đãi con” - Bố cùng con đi ăn hàng.
4. Chuyện xảy ra ở cơ quan bố.
5. “Sa _ shi _ su _ se _ so” - Con sẽ nói rất nhiều chuyện.
6. Lắng nghe _ Khi con cao hứng nói chuyện.
7. “Con biết chào hỏi rồi đấy!” - Khen con.
8. “Bố con mình cùng tìm hiểu xem tại sao nhé!” - Khi trẻ hỏi “Tại sao?”.
9. “Con làm Bộ trưởng X nhé” _ Giao nhiệm vụ.
10. “Con giúp bố một tay đi nào!” - Cùng con làm.
11. “Thú vị nhỉ” _ với con trai, “Xinh xắn nhỉ” - với con gái.
12. “Bố luôn luôn ủng hộ con.” _ Thông điệp thường xuyên.
“Cách khen, cách mắng” được lòng con
1. “Hò dô ta nào!” - quyết định 90% thành công trong việc dạy con.
2. “Mỗi ngày 3 lời khen” - Thực hành.
3. “Là con thì chắc chắn con làm được ấy mà” - Hiệu quả bất ngờ.
4. “Con nghĩ xem vì sao mà kết quả học tập tăng cao thế?” - Hỏi cho con nghĩ.
5. “Là bố thì bố chịu rồi đấy.” - Khích tướng con.
6. “Giọng con mượt ghê!”, “Con chịu khó thật đấy!” - Khen cụ thể.
7. “Tuyệt vời!” _ Đánh giá điểm trung bình các môn đạt 50/100.
8. “Bố biết hết đấy.” - Rất quan trọng.
9. “Con nghĩ xem tại sao lại như vậy?” - Cho con trình bày lý do.
10. “Cái đồ ngu!”, “Ngu quá con ạ!” - Cấm kị.
11. “Nếu con vẫn muốn tiếp tục học môn ngoại khóa thì phải cố gắng cả hai nhé.” Giao hẹn.

https://thuviensach.vn

12. “Con làm ngay bây giờ đi!” - Yêu cầu dứt khoát.
Cách nói chuyện khéo léo giúp con học giỏi
1. Con bị điểm kém, thấy thế bố lại vui là khác.
2. Cách nói chuyện cho con giỏi văn và toán hơn.
3. Nói chuyện với người nước ngoài khi cùng con du lịch nước ngoài.
4. “Bố con mình mua củ hoa về trồng đi!” - Khơi gợi sự quan tâm của con tới môn
khoa học.
5. Xem truyền hình trực tiếp môn thể thao nào đó - Giới thiệu về đất nước đăng
cai.
6. Chương trình thể thao - Niềm vui thực sự của thắng bại.
7. Chương trình thời sự - Bố con cùng xem.
8. Nếu con hỏi “Vì sao con phải học mới được?”.
9. Chuyện tự hào của bố.
10. “Cùng làm nhé!” _ Lời đề nghị luôn đắt giá.
11. Vì sao “Con mà không học thì sẽ lại giống bố đấy!” là câu cấm kị?
12. Không khất lần “Để lần tới nhé”.
Nghệ thuật nói chuyện để con tự tin tuyệt đối
1. “Bàn học thì để khi nào con vào cấp II nhé!”
2. “Trông sắc mặt con không ổn rồi.” - Bắt con ngừng chơi game.
3. “Con quan sát thật kỹ công việc của bố nhé.” _ Cho con xem nơi làm việc.
4. “Bây giờ, bố vừa tới khách sạn A.” - Báo tin từ nơi công tác.
5. “Tình hình học của con thế nào?” - Khi cùng đi dạo bộ.
6. “Bố con mình cùng nấu bữa tối đi!” - Bắt tay vào việc.
7. Giải tỏa căng thẳng hằng ngày bằng các hoạt động ngoài trời.
8. “Đi du lịch với con cưng là đương nhiên”.
9. Tìm ra sở thích chung với con.
10. “Bố con mình đến sân bóng chày xem quả home-run1 đi!” _ Tới hiện trường.
11. Học lực của con và điện thoại di động _ Mối liên hệ không ngờ.
12. Bố mẹ phối hợp nhịp nhàng.
12 Câu nói dạy con thành người có phẩm cách
1. “Con hãy tiết kiệm tiền quà vặt để mua nhé!”
2. “Bố cũng sẽ tiết kiệm cho đủ tiền đã.”
3. Kinh nghiệm bản thân bố đã chịu đựng.
4. “Đồ đạc của con thì con tự cầm lấy nhé.”

