CHƯƠNG I:ĐIỆN TÍCH.ĐIỆN TRƯỜNG
CHỦ ĐỀ 1: LỰC TƯƠNG TÁC TĨNH ĐIỆN

Dạng 1: Lực tương tác giữa 2 điện tích điểm.
Lực tương tác giữa hai điện tích điểm ql và q2 (nằm yên, đặt trong chân không) cách nhau đoạn r có:
phương là đường thẳng nối hai điện tích.
chiều là: chiều lực đẩy nếu qlq2 > 0 (cùng dấu).
chiều lực hút nếu qlq2 < 0 (trái dấu).
độ lớn: * tỉ lệ thuận với tích các độ lớn của hai điện tích,
* tỉ lệ nghịch với bình phương khoảng cách giữa chúng.




Trong đó: k = 9.109N.m2/C2.
q
, q
: độ lớn hai điện tích (C )
r: khoảng cách hai điện tích (m)

: hằng số điện môi . Trong chân không và không khí
=1
Chú ý:
a) Điện tích điểm : là vật mà kích thước các vật chứa điện tích rất nhỏ so với khoảng cách giữa chúng.
-Công thức trên còn áp dụng được cho trường hợp các quả cầu đồng chất , khi đó ta coi r là khoảng cách giữa tâm hai quả cầu.
2. Điện tích q của một vật tích điện:

+ Vật thiếu electron (tích điện dương): q = + n.e
+ Vật thừa electron (tích điện âm): q = – n.e
Với:
: là điện tích nguyên tố.
n : số hạt electron bị thừa hoặc thiếu.
3.Môt số hiện tượng
Khi cho 2 quả cầu nhỏ nhiễm điện tiếp xúc sau đó tách nhau ra thì tổng điện tích chia đều cho mỗi quả cầu
Khi chạm tay vào quả cầu nhỏ dẫn điện đã tích điện thì quả cầu mất điện tích và trở về trung hòa
Dạng 2: Xác định độ lớn và dấu các điện tích.
Khi giải dạng BT này cần chú ý:
Hai điện tích có độ lớn bằng nhau thì:

Hai điện tích có độ lớn bằng nhau nhưng trái dấu thì:

Hai điện tích bằng nhau thì:
.
Hai điện tích cùng dấu:
.
Hai điện tích trái dấu:

Áp dụng hệ thức của định luật Coulomb để tìm ra
sau đó tùy điều kiện bài toán chúng ra sẽ tìm được q1 và q2.
Nếu đề bài chỉ yêu cầu tìm độ lớn thì chỉ cần tìm

Dạng 3: Hợp lực do nhiều điện tích tác dụng lên một điện tích.
* Phương pháp: Các bước tìm hợp lực
do các điện tích q1; q2; .. tác dụng lên điện tích qo:
Bước 1: Xác định vị trí điểm đặt các điện tích (vẽ hình).
Bước 2: Tính độ lớn các lực
, Fno lần lượt do q1 và q2 tác dụng lên qo.
Bước 3: Vẽ hình các vectơ lực
....

Bước 4: Từ hình vẽ xác định phương, chiều, độ lớn của hợp lực
.
+ Các trường hợp đặc biệt:
2 Lực:
Góc
bất kì:
là góc hợp bởi hai vectơ lực.






Dạng 4: Điện tích cân bằng.
* Phương pháp:
Hai điện tích: Hai điện tích
đặt tại hai điểm A và B, hãy xác định điểm C đặt điện tích
để
cân bằng:
- Điều kiện cân bằng của điện tích
:








+ Trường hợp 1:
cùng dấu:
Từ (1)
C thuộc đoạn thẳng AB: AC + BC = AB (*)



Ta có:

+ Trường hợp 2:
trái dấu:
Từ (1)
C thuộc đường thẳng AB:
(* ’)



Ta cũng vẫn có:

- Từ (2)

(**)
- Giải hệ hai pt (*) và (**) hoặc (* ’) và (**) để tìm AC và BC.
* Nhận xét:
- Biểu thức (**) không chứa
nên vị trí của điểm C cần xác định không phụ thuộc vào dấu và độ lớn của
.
-Vị trí cân bằng nếu hai điện tích trái dấu thì điểm cân bằng nằm ngoài đoạn AB về phía điện tích có độ lớn nhỏ hơn.còn nếu hai điện tích cùng dấu thì nằm giữa đoạn nối hai điện tích.
Ba điện tích:
- Điều kiện cân bằng của q0 khi chịu tác dụng bởi q1, q2, q3:
+ Gọi
là tổng hợp lực do q1, q2, q3 tác dụng lên q0:


+ Do q0 cân bằng:




CHỦ ĐỀ 2:BÀI TẬP VỀ ĐIỆN TRƯỜNG

DẠNG I:ĐIỆN TRƯỜNG DO MỘT ĐIỆN TÍCH ĐIỂM GÂY RA
* Phương pháp:

: