Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết 37, 38 - BÀI 15: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG VÀ Ý NGHĨA CỦA
VIỆC PHÒNG TRỪ
I. MỤC TIÊU.
1. Mục tiêu:
- Trình bày được khái niệm, tác hại của sâu, bệnh hại cây trồng và ý nghĩa của
việc phòng trừ sâu, bệnh hại.
2. Năng lực:
- Giao tiếp và hợp tác: Lựa chọn được hình thức làm việc nhóm phù hợp. Khiêm
tốn tiếp thu sự góp ý và nhiệt tình chia sẻ, hỗ trợ các thành viên trong nhóm.
- Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Phân tích được tình huống trong học tập, trong
cuộc sống; phát hiện và nêu được tình huống có vấn đề trong học tập, trong cuộc
sống.
3. Phẩm chất: Nghiêm túc nhìn nhận khuyết điểm của bản thân, của nhóm. Tích
cực thảo luận và hoàn thành tốt nhiệm vụ.
- Có ý thức vận dụng kiến thức về sâu bệnh hại cây trồng vào thực tiễn.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Đối với giáo viên: Tranh, ảnh, video, tài liệu liên quan đến bài học.
2. Đối với học sinh: Đọc trước bài học trong SGK, tìm kiếm và đọc trước tài
liệu có liên quan.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC.
1. Ổn định lớp
2. Kiểm tra bài cũ : Không kiểm tra
3. Hoạt động học tập
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu:
- Giúp HS nhớ lại kiến thức cũ về sâu, bệnh hại cây trồng có liên quan đến bài
học.

- Giúp tạo hứng thú và nhu cầu nhận thức của HS qua tranh, ảnh về chủ đề sâu,
bệnh hại cây trồng.
b. Nội dung: HS lắng nghe đọc kĩ câu hỏi, vận dụng kiến thức đã học và kinh
nghiệm thực tiễn.
c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS.
d. Tổ chức thực hiện:
*Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: GV đặt vấn đề qua câu ca dao, tục ngữ
“Trồng lúa mà hóa ra năn. Trồng cây hóa cỏ, em ăn bằng gì.”
*Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: HS làm việc cá nhân để tương tác cùng giáo
viên.
*Bước 3: Báo cáo, thảo luận: HS trình bày hiểu biết của mình trước lớp.
- HS khác bổ sung, điều chỉnh.
*Bước 4: Kết luận, nhận định: Các HS nhận xét, bổ sung.
- GV quan sát, lắng nghe, nhận xét, chốt nội dung:
Đó là nỗi lo ngại của người nông dân trước nguy cơ sâu bệnh phá hoại mùa màng.
Do sâu bệnh phá hoại, nên một số vùng, một số cây trồng quý, có giá trị kinh tế
cao không thể trồng được mà phải thay bằng cây trồng khác có giá trị kinh tế và
năng suất kém hơn.
Vậy sâu, bệnh là gì? Chúng có ảnh hưởng ra sao đối với cây trồng? Các biện pháp
phòng trừ sâu, bệnh hại và làm thế nào chúng ta lựa chọn được các biện pháp
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC.
Hoạt động 1. Tìm hiểu khái niệm sâu, bệnh hại cây trồng
a. Mục tiêu:
- Giúp HS hiểu thế nào là sâu hại, thế nào là bệnh hại cây trồng.
- Giúp HS phân biệt được sâu hại, bệnh hại cũng như kể tên một số loại sâu,
bệnh hại mà HS biết.
b. Nội dung:
- HS di chuyển vào nhóm đã được chọn, bầu nhóm trưởng, thư kí.

- Lắng nghe, quan sát, đọc kĩ tình huống, thảo luận, trả lời câu hỏi của GV.
c. Sản phầm học tập: HS ghi được vào vở khái niệm sâu hại, bệnh hại.
d. Tổ chức thực hiện:
Tổ chức thực hiện

Nội dung bài học

*Chuyển giao nhiệm vụ:

- Sâu hại là các
loài côn trùng gây
- GV chia lớp thành 5 nhóm học tập.
hại các bộ phận
- GV đặt vấn đề: Ở địa phương em có những loại sâu bệnh của cây trồng như
thân, lá, hoa, quả,
nào? Em hãy giới thiệu một số loại sâu, bệnh phổ biến ở
rễ,…
địa phương?
- Sau đó GV giới thiệu thêm một số loại sâu, bệnh hại qua
hình ảnh.
- GV yêu cầu HS phân biệt hình nào là sâu hại cây trồng,
hình nào là bệnh hại cây trồng.
*Thực hiện nhiệm vụ:
- HS đọc SGK, quan sát hình ảnh do GV cung cấp, vân
dụng kiến thức đã học, thảo luận nhóm.