https://thuviensach.vn

5. Dạy con đứng trong các phương tiện giao thông công cộng.
6. Bạn có nói với con là “Con làm như thế này có phải hơn không?” không?
7. “Không nói trước” - nói hết phần của con.
8. “Bố không bỏ cuộc đâu nhé” - để dạy con tính kiên trì.
9. “Thật thế là được rồi chứ?” - sử dụng chiêu khích tướng.
10. Dạy con thái độ kính trọng khi nói chuyện với người lớn tuổi hơn và thầy cô
giáo.
11. Bố và con cùng học thành ngữ, tục ngữ.
12. “Chúng ta xả hơi thôi!” _ thỉnh thoảng nên nói.
Lời kết

https://thuviensach.vn

10 phút kỳ diệu mỗi ngày thắt chặt tình cha
con
ạn có con trai hay con gái đang trong lứa tuổi đi học? Bạn nghĩ có thể dành bao
nhiêu thời gian trong một ngày bình thường của mình cho con? 10 phút theo bạn
là quá ngắn? Nhưng bạn có thực sự đã dành được trọn vẹn 10 phút mỗi ngày cho
con mình cùng với tình yêu thương và sự quan tâm dựa trên phương cách giáo
dục hợp lý nhất?

B

Thực tế ở Nhật Bản và nhiều nước trên thế giới, việc người cha quá bận rộn với
công việc mà sao nhãng, không quan tâm đến những thay đổi, biến động tâm lý của
con cái diễn ra một cách thường xuyên. Có thể hôm nay trẻ buồn vì những lý do
nghiêm trọng như bị bắt nạt hay trấn lột ở trường; hoặc chỉ là những lý do dễ gặp phải
như bị cô giáo mắng vì chậm trễ xếp hàng chào cờ hay kết quả thi không được tốt. Trẻ
muốn tâm sự với bố, nhưng vì quá mệt mỏi với những bộn bề cuộc sống thường ngày
nên bố không lắng nghe hoặc nghe với thái độ hờ hững, thậm chí còn bực dọc và quát
mắng thêm. Họ không biết và cũng không nghĩ được rằng cách hành xử với con mình
như vậy sẽ mang lại những hệ quả tồi tệ tới mức nào.
Theo thống kê, số trẻ ở độ tuổi đi học có tâm sinh lý bất ổn, khi được phỏng vấn, trả
lời lý do các em trở nên bất cần, nghiện game, hút thuốc, quan hệ trước tuổi vị thành
niên và nhiều hành vi không phù hợp với lứa tuổi, phần lớn bắt nguồn từ việc gia đình
không quan tâm sát sao, cá biệt có những trường hợp trẻ còn bị bố mẹ mắng mỏ thậm
tệ và đánh đập. Trong cuốn sách này, tác giả đã chỉ rõ những sai lầm còn tồn tại của
các bậc phụ huynh, họ luôn tự tin cho rằng phương pháp dạy con của mình là đúng mà
chưa bao giờ đặt mình vào góc độ của trẻ nhỏ để từ đó cân đối và đưa ra được những
cách thức giáo dục trẻ hợp lý.
10 phút kỳ diệu mỗi ngày thắt chặt tình cha con tổng hợp những kỹ năng được đúc
rút từ những tình huống thực tế thường ngày, nói lên sự cần thiết trong việc tương tác
giữa cha và con sẽ có ảnh hưởng như thế nào đến lực học, cũng như phương pháp
rèn luyện khả chịu đựng của trẻ trước những áp lực cuộc sống sau này. Dù cho công
việc của bạn có bận rộn thế nào đi nữa, 10 phút bạn dành ra cho con mình có thể thay
đổi rất nhiều điều.
Vậy người bố – người có vai trò chủ chốt trong việc xây dựng nền tảng của gia đình,
họ cần phải làm gì để thỏa mãn những nhu cầu tâm lý cần được chia sẻ của các con,
giúp con rèn luyện tốt những điều cơ bản trong quá trình trưởng thành? Thông qua
cuốn sách này các bậc phụ huynh sẽ tìm được tất cả những kỹ năng cần thiết để tiếp
cận, chia sẻ cũng như động viên khích lệ và phát triển tư duy cho trẻ.
CÔ NG TY CỔ PHẦN SÁ CH ALPHA.

