PHÒNG GD&ĐT QUẬN LONG BIÊN
TRƯỜNG THCS THANH AM
Năm học 2023 - 2024

ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ I
MÔN NGỮ VĂN 7
Ngày thi: 06/11/2023
Thời gian: 90 phút

 I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT:
1. Kiến thức:
Kiểm tra kiến thức về:
- Đọc-hiểu: thơ 4 chữ, 5 chữ (số tiếng ở mỗi dòng; vần; nhịp; từ ngữ; hình ảnh biện
pháp tu từ...); hiểu được cảm xúc tác giả muốn bộc lộ qua bài thơ.
- Thực hành Tiếng Việt: tác dụng của một số biện pháp tu từ trong thơ.
- Viết: Viết bài văn kể về sự việc có thật liên quan đến nhân vật và sự kiện lịch sử.
2. Năng lực:
- Làm việc cá nhân, giải quyết vấn đề, ngôn ngữ, sáng tạo, tư duy logic…
3. Phẩm chất:
- Có ý thức củng cố, khắc sâu nội dung kiến thức bài học.
- Trung thực, chủ động, tích cực trong giờ kiểm tra.
II. MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA:
- Thời điểm kiểm tra:
+Kiểm tra giữa học kì I (hết tuần học thứ 9).
+Khi kết thúc nội dung: Bài 2 – Thơ 4 chữ, 5 chữ.
- Thời gian làm bài: 90 phút.
- Hình thức kiểm tra: 20% trắc nghiệm, 80% tự luận.
- Cấu trúc:
+Mức độ đề: 20% nhận biết, 40% thông hiểu, 30% vận dụng, 10% vận dụng cao.

TT
1

2

Kĩ
năng
Đọc hiểu

Nội
dung/đơn
vị kiến
thức
Thơ (thơ
bốn chữ,
năm chữ)

Kể lại một
sự việc có
thật
liên
quan đến
nhân
vật
hoặc
sự
kiện lịch
sử.
Tổng điểm

Mức độ nhận thức
Nhận biết

Thông hiểu

Vận dụng

Vận dụng
cao
TNK
TL
Q

Tổn
g
%
điể
m

TNK
Q

TL

TNK
Q

T
L

TNK
Q

TL

4

0

4

1

0

1

0

0

60

0

1

0

1

0

1

0

1

40

1,0

1,0

3,
0

0

3,0

0

1,0

Viết

Tỉ lệ (%)
Tỉ lệ chung

1,0

40

20
60%

30

10
40%

100

III. BẢNG ĐẶC TẢ ĐỀ KIỂM TRA:
Nội
dung

Mức
độ

Yêu cầu cần đạt

Chủ đề 1: Đọc – hiểu
1. Đọc –
- Nhận biết được thể thơ, từ ngữ,
hiểu thơ
vần, nhịp, các biện pháp tu từ trong
4 chữ, 5 Nhận
bài thơ.
chữ.
biết
- Nhận biệt được bố cục, những
hình ảnh tiểu biểu, các yếu tố tự sự,
miêu tả được sử dụng trong bài thơ.
- Hiểu và lí giải được tình cảm,
cảm xúc của nhân vật trữ tình được
thể hiện qua ngôn ngữ văn bản.
- Rút ra được chủ đề, thông điệp
mà văn bản muốn gửi đến người
Thông
đọc.
hiểu
- Phân tích được giá trị biểu đạt của
từ ngữ, hình ảnh, vần, nhịp, biện
pháp tu từ.
- Giải thích được ý nghĩa của từ
trong ngữ cảnh.
- Trình bày được những cảm nhận
sâu sắc và rút ra được những bài
học ứng xử cho bản thân.
Vận
- Đánh giá được nét độc đáo của
dụng
bài thơ thể hiện qua cách nhìn
riêng về con người, cuộc sống; qua
cách sử dụng từ ngữ, hình ảnh,
giọng điệu.
Chủ đề 2: Viết
2. Kể về Nhận
sự việc
biết
có liên
Thông
Viết được bài văn kể lại sự việc có
quan
hiểu
thật liên quan đến nhân vật hoặc sự
đến
Vận
kiện lịch sử; bài viết có sử dụng
nhân
dụng
các yếu tố miêu tả.
vật và
Vận
sự kiện dụng
lịch sử
cao

Số câu hỏi
TL
TN
(Số ý) (Số câu)
2
8

Vị trí câu hỏi
TL

TN

2

8
C1
C2
C3
C4

C9

C5
C6
C7
C8

C10

1

0

*Chú thích: Kĩ năng viết có 01 câu bao hàm cả 4 cấp độ.
IV. NỘI DUNG ĐỀ KIỂM TRA (đính kèm trang sau).
V. HƯỚNG DẪN CHẤM VÀ BIỂU ĐIỂM (đính kèm trang sau).