- Bệnh hại là các
loài nấm, vi
khuẩn, virus, …
gây hại đến chức
năng sinh lí, cấu
tạo mô của cây
trồng, làm cây
phát triển không
bình thường.

- GV hỗ trợ HS hoạt động nhóm và phân tích tình huống.
*Báo cáo, thảo luận:
Một nhóm lên trình bày trước lớp, các nhóm khác nhận
xét, bổ sung.
*Kết luận, nhận định:
GV nhận xét và chính xác hóa khái niệm thế nào là sâu,
bệnh hại.
Hoạt động 2. Tìm hiểu tác hại của sâu, bệnh hại cây trồng
a. Mục tiêu: HS biết được tác hại gây ra do sâu, bệnh hại đối với cây trồng.
b. Nội dung: HS đọc SGK, quan sát hình ảnh, đọc kĩ tình huống, thảo luận với
các bạn trong hóm, trả lời câu hỏi của GV.
c. Sản phẩm học tập: HS ghi được vào vở tác hại của sâu, bệnh hại đối với cây
trồng.

d. Tổ chức thực hiện:
Tổ chức thực hiện
*Chuyển giao nhiệm vụ học tập:
- GV vẫn chia lớp thành 5 nhóm học tập
- GV yêu cầu các nhóm:
+ Quan sát hình ảnh một số cây trồng bị sâu, bệnh phá
hoại và mô tả những biểu hiện bất thường trên các bộ
phận của cây trồng.
+ Sau khi HS trả lời, GV tiếp tục đặt câu hỏi:
1. Sâu bệnh gây ra những tác hại gì đối với cây trồng?
2. Sâu bệnh gây ra những tác hại gì đối với sản xuất
nông nghiệp và đời sống con người?
*Thực hiện nhiệm vụ:

Nội dung bài học
- Cây trồng sinh
trưởng, phát triển
kém
- Năng suất, chất
lượng nông sản
giảm, thậm chí
không cho thu
hoạch, có thể gây
mất mùa.
- Gây ô nhiễm và
ảnh hưởng xấu đến
sức khỏe con người
do lạm dụng thuốc
bảo vệ thực vật.

- HS đọc SGK, quan sát hình ảnh do GV cung cấp, vân
dụng kiến thức đã học, thảo luận nhóm.
- GV hỗ trợ HS hoạt động nhóm và phân tích tình
huống.
*Báo cáo, thảo luận:
Một nhóm lên trình bày trước lớp, các nhóm khác nhận
xét, bổ sung.
*Kết luận, nhận định:
GV nhận xét và chính xác hóa tác hại của sâu bệnh đối
với cây trồng.
Hoạt động 3. Tìm hiểu một số biện pháp phòng trừ sâu, bệnh hại cây trồng
a. Mục tiêu:
- HS hiểu rõ hơn một số biện pháp phòng trừ sâu, bệnh hại cây trồng.
- HS hiểu được ưu, nhược điểm của từng biện pháp.

- Lựa chọn được biện pháp an toàn cho con người và môi trường trong phòng
trừ sâu, bệnh hại cây trồng.
b. Nội dung: HS xem video, đọc SGK, quan sát hình ảnh, đọc kĩ tình huống,
thảo luận với các bạn trong hóm, trả lời câu hỏi của GV.
c. Sản phẩm học tập:
- Phiếu học tập.
- HS ghi được vào vở khái niệm, ưu, nhược điểm của từng biện pháp phòng trừ
sâu, bệnh hại cây trồng.
d. Tổ chức thực hiện:
Tổ chức thực hiện
*Chuyển giao nhiệm vụ học tập:

Nội dung bài học
1. Biện pháp canh tác

- GV vẫn chia lớp thành 5 nhóm học
tập

- Áp dụng các kĩ thuật tồng trọt như:
vệ sinh đồng ruộng, làm đất, bón
phân, tưới nước, luân canh, xen canh
- GV đặt vấn đề: 5 nhóm xem video,
cây trồng, gieo trồng đúng thời vụ,…
thảo luận và trả lời câu hỏi:
- Ưu điểm: Đơn giản, dễ thực hiện, dễ
1. Tình hình sâu bệnh?
áp dụng rộng rãi và thân thiện với môi
2. Nguyên nhân?
3. Các biện pháp phòng trừ được trường.
đề cập đến trong đoạn video
trên?
- Sau đó GV yêu cầu các nhóm liên
hệ thực tế ở địa phương: “Ngoài các
biện pháp được đề cập ở trên, ở địa
phương em đang triển khai các biện
pháp phòng trừ nào?”

- Nhược điểm: Mang tính ngăn ngừa
là chính.
2. Biện pháp cơ giới, vật lí
- Dùng sức người, dụng cụ, máy móc,
bẫy.

- GV giới thiệu một số biện pháp - Ưu điểm: Dễ thực hiện, không gây ô
nhiễm môi trường, mang lại hiệu quả
phòng trừ chính qua hình ảnh
ngay.
- Ở biện pháp sinh học GV cần giúp
HS hiểu rõ hơn về thiên địch và vì sao - Nhược điểm: Tốn nhiều công lao
cần bảo vệ thiên địch qua đoạn video động, tốn kém khi áp dụng trên diện
rộng.
và câu hỏi:
Thiên địch là gì? Làm thế nào để bảo 3. Biện pháp sinh học
vệ thiên địch?

- GV yêu cầu HS:
1. Hoàn thành phiếu học tập.

- Sử dụng sinh vật có ích hoặc sản
phẩm của chúng

- Ưu điểm: Tác dụng lâu dài, an toàn
2. Trả lời câu hỏi: Trong các biện
với con người, thân thiện với môi
pháp ở trên, biện pháp nào nên hạn
trường.
chế sử dụng? Vì sao?
- Nhược điểm: Giá thành cao, tác
3. Xem video về 2 tình huống phòng
động chậm, hiệu quả thấp khi sâu,
trừ sâu, bệnh và trả lời câu hỏi: “Việc
bệnh hại đã bùng phát.
áp dụng các biện pháp phòng trừ sâu
bệnh dựa trên những nguyên tắc 4. Biện pháp hóa học
nào?”
- Sử dụng thuốc hóa học để phòng trừ
*Thực hiện nhiệm vụ:
sâu, bệnh hại.
- HS đọc SGK, quan sát hình ảnh do
GV cung cấp, xem video, vận dụng
kiến thức đã học, thảo luận nhóm.

- Ưu điểm: Dễ sử dụng, hiệu quả
nhanh đặc biệt khi sâu, bệnh hại đã
bùng phát.

- GV hỗ trợ HS hoạt động nhóm và
phân tích tình huống.

- Nhược điểm: Ảnh hưởng đến sức
khỏe con người, sản phẩm trồng trọt,
ô nhiễm môi trường, giảm đa dạng
*Báo cáo, thảo luận:
sinh học, hình thành tính kháng thuốc
Một nhóm lên trình bày trước lớp, các ở sâu, bệnh hại.
nhóm khác nhận xét, bổ sung.
5. Biện pháp quản lí dịch hại tổng
hợp (IPM)
*Kết luận, nhận định:
- Sử dụng phối hợp, đồng thời nhiều
biện pháp phòng trừ sâu, bệnh hại cây
- Khái niệm, ưu, nhược điểm của các trồng, trong đó chú trọng biện pháp
biện pháp phòng trừ sâu, bệnh hại cây sinh học.
trồng.
- Ưu điểm: Giảm chi phí BVTV, tăng
- Cách lựa chọn các biện pháp phòng năng suất chất lượng cây trồng và bảo
trừ sâu, bệnh hại cây trồng an toàn
vệ đa dạng sinh học.
cho con người và môi trường.
- Nhược điểm: Đòi hỏi người nông
dân có kiến thức về hệ sinh thái cây
trồng.
GV nhận xét và chính xác hóa:

Hoạt động 2. 4. Tìm hiểu ý nghĩa của việc phòng trừ sâu, bệnh hại cây trồng

a. Mục tiêu: HS hiểu rõ hơn ý nghĩa của việc phòng trừ sâu, bệnh hại cây trồng.
b. Nội dung: HS đọc SGK, đọc kĩ câu hỏi, thảo luận với các bạn trong nhóm, trả
lời câu hỏi của GV.
c. Sản phẩm học tập: HS ghi được vào vở ý nghĩa của việc phòng trừ sâu, bệnh
hại cây trồng.
d. Tổ chức thực hiện:
Tổ chức thực hiện

Nội dung bài học

*Chuyển giao nhiệm vụ học tập:

- Giúp bảo vệ cây
trồng, hạn chế ảnh
- GV vẫn chia lớp thành 5 nhóm học tập
hưởng xấu của sâu
bệnh đối với cây
- GV cho HS đọc SGK, thảo luận, trả lời câu hỏi:
trồng, tạo điều kiện
1. Ý nghĩa của việc phòng trừ sâu, bệnh hại cây cho cây trồng sinh
trồng?
2. Ý nghĩa của việc lựa chọn phương pháp phòng trưởng và phát triển
tốt, năng suất cao,
trừ sâu, bệnh hại cây trồng?
chất lượng tốt.
*Thực hiện nhiệm vụ:
- HS đọc SGK, vân dụng kiến thức đã học, thảo luận
nhóm.
- GV hỗ trợ HS hoạt động nhóm và phân tích tình
huống.
*Báo cáo, thảo luận:
Một nhóm lên trình bày trước lớp, các nhóm khác nhận
xét, bổ sung.

- Việc lựa chọn
phương pháp phòng
trừ sâu, bệnh hại cây
trồng giúp bảo vệ
môi trường, bảo vệ
hệ sinh thái và sức
khỏe con người.

*Kết luận, nhận định:
GV nhận xét và chính xác hóa ý nghĩa của việc phòng
trừ sâu, bệnh hại cây trồng.
C. Hoạt động luyện tập
a. Mục tiêu: HS có thể vận dụng kiến thức mới để trả lời các câu hỏi và hoàn
thành bài tập về sâu, bệnh hại cây trồng.
b. Nội dung: HS làm việc cá nhân để hoàn thành các câu hỏi về sâu, bệnh hại
cây trồng.

c. Sản phẩm học tập: Đáp án, lời giải của các câu hỏi
d. Tổ chức thực hiện:
*Chuyển giao nhiệm vụ học tập: (sử dụng kĩ thuật giao nhiệm vụ và động
não)
Yêu cầu HS hoạt động cá nhân và trả lời câu hỏi.
*Thực hiện nhiệm vụ: HS hoạt động cá nhân: suy nghĩ, vận dụng kiến thức đã
học để trả lời các câu hỏi.
*Báo cáo, thảo luận: HS trả lời câu hỏi khi GV chỉ định hoặc xung phong.
*Kết luận, nhận định: GV nhận xét câu trả lời, đưa ra đáp án chính xác nhất.
Hoạt động 4: Vận dụng – mở rộng.
a. Mục tiêu: Vận dụng kiến thức để thực hiện viết một đoạn văn ngắn mô tả tác
hại của một hoặc một số sâu bệnh đối với cây trồng mà em biết.
b. Nội dung: HS hoạt động cá nhân ở nhà
c. Sản phẩm học tập: Đoạn văn ngắn mô tả tác hại của một hoặc một số sâu
bệnh đối với cây trồng.
d. Tổ chức thực hiện:
*Chuyển giao nhiệm vụ học tập: GV yêu cầu HS về nhà viết một đoạn văn
ngắn mô tả tác hại của một hoặc một số sâu bệnh đối với cây trồng mà em biết.
*Thực hiện nhiệm vụ: HS quan sát, vận dụng kiến thức đã học để viết một
đoạn văn.
*Báo cáo kết quả: GV có thể yêu cầu 1 vài HS nộp vở để chấm bài lấy điểm.
*Kết luận, nhận định: GV thu bài và đánh giá bằng điểm số.
*Hướng dẫn về nhà : Xem lại kiến thức đã học. Xem trước nội dung bài 16.
DUYỆT CỦA TỔ CHUYÊN MÔN