https://thuviensach.vn

https://thuviensach.vn

"Nếu con bạn nó i với bạn 'Con cũng muốn được giống bố' thì bạn thực sự đã
ghi điểm tối đa. Không cần bạn phải hoàn hảo trong mắt con, chỉ cần xây dựng
được trong con lò ng kính trọng và yêu thương bố mình."

Lời mở đầu

C

hỉ một lời nói của bố khiến con thay đổi nhiều đến nhường nào!

Hằng năm, mỗi khi đi phỏng vấn các gia đình có con thi đỗ vào các trường
trung học nổi tiếng khu vực ngoại thành Tokyo hay vùng Kansai, tôi đều có chung
một cảm nhận rất sâu sắc, đó là sự thay đổi rất lớn về lực học của các con nhờ người
bố.
Cho dù kết quả là rất tốt “Con đã đỗ vào trường nổi tiếng rồi” nhưng khi tôi thử hỏi
chuyện thực tế mới thấy nội tình thật muôn hình muôn vẻ. Có nhiều con học lực vượt
trội hẳn lên từ những năm học cuối cấp tiểu học, thi đỗ những trường khó mà chỉ mấy
năm trước không dám mơ ước đến. Cũng có nhiều con khi học những năm đầu tiểu
học thì đứng đầu lớp, đi học thêm thì thầy cô giáo tin chắc rằng “Với thành tích như
hiện nay thì con nhắm vào trường nào cũng được!”, nhưng sau đó học lực không tiến
bộ, kết cục con chỉ đỗ vào những trường kém xa so với những trường nằm trong mục
tiêu mơ ước ban đầu.
Tất nhiên, nguyên nhân khiến cho học lực của con tiến bộ vượt bậc hay giậm chân
tại chỗ cũng rất đa dạng. Con và thầy cô ở lớp học thêm có hợp nhau không? Mối quan
hệ giữa con và các bạn cùng học thêm có tốt đẹp không? Nội dung học ở trường tiểu
học có ảnh hưởng đến tính cách của con? Hơn nữa, bố mẹ quan tâm đến việc học của
con cái mình ở nhà như thế nào? Đó là những yếu tố tác động trực tiếp đến lực học tốt
hay yếu của con.
Ở những gia đình “Con có lực học tiến bộ” hay “Con đã đỗ vào trường khó ngoài sức
tưởng tượng”, tôi được biết thêm nhiều yếu tố khác nữa, như là “Khi việc học của con
gặp khó khăn, cách khích lệ của bố có thể giúp con cố gắng học tốt hơn.”
“Những câu chuyện của bố có tác dụng rất lớn trong việc hướng con xây dựng mục
tiêu một cách khoa học, nâng cao tinh thần phấn đấu.”
“Khi mẹ con tôi đang còn buồn nản vì thành tích học tập của con không tiến bộ thì chỉ
bằng một câu nói của bố cháu đã cải thiện được tình hình. Đã nhiều lần như thế rồi.”
Trong số các bạn đọc, có lẽ sẽ nhiều bạn cho rằng “Con nhà tôi có định thi vào
trường trung học nổi tiếng đâu!” Các bạn nên xem xét lại suy nghĩ “Ý kiến của những
gia đình có con thi đỗ vào trường nổi tiếng chẳng liên quan gì đến nhà tôi cả.”
Kỳ thi vào trung học hiện nay không chỉ đòi hỏi khả năng làm toán hay lượng kiến
thức, mà còn yêu cầu khả năng tư duy và khả năng diễn đạt của các con. Chẳng hạn