1

C1*

0

PHÒNG GD&ĐT QUẬN LONG BIÊN
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ I
TRƯỜNG THCS THANH AM
MÔN NGỮ VĂN 7
Năm học 2023 – 2024
Ngày thi: 06/11/2023
ĐỀ V7-GKI-05
Thời gian: 90 phút
I. ĐỌC – HIỂU (6 ĐIỂM)
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu
HẠT GẠO LÀNG TA
- TRẦN ĐĂNG KHOA (1) Hạt gạo làng ta
(3) Hạt gạo làng ta
(5) Hạt gạo làng ta
Có vị phù sa
Những năm bom Mỹ
Gửi ra tiền tuyến
Của sông Kinh Thầy
Trút trên mái nhà
Gửi về phương xa
Có hương sen thơm
Những năm cây súng
Em vui em hát
Trong hồ nước đầy
Theo người đi xa
Hạt vàng làng ta…
Có lời mẹ hát
Những năm băng đạn
Ngọt bùi đắng cay…
Vàng như lúa đồng
(Trích “Tập thơ Góc sân
Bát cơm mùa gặt
và khoảng trời”, 1968)
Thơm hào giao thông…
(2) Hạt gạo làng ta
Có bão tháng bảy
(4) Hạt gạo làng ta
Có mưa tháng ba
Có công các bạn
Giọt mồ hôi sa
Sớm nào chống hạn
Những trưa tháng sáu
Vục mẻ miệng gàu
Nước như ai nấu
Trưa nào bắt sâu
Chết cả cá cờ
Lúa cao rát mặt
Cua ngoi lên bờ
Chiều nào gánh phân
Mẹ em xuống cấy…
Quang trành quết đất…
Ghi lại chữ cái chứa đáp án đúng
Câu 1: Bài thơ trên được viết theo thể thơ nào?
A. Thơ lục bát
B. Thơ bốn chữ
C. Thơ năm chữ
D. Thơ tự do
Câu 2: Bài thơ “Hạt gạo làng ta” chủ yếu sử dụng cách ngắt nhịp nào?
A. Nhịp 1/3
B. Nhịp 2/2
C. Nhịp 3/1
D. Nhịp 4/4
Câu 3: Cụm từ được nhắc đi nhắc lại trong bài thơ là cụm từ nào?
A. Hạt gạo làng ta
B. Có bão tháng bảy
C. Ngọt bùi đắng cay
D. Hạt vàng làng ta
Câu 4: Biện pháp tu từ được sử dụng ở từ in đậm trong câu thơ sau là gì?
“Em vui em hát
Hạt vàng làng ta”
A. Điệp ngữ
B. Hoán dụ
C. So sánh
D. Ẩn dụ
Câu 5: Trong khổ thơ thứ hai, tác giả cảm nhận về hạt gạo làng ta như thế nào?
A. Hạt gạo là thành quả lao động vất vả của người nông dân Việt Nam.
B. Hạt gạo là biểu tượng cho vẻ đẹp thiên nhiên của quê hương, đất nước.
C. Hạt gạo là sự kết tinh của tinh thần đoàn kết, tương trợ trong kháng chiến
D. Hạt gạo là sự kết tinh của lòng dũng cảm, lòng yêu nước.
Câu 6: Tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong câu thơ sau là gì?
“Nước như ai nấu

Chết cả cá cờ
Cua ngoi lên bờ
Mẹ em xuống cấy”
A. Làm hình ảnh thiên nhiên trở nên nổi bật, sinh động hơn.
B. Làm nổi bật sự khắc nghiệt của thời tiết và sự vất vả của con người lao động.
C. Làm nổi bật vẻ đẹp của thiên nhiên và sự cần cù, chăm chỉ của con người lao động.
D. Làm nổi bật sự phong phú, đa dạng của các loài vật trong bức tranh thiên nhiên.
Câu 7: Dòng nào giải thích đúng nghĩa của từ “tiền tuyến” trong khổ thơ thứ năm?
A. Tuyến trước, nơi trực tiếp chiến đấu với địch.
B. Tuyến sau, có nhiệm vụ chi viện, cung ứng cho tuyến đầu chống giặc.
C. Tuyến tiếp xúc giữa hai lực lượng đối lập
D. Phần đường riêng dành cho xe cộ đi lại.
Câu 8: Dòng nào sau đây nêu đúng chủ đề của bài thơ?
A. Ca ngợi vẻ đẹp của quê hương, đất nước từ đó bộc lộ niềm tự hào của tác giả
B. Ca ngợi tinh thần yêu nước của nhân dân ta trong thời kì kháng chiến chống Mỹ
C. Ca ngợi tình yêu làng quê mở ra là tình yêu đất nước.
D. Ca ngợi giá trị của hạt gạo để từ đó trân trọng công sức lao động của con người.
Thực hiện yêu cầu sau
Câu 9: Viết một đoạn văn từ 3-5 câu nêu cảm nghĩ của em về hai câu thơ cuối trong
bài thơ “Hạt gạo làng ta”
Câu 10: Em rút ra được bài học gì sau khi đọc bài thơ “Hạt gạo làng ta” của Trần
Đăng Khoa?
II. VIẾT (4,0 ĐIỂM)
Em đã được học và đọc nhiều câu chuyện lịch sử, hãy viết bài văn kể lại một sự
việc có thật liên quan đến một nhân vật hoặc một sự kiện lịch sử mà em yêu thích.
------------------------- Hết -------------------------