https://thuviensach.vn

như các con hiểu về sự vận động của xã hội, các con có thể trình bày ý kiến của mình
theo đúng độ tuổi thiếu niên một cách mạch lạc. Đặc biệt càng là các trường nổi tiếng,
nếu chỉ học nhồi nhét ở lớp học thêm thì con sẽ không thể cạnh tranh được khi mà các
trường đó thường soạn ra những dạng bài kiểm tra kiến thức tổng hợp của trẻ, rồi
tuyển sinh chọn lọc từ trong số các thí sinh có cùng nguyện vọng vào trường.
Tôi nghĩ rằng, các bậc phụ huynh dù có ý định cho con mình dự thi vào các trường
nổi tiếng hay không cũng đều nên tham khảo ý kiến của các gia đình có con thi đỗ trong
các kỳ thi trước đó. Điều cần phải tham khảo nhất như tôi vừa mới nói trước đó là sự
giao tiếp giữa bố và con trong các gia đình đó. Theo thống kê gần đây thời gian bố –
con tiếp xúc với nhau đang có khuynh hướng giảm dần.
Mời các bạn xem kết quả điều tra của Bộ Khoa học và Giáo dục Nhật Bản.

Nhìn vào số liệu trên,
thì có một người hầu
con vào ngày thường.
sánh với thời điểm năm
thời điểm năm 2013,
10%.

ta thấy cứ bốn ông bố
như không tiếp xúc với
Mà đây chỉ là tỉ lệ so
2007. Thực tế cho đến
chỉ số này đã tăng gần

Tôi là phóng viên đài
truyền hình nên công
việc cực kì bận rộn. Vì
đặc thù công việc như
vậy nên tôi hoàn toàn
hiểu công việc tạo ra
áp lực lớn thế nào đối
với các phụ huynh.
Nhất là những ông bố
đi làm ở các công ty trả
lương theo ca kíp – mô
hình đãi ngộ khi trước
tăng dựa trên thâm
niên thì giờ đây đã thay
đổi theo hướng quan tâm đến tính hiệu quả; những ông bố đi làm ở các công ty đang
thiếu nhân công trầm trọng vì sa thải hàng loạt, hoặc vì nhân lực sau Chiến tranh thế
giới thứ hai đồng loạt đến tuổi về hưu. Những ông bố đó luôn luôn phải đặt những việc
như nâng cao thành tích làm việc và kiêm nhiệm nhiều vị trí khác trong công ty lên hàng
đầu. Vì thế, họ không làm sao còn thời gian để giao tiếp với con mình nữa.
Thế nhưng, những đứa trẻ không được nói chuyện với bố hằng ngày thường có học
lực yếu. Thực tế, trong báo cáo điều tra học lực trên toàn quốc tiến hành năm 2007 của
Bộ Khoa học và Giáo dục Nhật Bản cho thấy rõ ràng: những gia đình mà bố mẹ và con
cái nói chuyện với nhau hằng ngày và những gia đình mà bố mẹ ít nói chuyện với con
cái, trẻ có sự chênh lệch về lực học rõ rệt.

https://thuviensach.vn

Cuộc điều tra này không giới hạn đối tượng giao tiếp với trẻ chỉ là người bố, nhưng
chí ít, những trẻ thường xuyên được trò chuyện cùng bố mẹ vẫn có tỉ lệ giải bài đúng
cao hơn những trẻ không mấy khi được trò chuyện cùng bố mẹ. Nhất là trong việc giải
những bài Toán nâng cao, hay bài Tiếng Nhật nâng cao, mức độ chênh lệch càng rõ
nét.
Nói chuyện với con rất quan trọng. Cụ thể hơn, trong môi trường bố mẹ đi làm nhưng
vẫn dành thời gian để gần gũi với con cái thì con cái của họ sẽ thông minh hơn. Trong
đó, không thể phủ nhận vai trò của các ông bố.
Và bây giờ, chúng ta cùng đi vào nội dung chính của sách.
Tầm quan trọng của việc bố mẹ nói chuyện với con cái là điều tôi muốn nói tới trong
cuốn sách này. Nhất là các ông bố hằng ngày đã cực kì bận rộn, song vẫn tìm mọi cách
tạo ra một khoảng thời gian nói chuyện với con, họ nên nói gì và nói như thế nào? Hơn
nữa, vào những ngày nghỉ dễ thu xếp thời gian cho con cái thì họ nên nói chuyện gì để
cho lực học của con tiến bộ nhiều hơn?
Trong cuốn sách này, dựa trên những thông tin thu thập được từ các gia đình có con
thi đỗ vào các trường trung học nổi tiếng và rất nhiều người làm trong ngành giáo dục,
tôi sẽ trình bày về các vấn đề như: “Cách thu xếp thời gian nói chuyện”, “Cách tiếp cận
trong khoảng thời gian ngắn ngủi hằng ngày”, “Cách khen ngợi, cách trách mắng”,
“Cách làm cho con có hứng thú với việc học” và “Phương pháp dạy con giỏi chịu đựng”
Tôi thực sự mong rằng cuốn sách 10 phút kỳ diệu mỗi ngày thắt chặt tình cha con sẽ
trở thành những gợi ý thực tiễn cho các phụ huynh đang muốn xây dựng tương lai tốt
đẹp cho con mình ngay từ hôm nay.
Shimizu Katsuhiko

https://thuviensach.vn

"Mỗi khi các con nhận được từ bố mình những lời khuyên, những lời nó i chân
thành là một lần các con định vị được mình trên bản đồ trưởng thành của cuộc
đời."

Chương 1
Bạn có nói chuyện với con được hơn 10
phút không?
Không phải dễ để bắt đầu một cuộc nói chuyện với trẻ

1. “Cơm trưa ở trường hôm nay có món gì hả
con?” - Bắt đầu câu chuyện.
Nếu muốn con mình trở thành đứa trẻ thông minh thì hằng ngày người bố cần phải
dành ra ít nhất 30 phút để nói chuyện với con.
Đầu tiên, tôi muốn các bạn hãy xem kết quả điều tra mà Viện Nghiên cứu và phát
triển Giáo dục Nhật Bản đã tổng kết.
Bản điều tra này chia các ông bố thành hai nhóm: xem bài vở của con hằng ngày và
gần như không xem bài vở của con; phỏng vấn họ về ấn tượng, đánh giá với con mình.
Chúng ta hãy xem tỉ lệ trả lời như thế nào nhé.

Nhìn vào chỉ số phản
“Cái này chẳng qua là ý
ông bố thôi” thì cũng
chúng ta thấy sự đánh
nhóm các ông bố hầu
xem bài vở của con
đánh giá của nhóm các
vở của con. Chỉ điều đó
xem bài vở của các con
năng học tập của trẻ

ánh trên, nếu chỉ nghĩ
kiến chủ quan của các
không sai, nhưng
giá về con mình của
như hằng ngày đều
cao hơn so với sự
ông bố không xem bài
thôi đã đủ cho thấy việc
ảnh hưởng đến khả
thế nào.