PHÒNG GD&ĐT QUẬN LONG BIÊN

ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ I

TRƯỜNG THCS THANH AM
MÔN NGỮ VĂN 7
Năm học 2023 – 2024
Thời gian: 90 phút
ĐỀ V7-GKI-05
HƯỚNG DẪN CHẤM VÀ ĐÁP ÁN
Phần
Câu
Nội dung
I. Đọc hiểu 1
B
2
B
3
A
4
D
5
A
6
B
7
A
8
D
9 Học sinh nêu cảm nhận về hai câu thơ cuối bài: “Em vui em
hát/Hạt vàng làng ta”.
- Đúng hình thức đoạn văn
- Lí giải được cảm nhận của bản thân về câu thơ thơ qua nội
dung, nghệ thuật, cảm xúc:
Một số gợi ý tham khảo:
+Cảm nhận về giá trị nghệ thuật của biện pháp tu từ ẩn dụ “hạt
vàng”
+Cảm thấy trân trọng vì hạt gạo được gọi là hạt vàng làm nổi bật
giá trị quý báu cả về vật chất lẫn tinh thần của nó.
+Thấy được tình cảm tôn vinh, ca ngợi trong niềm vui phơi phới
thông qua từ “hát” “vui”
+Từ hình ảnh trên HS liên hệ với trải nghiệm của bản thân…
(HS có thể có cách diễn đạt khác, linh hoạt cho điểm nội dung)
10 Từ việc đọc hiểu văn bản, HS nêu được những bài học cụ thể, có
ý nghĩa, phù hợp với nội dung, chủ đề của văn bản và thuần
phong mĩ tục, chuẩn mực đạo đức. Gợi ý:
+Biết ơn mẹ và biết giúp đỡ mẹ trong những công việc lao động
+Biết ơn những người nông dân đã vất vả làm ra hạt gạo
+Trân trọng, nâng niu và không lãng phí gạo
+Có ý thức chăm chỉ lao động
+Biết quý trọng công sức lao động của mọi người.
+Có những hành động tôn vinh hạt gạo, tôn vinh truyền thống
nông nghiệp của đất nước….
(HS nêu trên 2 bài học và diễn đạt rõ ràng, mạch lạc mới cho
điểm tối đa)
II. Viết
a. Xác định đúng yêu cầu của đề: kể lại một sự việc có thật liên
quan đến một nhân vật hoặc một sự kiện lịch sử mà em yêu thích.
b. Yêu cầu của bài văn tự sự một sự việc có thật liên quan đến một
nhân vật hoặc một sự kiện lịch sử mà em yêu thích.
- Bố cục rõ ràng, chia đoạn theo trình tự triển khai cốt truyện theo
nhiều cách nhưng đảm bảo các yếu tố sau:
+ Sử dụng ngôi kể thứ ba hoặc ngôi kể thứ nhất.
+ Sử dụng các yếu tố miêu tả, biểu cảm trong bài viết.

Điểm
0,25
0,25
0,25
0,25
0,25
0,25
0,25
0,25
0,5
1,5

2,0

0,25
0,25

+ Không sử dụng những chi tiết kì ảo trong bài viết.
I. Mở bài:
- Dẫn dắt, giới thiệu sự việc hoặc nêu lí do kể chuyện liên quan
đến nhân vật và sự kiện lịch sử.
II. Thân bài:
- Lần lượt kể lại các sự việc theo trình tự nhất định.
+Mở đầu
+Diễn biến
+Kết thúc
III. Kết bài:
- Suy nghĩ, cảm xúc và bài học của người viết về câu chuyện.
c. Chính tả, ngữ pháp:
- Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt, không mắc lỗi
chính tả, dùng từ, đặt câu; diễn đạt rõ ràng, dễ hiểu
d. Sáng tạo: Có những suy nghĩ mới mẻ về vấn đề, lời văn hấp
dẫn
BGH duyệt

TTCM duyệt

GV ra đề

Lê Thị Ngọc Anh

Âu Thị Thùy Dung

Đặng Bích Ngọc

3,0

0,25
0,25