Các phụ huynh có
con đang học tiểu học
thường là những người
ở độ tuổi lao động sung
sức, tích lũy từ thu nhập nên hằng ngày họ đi làm sớm, sau giờ làm lại làm thêm giờ,
hầu như ai cũng trong tình trạng “Hằng ngày tôi không thể xem bài vở cho con được.”

https://thuviensach.vn

Ở những gia đình có con thi đỗ vào những trường trung học nổi tiếng tôi đã phỏng
vấn, các ông bố nhiều nhất mỗi tuần chỉ xem bài vở của con được một, hai buổi. Vì vậy
các bạn cũng không cần phải sốt sắng quá.
Tuy nhiên, lực học của con họ vẫn có sự tiến bộ vượt bậc. Đáng ngưỡng mộ là
những gia đình có con vào được trường điểm đều có chung đặc điểm là các ông bố rất
ý thức việc tăng cường trò chuyện với con. Phỏng vấn gia đình nào tôi cũng nhận được
câu trả lời: “Đúng thế đấy ạ. Bố con tôi nói chuyện với nhau hằng ngày, mỗi ngày ít
nhất 30 phút.”
Từ khóa ở đây là: “Cơm trưa ở trường hôm nay có những món gì hả con?”
Nếu là người bố luôn dành 10 phút mỗi ngày để trò chuyện với con từ những năm
đầu của bậc tiểu học thì đã dễ dàng. Trong những gia đình mà người bố luôn bận túi
bụi với công việc, thời gian dành cho việc trò chuyện với con không nhiều, có muốn
dành một khoảng thời gian nhỏ cho con cũng rất khó, ta có thể dễ dàng nhận ra khoảng
cách giữa bố và con. Những ông bố ấy luôn ở trong tình trạng “Không biết nên nói
chuyện gì với con bây giờ.”
Khi đó, nên mở đầu cho cuộc giao tiếp giữa hai bố con bằng câu hỏi “Cơm trưa ở
trường hôm nay có những món gì hả con?” Ngay từ đầu người bố đã hỏi “Học hành thế
nào con? Có tiến bộ không đấy hả?” thì trẻ nào có điểm số không tốt rất có thể sẽ im
lặng không nói gì. Trẻ nào học hành thuận lợi, tiến bộ thì nhiều khi cũng chỉ “Vâng” một
câu rồi im lặng. Chuyện đó thật dễ hiểu, nếu ngay từ đầu cha con nói chuyện đã vấp
phải chủ đề học thêm hay kết quả kiểm tra, trẻ sẽ nghĩ ngay “Rốt cuộc cũng chỉ có
chuyện đó thôi” và hoàn toàn không hào hứng với phần hội thoại tiếp sau đó. Nếu chủ
đề câu chuyện là cơm trưa ở trường thì sẽ dễ nói hơn cả.
Cũng như người lớn, mỗi khi thương thảo với đối tác, hay nói chuyện với làng xóm
láng giềng, thường mở đầu câu chuyện bằng chủ đề thời tiết, như là: “Hôm nay trời đẹp
thật!” hay “Tự nhiên trời lạnh thế nhỉ!”
Hơn nữa, nếu hỏi “Có những món gì?” thì con sẽ chỉ còn cách trả lời liệt kê các món
ra, như là “Súp kem với bánh mì nho…” Dựa vào câu trả lời đó, bạn có thể phát triển
câu chuyện thêm bằng những câu hỏi: “Súp kem à, có ngon như mẹ nấu không?”, “Ở
trường có vui không con?”
Các con vốn dĩ rất thích kể về những chuyện mình gặp hằng ngày cho bố mẹ nghe.
Nếu người bố chủ động tạo ra một bầu không khí vui vẻ để con có thể thoải mái tâm sự
thì sẽ rất dễ dàng để biết về những khúc mắc trong việc học hành, về mối quan hệ với
bạn bè ở trường, lớp học thêm và cả những trường hợp khó nói nữa.
Trong thời gian phát triển nhận thức, trẻ sẽ đối mặt với một số khó khăn, có thể là
trong vấn đề sinh hoạt câu lạc bộ, trong học tập, trong quá trình ôn luyện thi vào trung
học, v.v... Trường hợp trẻ bị bắt nạt ở trường cũng đang là một vấn nạn.
Để con trưởng thành, thông minh, người bố cần phải giải quyết ổn thỏa những khó
khăn đó. Song, để được như vậy, trước tiên cần phải làm một việc quan trọng: tạo cho

https://thuviensach.vn

con niềm tin vào bố mẹ – “Dù có là chuyện gì đi nữa, bố mẹ cũng sẵn sàng lắng nghe
và đứng về phía mình.”
Mỗi ngày gộp cả thời gian gặp con buổi sáng trước khi bố đi làm và thời gian buổi tối
sau khi bố đi làm về để được 30 phút cũng được. Nên tạo thói quen bố con nói chuyện
với nhau, chắc chắn các con sẽ tiến bộ nhiều hơn.

2. “Bố con mình cùng tắm đi!” - Bố rủ con.
Thầy Kageyama Hideo – phó hiệu trưởng trường tiểu học Ritsumeikan, một người
nổi tiếng với phương pháp giáo dục tự lập đã nói: “Để con trở thành đứa trẻ thông
minh, mỗi tuần ít nhất một lần, người bố đi làm về cần trò chuyện và ăn cơm cùng con.”
Là phó hiệu trưởng của một trường tiểu học công lập, với kinh nghiệm nhiều năm tiếp
xúc với trẻ, thầy Kageyama đã giúp các con có lực học tốt hơn. Ông nói: “Trong sáu
năm học tiểu học(1), sự ảnh hưởng từ bố mẹ đối với con cái đã lớn như vậy, nhưng kể
cả khi học lên trung học, trẻ nào có lực học tiến bộ đều và liên tục thường là con của
các gia đình có người bố quan tâm, gần gũi con.”
Ô ng Ueda Kyoshi – Chủ tịch tỉnh Saitama, một tỉnh rất quan tâm đến giáo dục trong
nhiều cuộc điều tra lấy ý kiến – đã nói: “Để cho các con trưởng thành thì không thể
thiếu sự tham gia của người bố trong việc giáo dục con.” Ông kêu gọi công chức không
làm thêm giờ, đề nghị các công ty tư nhân có trụ sở tại 8 thành phố lân cận thủ đô
Tokyo hợp tác để cho phụ huynh đi làm được về nhà sớm hơn.
Thế nhưng rất ít đàn ông Nhật Bản chấp nhận nghỉ làm thêm để về nhà sớm hoặc
hết giờ làm về nhà ngay. Khi họ về đến nơi thì vợ con đã ăn cơm xong rồi… Đó là
trường hợp thường thấy trong xã hội Nhật hiện đại. Khi đó, tôi muốn các bạn chấp nhận
ăn muộn một chút, không ăn cơm tối ngay mà rủ con: “Bố con mình cùng đi tắm đi” để
cùng con có khoảng thời gian trò chuyện trong buồng tắm.
Theo bản điều tra của Bộ Khoa học và Giáo dục Nhật Bản mà tôi đã giới thiệu trong
lời mở đầu thì độ thấu hiểu của người bố đối với trẻ rất thấp.

Cũng trong bản điều
bố trả lời quan tâm nội
quan hệ xã hội của con
này cho thấy một sự
quan tâm đến kết quả
con, ngoài ra không
mình.

tra này, tỉ lệ những ông
dung học tập, các mối
chỉ đạt hơn 50%. Điều
thực là các ông bố chỉ
học tập ở trường của
biết nhiều lắm về con

Để cải thiện thực
cùng con ăn cơm tối
vớt vát bằng việc bố
Ở trong bồn tắm nước

trạng này, nếu như việc
khó thực hiện thì hãy
con cùng nhau đi tắm.
nóng, lúc đó các ông

https://thuviensach.vn

bố hãy hỏi chuyện ở trường của con mình, việc học thêm, những điều trẻ đang băn
khoăn hay những điều mà chúng quan tâm. Thời gian đi tắm đó sẽ giải tỏa căng thẳng,
mệt mỏi trong cơ thể và tâm hồn trẻ với hiệu quả không kém gì việc bố con cùng nhau
ăn tối. Với tâm trạng thoải mái, trẻ dễ cởi mở hơn. Trong bồn tắm lúc đó không có mẹ,
con sẽ dễ dàng bộc bạch cả những chuyện không muốn bị mẹ nghe thấy nữa.

Trên bàn ăn, nếu bố mẹ hỏi
không con?” thì nhiều khi con
thường” thôi. Nhưng nếu là ở
lòng trả lời “Không vui gì cả.

con là “Ở trường thế nào? Vui
chỉ trả lời ậm ừ “Dạ, cũng bình
trong bồn tắm, nhiều trẻ sẽ thật
Vì… (một loạt lý do)”

“Ở trường, con hay chơi với

bạn nào?”

“Thầy cô giáo thế nào? Con

thích thầy cô nào nhất?”

“Con vừa đi học thêm vừa học piano, lại còn cả bơi nữa. Con bận quá đấy nhỉ?”
Với cách gợi chuyện như vậy, trẻ sẽ tự kể hết chuyện về bạn bè, về thầy cô, về việc
học chính khóa, về việc học ngoại khóa, thậm chí cả những chuyện trẻ bất đồng với mẹ
nữa.
Khi đó, cho dù câu chuyện con nói có không mạch lạc đi nữa, bạn phải lắng nghe
đến cùng và không phê phán con, ví dụ như: “Con nói cái gì thế? Bố chẳng hiểu con
đang nói gì cả.”
Lưu ý một điểm nữa: nếu anh chị em của trẻ bắt đầu nói chen vào thì người bố
không nên dập tắt bằng những câu “Điếc tai quá!” hay “Thôi đủ rồi!” mà hãy chậm rãi
trả lời con “Con nói lại từ đầu thật từ tốn cho bố nghe xem nào!” hoặc “Bố con mình nói
theo thứ tự nhé.”
Dù chỉ là một không gian rất bình thường trong nhà nhưng nếu được sử dụng hợp lý,
bồn tắm cũng có thể trở nên hữu hiệu trong việc tăng cường giao tiếp giữa bố và con.

3. “Hôm nay bố sẽ chiêu đãi con” - Bố cùng con
đi ăn hàng.
Trước đây, đã có lần tôi phỏng vấn những trẻ từng bỏ học.
Khi tôi hỏi lý do, thực tế có rất nhiều trẻ trả lời rằng: “Con rất ghét trường học. Nhiều
lần con nói ra điều đó, nhưng mẹ con chỉ gắt gỏng 'Con muốn bố mẹ xấu hổ với hàng
xóm láng giềng hay sao?' còn bố con thì không tiếp chuyện với con vì 'Bố bận việc
lắm'.”
Nhìn vào một số vụ án do tội phạm vị thành niên gây ra gần đây, như là vụ học sinh
lớp 6 giết bạn cùng học xảy ra ở thành phố Sasebo thuộc tỉnh Nagasaki; hay là vụ
phóng hỏa đốt nhà giết bác sĩ xảy ra ở thành phố Taharahonchou thuộc tỉnh Nara thì

https://thuviensach.vn

thấy rằng trong những gia đình đó, người bố chỉ chú trọng đến việc cải thiện điểm số
của con mà coi nhẹ những nỗi băn khoăn mà chúng đang vướng phải. Phải chăng
những vụ việc trên là hậu quả tất yếu của quan điểm đó.
Tôi nghĩ rằng, các bạn càng muốn tìm phương pháp giúp con trưởng thành và phát
triển hết tiềm năng càng cần phải quan tâm sâu sát đến con mình. Con đang quan tâm
đến chuyện gì? Con đang băn khoăn điều gì? Con muốn làm gì? Những vấn đề đó
quan trọng hơn nhiều so với việc chỉ quan tâm đến điểm số của con.
Câu trả lời cho những câu hỏi đó là nền móng để xây dựng nên tính các